A1 noun خنثی #1,500 رایج‌ترین 1 دقیقه مطالعه

لحظه

lahzeh /lähˈzeh/

Moment; a very brief period of time.

Lahzeh signifies a fleeting moment, often imbued with emotional weight or pivotal importance.

واژه در 30 ثانیه

  • A very brief period of time.
  • Can denote a specific point or experience.
  • Used in both casual and formal contexts.
  • Often implies significance or emotion.

Summary

Lahzeh signifies a fleeting moment, often imbued with emotional weight or pivotal importance.

  • A very brief period of time.
  • Can denote a specific point or experience.
  • Used in both casual and formal contexts.
  • Often implies significance or emotion.

Focus on Context

Pay close attention to the surrounding words and the overall situation to grasp the specific nuance of 'lahzeh'.

Avoid Overuse

Using 'lahzeh' too frequently in a short span can make your speech or writing sound repetitive or trivial.

Moments of Significance

Persian culture often emphasizes the importance of specific 'lahzeh-ha' (moments), like Nowruz or moments of remembrance, highlighting their emotional and collective value.

Nuance with Adverbs

Combine 'lahzeh' with adverbs like 'دقیقاً' (exactly) or 'تقریباً' (almost) to specify the temporal precision, e.g., 'دقیقاً همان لحظه'.

مثال‌ها

6 از 8
1

یه لحظه صبر کن، الان میام.

Wait a moment, I'll be right there.

2

هر لحظه ممکن است اتفاقی بیفتد.

Anything could happen at any moment.

3

آن لحظه تاریخی پیروزی ملت ایران را هیچ‌گاه فراموش نخواهیم کرد.

We will never forget that historic moment of the victory of the Iranian nation.

4

دانشجویان برای اعلام نتایج، لحظه شماری می‌کردند.

The students were eagerly awaiting the announcement of the results.

5

در آن لحظه حساس، او تصمیمی شجاعانه گرفت.

In that critical moment, he made a courageous decision.

6

نویسنده، لحظه تلخ خداحافظی را با جزئیات تکان‌دهنده‌ای توصیف کرده است.

The author has described the bitter moment of farewell with heartbreaking details.

خانواده کلمه

اسم
لحظه، لحظات
فعل
لحظه شمردن (idiomatic)
قید
لحظتاً (rare)
صفت
لحظه‌ای
مرتبط
آن، دم، وقت

راهنمای حفظ

Imagine a camera's shutter clicking – that's a 'lahzeh', a split second captured. Or picture a single droplet ('lahzeh') falling into a vast ocean ('vaqt').

**مقدمه و ظرایف معنایی:**

واژه «لحظه» در زبان فارسی، مانند معادل انگلیسی‌اش «moment»، به بازه‌ای بسیار کوتاه از زمان اشاره دارد. اما ظرافت‌های معنایی و کاربردی آن در فارسی گسترده‌تر است. «لحظه» صرفاً یک واحد زمانی نیست، بلکه اغلب بار معنایی عاطفی، روایی یا حسی نیز به همراه دارد. می‌توان گفت «لحظه» نقطه‌ای در زمان است که اهمیت پیدا می‌کند، چه به دلیل اتفاقی که در آن رخ داده، چه به دلیل احساسی که برمی‌انگیزد، یا چه به دلیل تأثیری که بر آینده می‌گذارد. این کلمه می‌تواند به معنای «آنِ» حال حاضر باشد، یا به یک خاطره‌ی دور، یا حتی یک پیش‌بینی از آینده‌ای نزدیک. گاهی اوقات، «لحظه» به معنای «شانس» یا «فرصت» نیز به کار می‌رود، مانند «این بهترین لحظه برای اقدام بود».

**الگوهای کاربرد (رسمی، غیررسمی، نوشتاری، گفتاری، منطقه‌ای):**

«لحظه» کلمه‌ای است که هم در گفتار روزمره و هم در نوشتار رسمی کاربرد فراوان دارد. در زبان گفتاری، معمولاً برای اشاره به زمان‌های کوتاه و دم‌دستی استفاده می‌شود: «یه لحظه صبر کن»، «همین الان یه لحظه وقت دارم». در نوشتار رسمی‌تر، مانند متون ادبی، تاریخی یا علمی، «لحظه» می‌تواند بار معنایی عمیق‌تری پیدا کند و به نقاط عطف یا رویدادهای مهم اشاره نماید: «لحظه ورود قهرمان به داستان»، «لحظه تولد یک ایده».

