جهان های موازی و فیزیک کوانتوم

چه واکنشی نشون میدید اگه یکی بتون بگه بیشمار جهان دیگه هست

که توشون یه نفر دقیقا مث شما، داره زندگی میکنه؟

یعنی فرض کنید چندین کپی از من توی جهان‌های مختلف

وجود داره که هرکدومشون مشغول انجام یه کاری هستن.

توی یکیشون من دارم این ویدیو رو ضبط می‌کنم، توی اون یکی قبل از ضبط

ویدیو پشیمون میشم و ادامه نمیدم، توی یکی دیگه، دارم کتاب می‌خونم.

امروز می‌خوایم وارد یه بحث عجیبی بشیم که مغزمونو منفجر میکنه!

فیزیک کوانتوم و جهانای موازی!

چیزایی که حتی دانشمندا هم مخشون سوت میکشه وقتی که ازش

صحبت میکنن، ولی ما در حد توانمون یه نگاهی بهشون میندازیم!‌

پس اگه به این موضوع علاقه داری ادامه‌ی ویدیو رو ببین.

در ضمن اگه از این جور محتواها خوشت میاد

دکمه‌ی سابسکرایب پایین ویدیورم بزن و عضو کانالم شو.

با هر پیشرفت علمی که داشتیم، یه مقدار از واقعیت برامون روشن‌تر شده.

چند هزار سال پیش، خیلی کم از دنیایی که توش زندگی میکردیم اطلاع داشتیم.

کم‌کم با تجربه و آزمایش چیزای خیلی بیشتری یاد گرفتیم و افق دیدمون وسیع‌تر شد.

فهمیدیم که خورشید خدای آفریننده‌ی ما نیست، زمین مرکز جهان نیست،

بعدش با کشفی که ادوین هابل حدود صدسال پیش انجام داد، یه پرش بزرگ داشتیم.

تا قبلش خبری از کهکشانای دیگه نداشتیم و فکر می‌کردیم تمام ستاره‌ها و

سیارات همشون توی یه مجموعه هستن یعنی همین کهکشان راه شیری خودمون.

اما کشفیات هابل ثابت کرد که کهکشان ما فقط یکی از میلیاردها کهکشان دیگه‌ست.

یعنی باز چشمامون کلی بازتر شد نسبت به واقعیت.

این قضیه هنوزم ادامه داره و هر کشف جدیدی

که انجام میشه دیدمون نسبت به دنیا بازتر و بازتر میشه.

شاید یکی دیگه از پرش‌های بزرگی که داره

اتفاق میفته بحث چندجهانی و جهانای موازی باشه.

شاید مثل همون قضیه‌ی کهکشانا، الانم داریم کم‌کم به این نتیجه می‌رسیم که فقط

همین دنیایی که توش هستیم نیست، بیشمار جهان دیگه هم وجود داره.

حدود هفتاد سال پیش یه دانشجوی دکترای فیزیک از دانشگاه پرینستون آمریکا

به نام Hugh Everett یه نظریه‌ای داد که کلیتش اینه:

با هر تصمیمی که ما میگیریم، جهان به دو تا شعبه تقسیم میشه.

مثلا وقتی دوستت بهت زنگ میزنه میگه

بیا بریم بیرون، شما یا میگی آره یا میگی نه.

با تصمیمی که شما میگیری جهان تقسیم میشه به دو جهان دیگه.

توی یکی از این جهانا شما با دوستت میری بیرون و توی اون یکی میمونی تو خونه.

طبق این نظریه ممکنه همین الان جهانی وجود داشته باشه که

انسانا دیگه گونه‌ی هوشمندش نیستیم و منقرض شدیم،

در عوض مثلا سگا تکامل پیدا کردن و شدن گونه‌ی هوشمند.

من می‌خوام از مبحث ترسناک فیزیک کوانتوم شروع کنم

و یه سری به آزمایشای معروفی مث گربه‌ی شرودینگر و دوشکاف یانگ بزنم

و از اینا استفاده کنم برای رسیدن به جهانای موازی.

توی فیزیک کلاسیک ما می‌تونیم خیلی راحت با داشتن

معادله‌ی حرکت یه جسم، وضعیت آینده‌شو پیش‌بینی کنیم.

توی فیزیک کوانتوم ما یه چیزی داریم به نام تابع موج.

تابع موج، رفتار یه جسم کوانتومی مث یه الکترون رو توصیف می‌کنه.

وقتی حالت کوانتومی یه الکترون رو داشته باشیم،

می‌تونیم با استفاده از یه معادله‌ی معروف به نام معادله‌ی

شرودینگر وضعیت آینده‌ی اون الکترونو پیش‌بینی کنیم.

تابع موج یه الکترون طبق معادله‌ی شرودینگر، همچین شکلی داره.

یعنی از نظر علمی و ریاضیاتی باید این شکلی باشه و هستم واقعا.

اما مساله‌ی دیوانه‌کننده اینه که به محض اینکه ما شروع به

به اندازه‌گیری یا مشاهده می‌کنیم، که خب مشاهده‌ام خودش یه جور اندازه‌‌گیریه.

به محض اینکه ما می‌بینیمش، تابع موج به این شکل درمیاد.

یعنی دیگه اون حالت نرم موجی رو نداره، اصطلاحا میگن فرو میریزه

کلاپس میکنه، تبدیل میشه به یه نقطه‌ی تکی.

دانشمندا وقتی که به این مشکل برخورد کردن، گفتن که پس