A1 numeral Neutral #3,000 most common 1 min read

سیزده

sizdah /sizˈdæh/

Thirteen is the number 13, used for counting and quantities, with cultural superstitions attached.

Word in 30 Seconds

  • The number thirteen.
  • Used for counting and quantities.
  • Can be associated with superstition in culture.
  • Common in dates, ages, and prices.

Overview

واژه «سیزده» در زبان فارسی، در وهله اول به عنوان یک عدد اصلی و شمارشی شناخته می‌شود. این عدد، که بلافاصله بعد از دوازده و قبل از چهارده قرار می‌گیرد، کاربردهای بسیار گسترده‌ای در زندگی روزمره دارد. از شمارش اشیاء گرفته تا بیان سن، تاریخ، ساعت و مقدار پول، «سیزده» حضوری پررنگ دارد. به عنوان یک عدد، «سیزده» هیچ بار معنایی یا بار احساسی خاصی ندارد و صرفاً یک کمیت را نشان می‌دهد.

کاربردها و الگوهای رایج:

**شمارش:** رایج‌ترین کاربرد «سیزده» در شمارش است. مثلاً

«من سیزده کتاب دارم.» یا «سیزده نفر در اتاق بودند.»

  1. 1سن: برای بیان سن افراد، به‌خصوص کودکان و نوجوانان، استفاده می‌شود: «علی سیزده ساله است.»
  1. 1تاریخ: در بیان تاریخ روزها، «سیزده» به عنوان روز ماه به کار می‌رود: «امروز سیزدهم فروردین است.»
  1. 1زمان: برای بیان ساعت، مثلاً سیزدهمین ساعت از روز (یک بعد از ظهر): «جلسه ساعت سیزده شروع می‌شود.»

**مقدار و اندازه:** در بیان مقادیر و اندازه‌ها

«قیمت آن سیزده هزار تومان است.» یا «فاصله ما سیزده کیلومتر است.»

تفاوت‌های ظریف و بار معنایی:

در فرهنگ ایرانی، عدد سیزده گاهی با خرافات و بدشانسی همراه است، به‌خصوص در روز سیزدهم فروردین ماه که روز طبیعت نامیده می‌شود و مردم برای دفع نحوست احتمالی، از خانه‌ها خارج می‌شوند و به دامان طبیعت می‌روند (اصطلاحاً «سیزده بدر»). این جنبه فرهنگی، اگرچه به خود عدد «سیزده» مربوط است، اما معمولاً در کاربرد شمارشی روزمره آن دخالتی ندارد. مگر اینکه در متون ادبی یا در گفت‌وگوهایی که به این باورها اشاره دارد، مطرح شود.

کاربرد در بافت‌های مختلف:

  • زندگی روزمره: «من سیزده تا سیب خریدم.»، «ماشین شماره سیزده را بردار.»
  • محیط‌های آموزشی: «دانش‌آموز کلاس سیزدهم»، «امتحان در تاریخ سیزدهم برگزار می‌شود.»
  • رسانه و ادبیات: در داستان‌ها یا اخبار ممکن است به این عدد اشاره شود، گاهی برای ایجاد تعلیق یا اشاره به باورهای عامیانه: «او در سیزده سالگی خانه را ترک کرد.»

مقایسه با اعداد مشابه:

«سیزده» با اعداد نزدیک خود مانند «دوازده» و «چهارده» تفاوت واضحی دارد و صرفاً یک جایگاه عددی مشخص را اشغال می‌کند. تفاوت اصلی زمانی بروز می‌کند که بخواهیم درباره جنبه‌های فرهنگی یا خرافاتی صحبت کنیم. در این موارد، «سیزده» بار معنایی متفاوتی نسبت به اعداد دیگر پیدا می‌کند.

لحن و سبک:

در کاربرد شمارشی، «سیزده» کاملاً خنثی است و در هر لحنی (رسمی، غیررسمی، دوستانه) به کار می‌رود. اما در اشاره به «سیزده بدر» یا باورهای مرتبط، لحن می‌تواند رسمی‌تر یا حتی با طنز و کنایه همراه باشد.