از نظر منطقه‌ای، تفاوت چشمگیری در کاربرد «لحظه» وجود ندارد، اما ممکن است در برخی گویش‌ها، واژگان مترادف یا نزدیک به آن با بسامد بیشتری به کار روند. با این حال، «لحظه» یک واژه استاندارد و فراگیر در تمام ایران است.

**بسترهای رایج کاربرد:**

  • زندگی روزمره: «منتظرتم، فقط یه لحظه دیگه مونده»، «این لحظه خیلی خوشحالم کرد.»
  • محیط کار: «لطفاً چند لحظه به من فرصت دهید تا گزارش را آماده کنم.»، «لحظه مناسبی برای طرح این موضوع نیست.»
  • تحصیل و دانشگاه: «لحظه کشف این نظریه برای دانشمند نقطه عطفی بود.»، «در آن لحظه، پاسخ سوال را فهمیدم.»
  • رسانه و ادبیات: «لحظه شماری برای شروع مسابقه»، «آن لحظه تلخ و شیرین جدایی.»
  • احساسات و تجربیات: «لحظه دیدار»، «لحظه تنهایی»، «لحظه اضطراب.»

**مقایسه با واژگان مشابه:**

  • آن (Ān): «آن» بیشتر به «همین حالا» یا «دم» اشاره دارد و کمتر بار معنایی روایی یا عاطفی «لحظه» را دارد. «لحظه» می‌تواند به گذشته یا آینده نیز اشاره کند، اما «آن» معمولاً به زمان حال حاضر محدود است. مثال: «همین آن فهمیدم چه اشتباهی کردم.» (بیشتر بر حال تأکید دارد) در مقابل: «آن لحظه که او را دیدم، قلبم ایستاد.» (اشاره به یک نقطه خاص در گذشته).
  • دم (Dam): «دم» نیز به معنای زمان بسیار کوتاه است، اما بیشتر در ترکیباتی مانند «یک دم» یا «در یک دم» به کار می‌رود و اغلب حس فوریت یا ناگهانی بودن را می‌رساند. «لحظه» انعطاف‌پذیری بیشتری در کاربرد دارد. مثال: «در یک دم غیبش زد.»
  • وقت (Vaqt): «وقت» به معنای «زمان» به طور کلی است، اما «لحظه» به بخش بسیار کوتاهی از آن اشاره دارد. «وقت دارم» یعنی «زمان دارم»، اما «لحظه دارم» معمولاً به معنای «فرصت کوتاه یا آنِ مناسبی دارم» است.

**قلمرو و لحن:**

«لحظه» کلمه‌ای خنثی است و در اکثر موقعیت‌ها، از گفتاری و غیررسمی گرفته تا نوشتاری و رسمی، قابل استفاده است. در ادبیات، می‌تواند بار معنایی عمیق‌تر و شاعرانه‌تری بیابد. از آنجایی که به زمان کوتاه اشاره دارد، استفاده بیش از حد از آن در یک متن یا گفتگوی طولانی ممکن است تکراری به نظر برسد، مگر اینکه هدف تأکید بر گذر سریع زمان یا اهمیت یک نقطه خاص باشد.

**ترکیبات رایج (Collocations) با توضیح:**

  • یک لحظه: رایج‌ترین ترکیب، به معنای «مدت زمان بسیار کوتاه». مثال: «یک لحظه صبر کنید، الان برمی‌گردم.»
  • هر لحظه: به معنای «در هر زمان ممکن» یا «خیلی زود». مثال: «هواشناسی اعلام کرده هر لحظه ممکن است باران ببارد.»
  • همان لحظه: تأکید بر اتفاق افتادن چیزی دقیقاً در همان زمان. مثال: «همان لحظه که تلفن زنگ خورد، او وارد شد.»
  • لحظه به لحظه: به معنای «به تدریج» یا «به طور مداوم در حال تغییر». مثال: «وضعیت بیمار لحظه به لحظه بهتر می‌شد.»
  • لحظه شماری کردن: انتظار با اشتیاق زیاد. مثال: «دانش‌آموزان برای تعطیلات لحظه شماری می‌کنند.»
  • لحظه حساس/سرنوشت‌ساز: نقطه‌ای مهم که آینده را تعیین می‌کند. مثال: «این لحظه حساس، آینده تیم را رقم زد.»
  • در یک لحظه: به طور ناگهانی یا در یک بازه زمانی بسیار کوتاه. مثال: «در یک لحظه، همه چیز تغییر کرد.»
  • چند لحظه: مشابه «یک لحظه»، اما شاید کمی طولانی‌تر. مثال: «چند لحظه فکر کرد و بعد جواب داد.»

