B1 adjective Informal|neutral 1 min read

با مزه

bā mazeh /bɒː mæˈzeh/

"Bamazeh" describes things that are funny or witty, and also food that is delicious.

Word in 30 Seconds

  • Funny, witty, or interesting.
  • Also used to describe food as tasty.
  • Common in everyday conversation.

Overview

واژه «بامزه» در زبان فارسی کاربرد گسترده‌ای دارد و بسته به موقعیت، معانی مختلفی را منتقل می‌کند. در معنای اول، به چیزی یا کسی اشاره دارد که باعث خنده، شادی یا لبخند می‌شود؛ یعنی «خنده‌دار» یا «جالب». این جنبه از بامزه بودن، بیشتر به شوخ‌طبعی، لطیفه، یا موقعیت‌های غیرمنتظره و سرگرم‌کننده مربوط می‌شود. در معنای دوم، «بامزه» به طعم و مزه خوشایند غذاها، خوراکی‌ها یا نوشیدنی‌ها اشاره دارد. در این حالت، مترادف کلماتی مانند «خوشمزه»، «لذیذ» یا «دلچسب» است. این دوگانگی معنایی، «بامزه» را به کلمه‌ای انعطاف‌پذیر و پرکاربرد در مکالمات روزمره تبدیل کرده است.

«بامزه» معمولاً به عنوان صفت برای اسم‌ها به کار می‌رود. می‌توان آن را قبل یا بعد از اسم آورد، اما رایج‌تر است که بعد از اسم بیاید یا به صورت مستقل به کار رود. در مورد اشیاء یا موقعیت‌ها، معمولاً بعد از اسم می‌آید (مثلاً: «یک داستان بامزه»، «یک شوخی بامزه»). در مورد غذا، نیز همین الگو صدق می‌کند (مثلاً: «این کیک خیلی بامزه است»). گاهی اوقات، برای تأکید بیشتر، از قیدهایی مانند «خیلی» یا «واقعاً» قبل از آن استفاده می‌شود (مثلاً: «یک فیلم خیلی بامزه»، «طعمش واقعاً بامزه بود»).

۱. توصیف سرگرمی و شوخی: در مکالمات روزمره، وقتی کسی جوک می‌گوید، فیلم کمدی تماشا می‌کند، یا با دوستانش شوخی می‌کند، از «بامزه» برای توصیف آن موقعیت یا محتوا استفاده می‌شود. مثال: «دیشب یک فیلم خیلی بامزه دیدم.» یا «دوستم یک داستان بامزه تعریف کرد.»

۲. توصیف ظاهر یا رفتار: گاهی اوقات ظاهر یا رفتار غیرعادی اما دوست‌داشتنی یا جالب یک فرد یا حیوان نیز «بامزه» توصیف می‌شود. مثال: «پسر بچه با آن کلاهش خیلی بامزه شده بود.» یا «میمون‌ها رفتار بامزه‌ای داشتند.»

۳. توصیف طعم غذا: در بحث در مورد غذا و آشپزی، «بامزه» به معنای «خوشمزه» و «لذیذ» به کار می‌رود. این کاربرد بیشتر در زبان محاوره‌ای و غیررسمی رایج است. مثال: «این آش رشته واقعاً بامزه بود!» یا «این شیرینی یک طعم بامزه و جدیدی داشت.»

«بامزه» با کلمات دیگری مانند «خنده‌دار»، «شوخ»، «جالب»، «خوشمزه» و «لذیذ» هم‌پوشانی معنایی دارد، اما تفاوت‌های ظریفی نیز بین آن‌ها وجود دارد:

  • خنده‌دار (Khandeh-dar): این کلمه مستقیماً به چیزی اشاره دارد که باعث خنده می‌شود و جنبه طنز آن قوی‌تر است. «بامزه» می‌تواند خنده‌دار باشد، اما لزوماً همیشه باعث خنده شدید نمی‌شود؛ گاهی فقط لبخند می‌آورد.
  • شوخ (Shokh): این کلمه بیشتر به شخصیت یا رفتار فردی اشاره دارد که اهل شوخی و بذله‌گویی است. «بامزه» می‌تواند نتیجه شوخ‌طبعی باشد، اما خود کلمه به معنای «شخص شوخ» نیست.
  • جالب (Jaleb): «جالب» معنای وسیع‌تری دارد و به هر چیزی که توجه را جلب کند یا کنجکاوی را برانگیزد، اطلاق می‌شود. «بامزه» نوع خاصی از «جالب» است که جنبه سرگرم‌کننده یا لذت‌بخش دارد.
  • خوشمزه (Khoshmazeh) / لذیذ (Laziz): این دو کلمه به طور انحصاری برای توصیف طعم غذا به کار می‌روند و مترادف دقیق «بامزه» در معنای دوم هستند. «بامزه» در این کاربرد، کمی غیررسمی‌تر از «خوشمزه» و «لذیذ» است.

Examples

1

این شیرینی طعم خیلی بامزه‌ای دارد!

everyday

This pastry has a very tasty flavor!