هم‌نشینی‌های رایج (Collocations):

  • سیزده بدر: مهم‌ترین هم‌نشینی فرهنگی عدد سیزده.
  • سیزده سالگی: سن بلوغ و نوجوانی.
  • سیزده هزار: برای بیان مبالغ پولی.
  • طبقه سیزدهم: در ساختمان‌ها.

در مجموع، «سیزده» یک عدد پایه در زبان فارسی است که در کنار کاربرد شمارشی محض، بار فرهنگی خاصی نیز در فرهنگ ایرانی دارد که عمدتاً به روز سیزدهم فروردین و باورهای مربوط به آن بازمی‌گردد.

Examples

1

من سیزده سال دارم و دانش‌آموز کلاس هفتم هستم.

everyday

I am thirteen years old and in the seventh grade.

2

لطفاً فاکتور شماره سیزده را برای من بیاورید.

business

Please bring me invoice number thirteen.

3

جلسه ساعت سیزده و نیم شروع خواهد شد.

formal

The meeting will start at thirteen thirty (1:30 PM).

4

او در سیزده سالگی اولین رمان خود را منتشر کرد.

academic

He published his first novel at the age of thirteen.

5

در داستان آمده است که سیزده نفر در کشتی حضور داشتند.

literary

The story mentions that thirteen people were on the ship.

6

بچه‌ها سیزده تا بادکنک رنگی خریدند.

informal

The children bought thirteen colorful balloons.

7

قیمت این گوشی سیزده میلیون تومان است.

everyday

The price of this phone is thirteen million Tomans.

8

امروز سیزدهم آبان است، روز خوبی برای شروع پروژه جدید.

everyday

Today is the thirteenth of Aban (November 3rd), a good day to start a new project.

Common Collocations

سیزده بدر The 13th day of Farvardin (Nature Day)
سیزده سالگی Thirteen years of age
سیزده هزار Thirteen thousand
طبقه سیزدهم The thirteenth floor
سیزده نفر Thirteen people
سیزده تا Thirteen (items)
ساعت سیزده Thirteen o'clock (1 PM)
سیزدهمین روز The thirteenth day

Common Phrases

سیزده بدر

The 13th day of Farvardin (Nature Day)

سیزده سالگی

Age thirteen

سیزده به در کردن

To postpone or avoid something (literally, to '13-out-door' it)

Often Confused With

سیزده vs چهارده (Chahardah)

This is the number fourteen. 'سیزده' is thirteen. Example: I have thirteen apples (سیزده سیب), not fourteen (چهارده سیب).

سیزده vs سیزده بدر (Sizdah Bedar)

'Sizdah Bedar' is a specific cultural event on the 13th day of Farvardin. 'سیزده' is just the number thirteen itself. Example: The number is thirteen (عدد سیزده), the event is Sizdah Bedar (سیزده بدر).

سیزده vs سیزدهمین (Sizdahomin)

'Sizdahomin' is the ordinal number 'thirteenth', used for order. 'سیزده' is the cardinal number 'thirteen', used for quantity. Example: There are thirteen books (سیزده کتاب), it's the thirteenth book (کتاب سیزدهمین).

Grammar Patterns

اسم + سیزده + تا (مثال: کتاب سیزده تا) سیزده + سالگی (مثال: سیزده سالگی) سیزده + اسم (مثال: سیزده نفر) عدد سیزده + تاریخ (مثال: سیزدهم فروردین) ساعت + سیزده (مثال: ساعت سیزده) سیزدهمین + اسم (مثال: سیزدهمین طبقه)

How to Use It

📝

Usage Notes

In standard counting contexts (age, quantity, price), 'سیزده' is neutral. However, be mindful of the cultural superstition associated with the number 13 in Iran, particularly concerning 'Sizdah Bedar'. Avoid using it in contexts implying bad luck unless specifically discussing the superstition. The ordinal form 'سیزدهمین' is used for sequence.


⚠️

Common Mistakes

Learners might confuse the cardinal number 'سیزده' with the ordinal 'سیزدهمین'. For example, saying 'طبقه سیزده' (floor thirteen) instead of the more common 'طبقه سیزدهمین' (thirteenth floor). Also, overuse or misapplication of the 'bad luck' connotation can be awkward.

Tips

💡

Mastering Basic Numbers

Practice counting from 1 to 20 using 'سیزده' as a reference point. Use flashcards or apps to reinforce pronunciation and spelling.