نکات کاربردی

While 'lahzeh' is versatile, avoid overusing it in formal writing to maintain a professional tone. In spoken Persian, it's very common for requests like 'wait a moment'. Be mindful that 'lahzeh' can sometimes carry emotional weight, so its context is crucial. It's generally neutral but can lean poetic in literature.

اشتباهات رایج

Learners might confuse 'lahzeh' with broader terms for 'time' like 'vaqt'. Remember, 'lahzeh' is specifically a brief moment. Also, avoid literal translations like 'many moments' ('lahazāt-e ziyādi'); use 'lahzeh-shomāri mikardam' for eager anticipation instead.

راهنمای حفظ

Imagine a camera's shutter clicking – that's a 'lahzeh', a split second captured. Or picture a single droplet ('lahzeh') falling into a vast ocean ('vaqt').

ریشه کلمه

The word 'lahzeh' originates from the Arabic 'laḥẓah' (لحظة), meaning 'a glance' or 'a moment'. It entered Persian through Arabic and has been a core part of the vocabulary since.

بافت فرهنگی

In Persian culture, significant life events are often referred to as 'lahzeh-ha-ye mofaṣṣal' (detailed moments) or 'lahzeh-ha-ye tārrikhi' (historic moments), underscoring their importance. The concept of 'lahzeh-shomāri' (eager waiting) reflects a cultural appreciation for anticipation and significant events.

مثال‌ها

1

یه لحظه صبر کن، الان میام.

everyday

Wait a moment, I'll be right there.

2

هر لحظه ممکن است اتفاقی بیفتد.

informal

Anything could happen at any moment.

3

آن لحظه تاریخی پیروزی ملت ایران را هیچ‌گاه فراموش نخواهیم کرد.

formal

We will never forget that historic moment of the victory of the Iranian nation.

4

دانشجویان برای اعلام نتایج، لحظه شماری می‌کردند.

academic

The students were eagerly awaiting the announcement of the results.

5

در آن لحظه حساس، او تصمیمی شجاعانه گرفت.

business

In that critical moment, he made a courageous decision.

6

نویسنده، لحظه تلخ خداحافظی را با جزئیات تکان‌دهنده‌ای توصیف کرده است.

literary

The author has described the bitter moment of farewell with heartbreaking details.

7

فقط چند لحظه طول کشید تا او متوجه اشتباهش شود.

everyday

It only took a few moments for him to realize his mistake.

8

این لحظه، بهترین فرصتی است که تا به حال داشته‌ایم.

informal

This moment is the best opportunity we have ever had.

خانواده کلمه

اسم
لحظه، لحظات
فعل
لحظه شمردن (idiomatic)
قید
لحظتاً (rare)
صفت
لحظه‌ای
مرتبط
آن، دم، وقت

ترکیب‌های رایج

یک لحظه A moment
هر لحظه Every moment / Any moment
همان لحظه That very moment
لحظه به لحظه Moment by moment / Gradually
لحظه شماری کردن To count down the moments / To eagerly await
لحظه حساس Critical moment
در یک لحظه In an instant / In a moment
چند لحظه A few moments

عبارات رایج

یه لحظه وایسا

Hold on a sec

لحظه به خیر

Good moment (used as a greeting, less common)

چشم بر هم زدن

In the blink of an eye (similar concept to a very short 'lahzeh')

در یک چشم به هم زدن

In the blink of an eye

اغلب اشتباه گرفته می‌شود با

لحظه vs آن (Ān)

'Lahzeh' refers to a specific, often significant, brief period of time (past, present, or future). 'Ān' specifically means 'now' or 'this instant', focusing strictly on the present.

لحظه vs دم (Dam)

'Lahzeh' is a general term for a brief moment. 'Dam' often implies an even shorter, more instantaneous duration, frequently used in phrases like 'dar yek dam' (in an instant) to emphasize suddenness.

لحظه vs وقت (Vaqt)

'Lahzeh' is a very short duration within time. 'Vaqt' means 'time' in a broader sense, like 'do you have time?' (Vaqt dāri?) rather than 'do you have a moment?' (Lahzeh dāri?).

الگوهای دستوری

یک لحظه صبر کنید. هر لحظه ممکن است... همان لحظه اتفاق افتاد. لحظه به لحظه وضعیت تغییر می‌کرد. برای آن لحظه خاص آماده شد. در یک لحظه کوتاه...

Focus on Context

Pay close attention to the surrounding words and the overall situation to grasp the specific nuance of 'lahzeh'.