2

کارگردان فیلم‌های بامزه‌ای می‌سازد که همه دوست دارند.

informal

The director makes funny movies that everyone likes.

3

کودک با آن لباس‌های رنگی‌اش خیلی بامزه به نظر می‌رسید.

informal

The child looked very cute/amusing in his colorful clothes.

4

مقاله‌ای درباره شوخی‌های کلامی و جنبه‌های بامزه زبان منتشر شد.

academic

An article was published about verbal jokes and the witty aspects of language.

Common Collocations

خیلی بامزه Very funny / Very tasty
حرف بامزه Witty remark / Funny thing to say
رفتار بامزه Funny/Cute behavior
طعم بامزه Tasty flavor

Common Phrases

چقدر بامزه!

How funny! / How cute!

حرف بامزه‌ای زدی.

You said something witty/funny.

غذاش خیلی بامزه بود.

His/Her food was very tasty.

Often Confused With

با مزه vs خنده‌دار (Khandeh-dar)

"Khandeh-dar" specifically means something that causes laughter, often implying a stronger comedic effect. "Bamazeh" can be funny, but also implies something charmingly amusing or witty, not necessarily laugh-out-loud funny.

با مزه vs خوشمزه (Khoshmazeh)

"Khoshmazeh" is the standard and most common word for 'tasty' or 'delicious'. While "bamazeh" can mean tasty, it's often considered a more informal or colloquial alternative in this context.

Grammar Patterns

اسم + بامزه (مثال: شوخی بامزه) خیلی + بامزه (مثال: خیلی بامزه) بامزه + است (مثال: کیک بامزه است)

How to Use It

Usage Notes

The word 'bamazeh' is versatile but leans towards informal and colloquial usage, especially when referring to taste. In more formal contexts, 'khandeh-dar' (funny) or 'khoshmazeh' (tasty) might be preferred. Its dual meaning requires attention to context.


Common Mistakes

Using 'bamazeh' for food in a very formal setting might sound slightly out of place compared to 'khoshmazeh'. Also, confusing its meaning with 'serious' or 'boring' is incorrect; it always implies some form of positive engagement (humor or taste).

Tips

💡

Distinguish the two meanings

Remember that "bamazeh" has two main meanings: funny/witty and tasty. Context is key to understanding which one is intended.

⚠️

Informal food context

Using "bamazeh" for food is common in informal speech but might sound slightly less formal than "khoshmazeh" (tasty) in very formal settings.

🌍

Positive connotation

The word "bamazeh" generally carries a positive feeling, whether it's about humor or taste, implying enjoyment and pleasantness.

Word Origin

The word 'bamazeh' is a compound word formed from 'baa' (با) meaning 'with' and 'mazeh' (مزه) meaning 'taste' or 'flavor'. This literal combination hints at its primary meaning related to taste, but its usage has expanded metaphorically.

Cultural Context

In Iranian culture, humor and good food are highly valued. 'Bamazeh' captures this appreciation for things that bring enjoyment, whether through laughter or a pleasant taste experience, making it a frequently used and well-understood term.

Memory Tip

Think of a 'Baa-mazeh' (baa = with) character who tells 'baa-mazeh' (tasty) jokes and eats 'baa-mazeh' (delicious) food!

Frequently Asked Questions

4 questions

خیر، «بامزه» دو معنی اصلی دارد. یکی به معنی خنده‌دار، شوخ یا جالب است و دیگری به معنی خوشمزه و لذیذ برای غذاها به کار می‌رود.

این کلمه در مکالمات روزمره برای توصیف فیلم‌ها، جوک‌ها، داستان‌ها، رفتارها، ظاهر و همچنین طعم غذاها و خوراکی‌ها استفاده می‌شود.

بیشتر در زبان غیررسمی و محاوره‌ای کاربرد دارد، به خصوص وقتی به معنی خوشمزه به کار می‌رود. اما در معنای خنده‌دار یا جالب، می‌تواند در موقعیت‌های نیمه‌رسمی نیز استفاده شود.

بسته به معنی، کلماتی مانند «خنده‌دار»، «شوخ»، «جالب»، «سرگرم‌کننده»، «خوشمزه» و «لذیذ» می‌توانند مترادف یا نزدیک به «بامزه» باشند.

Test Yourself

fill blank

این خورشت طعم خیلی ______ داشت.

Correct! Not quite. Correct answer: بامزه

در این جمله، «بامزه» به معنی خوشمزه و دلپذیر به کار رفته است.

multiple choice

آن جوک خیلی ______ بود و همه را خنداند.

Correct! Not quite. Correct answer: بامزه

کلمه «بامزه» به خوبی حس شوخ‌طبعی و خنده‌دار بودن جوک را منتقل می‌کند.

sentence building

کلمات: «او»، «بود»، «خیلی»، «بامزه»، «رفتار»

Correct! Not quite. Correct answer: رفتار او خیلی بامزه بود.

این جمله از نظر دستوری صحیح است و معنای «رفتار او جالب و دوست‌داشتنی بود» را می‌رساند.

Score: /3

Was this helpful?

Comments (0)

Login to Comment
No comments yet. Be the first to share your thoughts!