⚠️

Cultural Superstition Nuance

Be aware that while 'سیزده' is just a number, mentioning it casually might evoke superstitions for some Iranians, especially around the 13th of the month.

🌍

The Significance of 'Sizdah Bedar'

Understand that 'Sizdah Bedar' (13th day of Farvardin) is a major cultural event where people go outdoors to avoid bad luck associated with the number thirteen.

🎓

Number Order and Ordinals

Learn the ordinal form 'سیزدهمین' (sizdahomin - thirteenth) to describe sequence, like 'the thirteenth floor' (طبقه سیزدهمین).

📖

Word Origin

The word 'سیزده' (sizdah) originates from Middle Persian 'ēndah'. It evolved from Proto-Iranian roots, ultimately tracing back to Proto-Indo-European numbers. The meaning has remained consistent as the number thirteen.

🌍

Cultural Context

In Iranian culture, the number thirteen carries a specific superstition, particularly linked to the holiday 'Sizdah Bedar' (The 13th of Farvardin). It's believed that staying home on this day brings bad luck, hence the tradition of going outdoors. This cultural association gives the number a unique significance beyond its numerical value.

🧠

Memory Tip

Imagine a baker making 13 loaves of bread. The number '13' looks a bit like a loaf with a baker's peel. This baker is preparing for 'Sizdah Bedar' by baking extra bread!

Frequently Asked Questions

8 questions

این باور بیشتر به روز سیزدهم فروردین ماه (سیزده بدر) و رسوم مرتبط با آن برمی‌گردد. خروج از خانه در این روز برای دفع بلا و نحوست احتمالی، این عدد را با خرافات پیوند زده است.

خیر، در کاربردهای عادی و شمارشی، سیزده کاملاً خنثی است. بار منفی یا خرافاتی صرفاً به باورهای فرهنگی خاص، به‌ویژه سیزده بدر، محدود می‌شود.

می‌توانید از آن برای شمارش استفاده کنید، مثلاً «من سیزده کتاب دارم» یا برای بیان سن «او سیزده ساله است».

در اصل، سیزده یک عدد شمارشی است. اما در فرهنگ ایرانی، به ویژه در روز سیزده بدر، بار معنایی و فرهنگی خاصی پیدا می‌کند.

تلفظ صحیح آن «سیز-ده» (siz-dah) است. حرف 'ی' در ابتدای کلمه تلفظی کشیده و نرم دارد.

به طور کلی، «سیزده» بیشتر نقش تعیین‌کننده (determiner) یا صفت شمارشی را دارد، اما گاهی در جملات به عنوان اسم هم به کار می‌رود، مثلاً «عدد سیزده برای برخی خوش‌یمن نیست.»

«سیزده» خود عدد ۱۳ است. «سیزده بدر» روز خاصی در تقویم ایرانی (روز سیزدهم فروردین) است که با رسوم خاصی همراه است.

بله، معروف‌ترین آن «سیزده بدر» است. همچنین اصطلاحاتی مانند «سیزده‌به‌در کردن» به معنی فرار کردن یا به تعویق انداختن کارها به کار می‌رود.

Test Yourself

fill blank

Fill in the blank with the correct number.

من امروز ______ سال دارم.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: سیزده

The sentence is asking for the age, and 'سیزده' (thirteen) fits naturally.

multiple choice

Choose the correct meaning of 'سیزده' in the sentence.

قیمت کتاب ______ تومان بود.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: The number thirteen

'سیزده' directly translates to the number thirteen and fits the context of price.

sentence building

Arrange the words to form a correct sentence.

من / دارم / کتاب / سیزده / تا

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: من سیزده تا کتاب دارم.

The structure 'Subject + Number + تا + Noun + Verb' is common for counting items.

error correction

Find and fix the error in the sentence.

من در طبقه سیزده زندگی می‌کنم.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: من در طبقه سیزدهم زندگی می‌کنم.

When referring to floors or sequence, the ordinal form 'سیزدهمین' (thirteenth) is typically used instead of the cardinal number 'سیزده'.

🎉 Score: /4

Was this helpful?

Comments (0)

Login to Comment
No comments yet. Be the first to share your thoughts!