B2 adjective Formal 1 min read

استنباطی

estembati /estembāti/

Inferential reasoning allows us to reach conclusions based on available evidence rather than direct observation.

Word in 30 Seconds

  • Derived from logical deduction and inference.
  • Used to describe indirect conclusions based on evidence.
  • Common in academic, legal, and analytical contexts.

بررسی کلی

واژه «استنباطی» از ریشه «نبط» و به معنای استخراج و نتیجه‌گیری است. این صفت زمانی به کار می‌رود که فرد با استفاده از مقدمات و شواهد موجود، به حقیقتی دست می‌یابد که مستقیماً بیان نشده است. ۲) الگوهای کاربردی: این واژه معمولاً با اسم‌های انتزاعی مانند «روش»، «تفکر»، «قوه» و «آمار» همراه می‌شود. ساختار رایج آن به صورت «صفت + اسم» است که ویژگی تحلیلی بودن آن را نشان می‌دهد. ۳) بافت‌های متداول: در متون آکادمیک، برای روش‌های پژوهشی که از داده‌های جزئی به نتایج کلی می‌رسند (استقرایی/استنباطی) استفاده می‌شود. همچنین در مباحث حقوقی، به شواهدی اشاره دارد که جرم را به صورت غیرمستقیم ثابت می‌کنند. ۴) مقایسه با کلمات مشابه: «استدلالی» بیشتر بر پایه منطق و برهان است، در حالی که «استنباطی» بر پایه حدس هوشمندانه و کشف حقایق از میان شواهد است. «تحلیلی» نیز معنای گسترده‌تری دارد و شامل بررسی اجزا می‌شود، اما «استنباطی» تمرکز بر رسیدن به نتیجه نهایی دارد.

Examples

1

روش استنباطی او در حل معماها بی‌نظیر است.

everyday

His inferential method in solving puzzles is unique.

2

قاضی بر اساس شواهد استنباطی حکم صادر کرد.

formal

The judge issued the verdict based on inferential evidence.

3

در آمار استنباطی، ما از نمونه‌ها به جامعه می‌رسیم.

academic

In inferential statistics, we generalize from samples to the population.

Common Collocations

آمار استنباطی Inferential statistics
روش استنباطی Inferential method
قدرت استنباطی Inferential power

Common Phrases

قدرت استنباط بالا

High inferential power

بر پایه روش استنباطی

Based on inferential method

Often Confused With

استنباطی vs استقرایی

Inductive reasoning moves from specific observations to general theories, whereas inferential is a broader term for any logical deduction.

استنباطی vs استدلالی

Argumentative reasoning focuses on presenting proofs and logical chains, while inferential focuses on the act of interpreting evidence.

Grammar Patterns

صفت + اسم (روش استنباطی) به صورت قیدی (به روش استنباطی) ترکیب با فعل (استنباطی عمل کردن)

How to Use It

Usage Notes

The word is strictly formal and academic. It is rarely used in spoken Persian. It is most commonly found in textbooks and professional research papers.


Common Mistakes

People often use it interchangeably with 'inductive' (استقرایی). While related, 'inferential' is a broader category. Do not use it to describe physical actions.

Tips

💡

Use in analytical writing

Use 'استنباطی' when describing how you reached a conclusion from data. It adds academic weight to your arguments.

⚠️

Avoid in casual speech

This word sounds overly formal for daily life. Use it only in professional or academic settings.

🌍

Roots in Islamic logic

The concept of 'Istinbat' has deep roots in Islamic jurisprudence (Fiqh) regarding deriving laws from holy texts.

Word Origin

Derived from the Arabic root 'n-b-t', which means to extract water from a well. In Persian, it metaphorically means extracting meaning from evidence.

Cultural Context

In Iranian academic culture, showing 'power of inference' (قدرت استنباط) is highly valued in students and researchers. It signifies deep understanding rather than rote memorization.

Memory Tip

Think of a detective (like Sherlock Holmes) who uses 'inference' to solve cases; he is using his 'استنباطی' skills.

Frequently Asked Questions

4 questions

بله، استقرایی نوعی روش است که از جز به کل می‌رسد، اما استنباطی چتری کلی‌تر است که شامل هر نوع رسیدن به نتیجه از طریق شواهد است.

این واژه عمدتاً در متون حقوقی، فلسفی، آمار و روان‌شناسی کاربرد دارد که در آن‌ها نیاز به تفسیر داده‌ها وجود دارد.

خیر، این واژه ماهیتی رسمی و تخصصی دارد و در گفتگوهای عادی معمولاً از معادل‌های ساده‌تری مانند «نتیجه‌گیری» استفاده می‌شود.

تجربی بر پایه مشاهده مستقیم و آزمایش است، اما استنباطی بر پایه تحلیل ذهنی و منطقیِ داده‌های موجود است.

Test Yourself

fill blank

روش ___ او برای حل مسائل پیچیده، باعث تحسین اساتید شد.

Correct! Not quite. Correct answer: استنباطی

به دلیل ماهیت حل مسائل پیچیده، روش استنباطی بهترین گزینه است.

multiple choice

استنباطی یعنی:

Correct! Not quite. Correct answer: مبتنی بر نتیجه‌گیری از شواهد

تعریف اصلی استنباط، رسیدن به نتیجه از طریق شواهد است.

sentence building

کدام جمله صحیح‌تر است؟

Correct! Not quite. Correct answer: آمار استنباطی برای تحلیل داده‌ها ضروری است.

این تنها جمله‌ای است که در آن 'استنباطی' به درستی در بافت علمی به کار رفته است.

Score: /3

Was this helpful?

Comments (0)

Login to Comment
No comments yet. Be the first to share your thoughts!