Avoid Overuse

Using 'lahzeh' too frequently in a short span can make your speech or writing sound repetitive or trivial.

Moments of Significance

Persian culture often emphasizes the importance of specific 'lahzeh-ha' (moments), like Nowruz or moments of remembrance, highlighting their emotional and collective value.

Nuance with Adverbs

Combine 'lahzeh' with adverbs like 'دقیقاً' (exactly) or 'تقریباً' (almost) to specify the temporal precision, e.g., 'دقیقاً همان لحظه'.

خودت رو بسنج

fill blank

جای خالی را با کلمه مناسب پر کنید.

لطفاً ___ صبر کنید تا کارم تمام شود.

درسته! نه دقیقاً. پاسخ صحیح: یک لحظه

«یک لحظه» به معنای مدت زمان کوتاه است و با مفهوم صبر کردن همخوانی دارد.

multiple choice

معنی صحیح «لحظه» در جمله زیر چیست؟

آن لحظه که او را دیدم، قلبم به شدت تپید.

درسته! نه دقیقاً. پاسخ صحیح: یک دوره زمانی بسیار کوتاه و خاص

در این جمله، «لحظه» به یک نقطه زمانی خاص و تاثیرگذار در گذشته اشاره دارد.

sentence building

کلمات زیر را مرتب کنید تا یک جمله صحیح بسازید.

فرصت / این / لحظه / بهترین / است

درسته! نه دقیقاً. پاسخ صحیح: این بهترین لحظه است

ترتیب رایج برای بیان بهترین زمان یا فرصت.

error correction

جمله زیر را اصلاح کنید.

من برای دیدن تو لحظات زیادی منتظر بودم.

درسته! نه دقیقاً. پاسخ صحیح: من برای دیدن تو لحظه‌شماری می‌کردم.

«لحظات زیادی» ترکیب درستی نیست. برای بیان انتظار طولانی و مشتاقانه، از «لحظه‌شماری کردن» استفاده می‌شود.

امتیاز: /4

ابزارهای بصری یادگیری

Word Family

لحظه

Nouns

  • لحظات
  • لحظه‌شماری

Adjectives

  • لحظه‌ای

Usage Contexts

Daily Life

  • یه لحظه صبر کن!
  • همین لحظه فهمیدم.

Formal/Academic

  • لحظه تاریخی پیروزی انقلاب.
  • در آن لحظه حساس، تصمیم مهمی گرفته شد.

Emotional

  • لحظه دیدار دوباره.
  • آن لحظه تلخ فراموش نشدنی بود.

سوالات متداول

8 سوال

«آن» بیشتر به زمان حال حاضر و «همین حالا» اشاره دارد، در حالی که «لحظه» می‌تواند به یک نقطه زمانی در گذشته، حال یا آینده اشاره کند و اغلب بار معنایی بیشتری دارد.

بله، اساساً «لحظه» به یک بازه زمانی بسیار کوتاه اشاره دارد، اما گاهی این «کوتاهی» نسبی است و می‌تواند به یک رویداد مهم یا یک تجربه عاطفی اشاره کند که در ذهن ماندگار می‌شود.

بافت جمله و کلمات اطراف «لحظه» به شما کمک می‌کنند معنای دقیق آن را بفهمید. آیا به یک اتفاق اشاره دارد؟ یک احساس؟ یا صرفاً یک دوره زمانی کوتاه؟

در ادبیات، «لحظه» اغلب برای تأکید بر اهمیت یک نقطه عطف، یک کشف، یک احساس شدید یا یک تغییر ناگهانی به کار می‌رود و بار شاعرانه و عمیق‌تری پیدا می‌کند.

می‌توانید برای درخواست صبر کوتاه («یک لحظه صبر کنید») یا اشاره به یک اتفاق اخیر («همین لحظه دیدمش») از آن استفاده کنید.

گاهی اوقات، در مفهوم «لحظه مناسب» یا «فرصت»، می‌تواند به طور غیرمستقیم به شانس اشاره کند. مثلاً «این لحظه بهترین فرصت بود.»

این ترکیب به معنای «به تدریج»، «کم‌کم» یا «در هر بازه زمانی کوتاه» است و نشان‌دهنده تغییرات پیوسته یا پیگیری مداوم است.

ریشه این کلمه به زبان فارسی میانه بازمی‌گردد و از آن زمان در زبان فارسی رایج بوده است، هرچند کاربرد و بار معنایی آن ممکن است در طول زمان تغییراتی کرده باشد.

مفید بود؟
هنوز نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که افکار خود را به اشتراک می‌گذارد!