Something is reasonable if it is based on logic and common sense.
Word in 30 Seconds
- Used to describe logical and sensible ideas.
- Refers to something fair or acceptable in price.
- Indicates behavior that aligns with sound judgment.
بررسی کلی
واژه «معقول» از ریشه «عقل» گرفته شده است. وقتی چیزی را معقول مینامیم، یعنی آن موضوع از صافی منطق عبور کرده و فاقد افراط یا بیخردی است. این کلمه در زبان فارسی بسیار پرکاربرد است و هم در مکالمات روزمره و هم در متون رسمی جایگاه ویژهای دارد. ۲) الگوهای کاربردی: این صفت معمولاً برای توصیف ایدهها، انتظارات، قیمتها و رفتارها به کار میرود. برای مثال، «انتظار معقول» یعنی انتظاری که دور از واقعیت نیست. ۳) بافتهای رایج: در محیطهای کاری، از این واژه برای توصیف پیشنهادات (پیشنهاد معقول) استفاده میشود. در مسائل مالی، «قیمت معقول» به معنای قیمتی است که منصفانه و اقتصادی باشد. ۴) مقایسه با کلمات مشابه: کلمه «منطقی» مترادف نزدیک معقول است، اما «معقول» بار معنایی اخلاقی و عرفی بیشتری دارد؛ یعنی چیزی که جامعه نیز آن را میپذیرد. در مقابل، «عاقلانه» بیشتر به خودِ فرد و خرد او اشاره دارد.
Examples
پیشنهاد او برای حل مشکل بسیار معقول بود.
everydayHis suggestion to solve the problem was very reasonable.
ما باید به یک توافق معقول دست یابیم.
formalWe must reach a reasonable agreement.
انتظار معقولی از او نداری!
informalYou don't have a reasonable expectation of him!
تحلیل معقول دادهها منجر به نتیجهگیری دقیق شد.
academicReasonable analysis of the data led to accurate conclusions.
Common Collocations
Common Phrases
به طور معقول
Reasonably
در حد معقول
Within a reasonable limit
بسیار معقول
Very reasonable
Often Confused With
Logical is strictly based on rules of logic. Reasonable includes common sense and social norms.
Wise implies deep thought and long-term benefit. Reasonable implies it's just 'okay' and acceptable.
Grammar Patterns
How to Use It
Usage Notes
The word is highly versatile and can be used in almost any register. It is often used to soften a refusal or to validate an opinion. It is considered a positive trait when describing a person's character.
Common Mistakes
Learners sometimes use 'معقول' for things that are physically small, which is incorrect. It should only be used for abstract concepts like ideas, prices, or behaviors. Do not confuse it with 'عقلانی' which is more philosophical.
Tips
Use it for fair expectations
When someone asks for too much, say their request is not reasonable. This is a polite way to disagree.
Don't confuse with intellectual
Being reasonable does not always mean being highly educated. It means having common sense.
Cultural value of reasonableness
In Persian culture, being 'ma'ghool' is highly respected. It implies maturity and social intelligence.
Word Origin
Derived from the Arabic root 'A-Q-L' (عقل), meaning intellect or restraint. It entered Persian through Arabic influence, maintaining its core meaning of being bound by reason.
Cultural Context
In Persian society, being 'ma'ghool' is a sign of maturity. It is often praised in negotiations and family discussions to show that one is not being stubborn.
Memory Tip
Think of 'Ma-ghool' as having 'Goal' in mind. If an idea has a 'goal' that makes sense, it is 'Ma-ghool'.
Frequently Asked Questions
4 questionsاین دو کلمه بسیار به هم نزدیک هستند. منطقی بیشتر بر پایه استدلال ریاضی یا علمی است، اما معقول جنبههای عرفی و پذیرش اجتماعی را نیز در بر میگیرد.
بله، وقتی میگوییم «او آدم معقولی است»، یعنی فردی است که در تصمیماتش هیجانزده عمل نمیکند و طبق عقل رفتار میکند.
متضاد اصلی آن «نامعقول» یا «غیرمنطقی» است. همچنین میتوان از «بیخردانه» نیز در برخی بافتها استفاده کرد.
بله، در متون حقوقی و تجاری از عبارت «قیمت معقول» یا «زمان معقول» برای تعیین حدود عرفی استفاده میشود.
Test Yourself
جمله مناسب را با کلمه معقول کامل کنید.
پیشنهاد تو کاملاً ___ است و من با آن موافقم.
چون در جمله گفته شده «موافقم»، پس پیشنهاد باید منطقی و معقول باشد.
کدام گزینه مترادف کلمه معقول است؟
مترادف کلمه معقول چیست؟
کلمه منطقی نزدیکترین معنا را به معقول دارد.
با کلمات زیر یک جمله بسازید.
قیمت / این / معقول / است
ساختار صحیح جمله در فارسی با نهاد شروع میشود.
🎉 Score: /3
Summary
Something is reasonable if it is based on logic and common sense.
- Used to describe logical and sensible ideas.
- Refers to something fair or acceptable in price.
- Indicates behavior that aligns with sound judgment.
Use it for fair expectations
When someone asks for too much, say their request is not reasonable. This is a polite way to disagree.
Don't confuse with intellectual
Being reasonable does not always mean being highly educated. It means having common sense.
Cultural value of reasonableness
In Persian culture, being 'ma'ghool' is highly respected. It implies maturity and social intelligence.
Examples
4 of 4پیشنهاد او برای حل مشکل بسیار معقول بود.
His suggestion to solve the problem was very reasonable.
ما باید به یک توافق معقول دست یابیم.
We must reach a reasonable agreement.
انتظار معقولی از او نداری!
You don't have a reasonable expectation of him!
تحلیل معقول دادهها منجر به نتیجهگیری دقیق شد.
Reasonable analysis of the data led to accurate conclusions.
Related Content
This Word in Other Languages
Related Phrases
Related Vocabulary
More general words
عادتوار
C1As a matter of habit; habitually.
عادی
A1Conforming to the usual or standard type; normal or ordinary.
عافیت
B2Well-being; the state of being comfortable, healthy, or happy.
عاجل
B2Requiring immediate attention or action; urgent.
عاقبت
C1The outcome or result of an action or event.
عاقل
A1Having or showing experience, knowledge, and good judgment; wise.
عالمگیر
C1Universal, worldwide, or affecting all parts of the world.
عالی
A1Excellent; extremely good or outstanding.
عام
B1General, common, public.
اعم از
B2Including; whether (used to introduce options).
