To arrange or organize things systematically to ensure order or functionality.
Word in 30 Seconds
- To organize items or events in a specific sequence.
- Used for planning tasks, meetings, or arranging objects.
- Implies creating order from a disorganized state.
بررسی کلی
فعل «ترتیب دادن» یک فعل مرکب در زبان فارسی است که از اسم «ترتیب» و فعل کمکی «دادن» ساخته شده است. این فعل نشاندهنده عملی است که طی آن هرجومرج یا بینظمی به یک وضعیت سازمانیافته تبدیل میشود. این واژه در طیف گستردهای از فعالیتهای روزمره تا امور اداری و برنامهریزیهای پیچیده کاربرد دارد.
الگوهای کاربرد
این فعل معمولاً به صورت «[مفعول] را ترتیب دادن» استفاده میشود. همچنین در برخی ساختارها به معنای «تدارک دیدن» یا «آمادهسازی» برای یک رویداد نیز به کار میرود (مثلاً ترتیب دادن یک جلسه). این فعل میتواند هم برای اشیاء فیزیکی (مثل کتابها) و هم برای مفاهیم انتزاعی (مثل برنامههای کاری) به کار رود.
زمینههای رایج
در محیطهای اداری، برای هماهنگی جلسات یا امور اجرایی استفاده میشود. در زندگی شخصی، برای مرتب کردن وسایل خانه، چیدمان اتاق یا برنامهریزی برای یک سفر یا مهمانی کاربرد دارد. همچنین در متون آموزشی، برای توالیبندی مطالب یا مراحل یک پروژه نیز از این فعل استفاده میشود.
مقایسه با کلمات مشابه
«تنظیم کردن» بیشتر بر روی اصلاح و دقیق کردن تمرکز دارد، در حالی که «ترتیب دادن» بر روی ایجاد یک توالی یا نظمِ مشخص تأکید دارد. «مرتب کردن» بیشتر برای اشیاء فیزیکی و ظاهری به کار میرود، اما «ترتیب دادن» ابعاد گستردهتری از جمله برنامهریزیهای زمانی و اجرایی را نیز شامل میشود.
Examples
او کتابها را بر اساس حروف الفبا ترتیب داد.
everydayHe arranged the books alphabetically.
مدیر جلسه را برای بررسی گزارشها ترتیب داد.
formalThe manager arranged the meeting to review the reports.
بیا یک برنامه برای آخر هفته ترتیب بدهیم.
informalLet's arrange a plan for the weekend.
دانشجویان مراحل آزمایش را به درستی ترتیب دادند.
academicThe students correctly ordered the experimental steps.
Common Collocations
Common Phrases
ترتیب اثر دادن
To take action on something (usually official)
به ترتیب
In order
ترتیب و تنظیم
Arrangement and organization
Often Confused With
Refers more to adjusting settings or tuning something to a specific standard, rather than just sequencing items.
Primarily focuses on tidying up or making something neat, whereas 'tartib dadan' implies a deliberate sequence or plan.
Grammar Patterns
How to Use It
Usage Notes
This verb is versatile and used in both formal and informal contexts. It is essential to include the direct object followed by 'ra' (را) if the object is specific. When used for events, it carries a nuance of taking responsibility for the planning.
Common Mistakes
Learners often use it interchangeably with 'tamiz kardan' (cleaning). Remember that 'tartib dadan' is about the system or sequence, not necessarily cleanliness. Also, ensure the object marker 'ra' is used when the object is definite.
Tips
Think of it as creating a system
Whenever you need to put things in a logical order, use this verb. It helps to visualize the end result of your organization.
Don't confuse with physical cleaning
While it can mean arranging objects, it is not a synonym for cleaning (تمیز کردن). Focus on the 'order' aspect.
Hospitality and planning culture
In Iranian culture, 'arranging' a gathering (ترتیب دادن مهمانی) is seen as a sign of respect for guests. It implies effort and care.
Word Origin
Derived from the Arabic root 'r-t-b' (ر ت ب), which relates to order and rank. In Persian, it evolved into a compound verb combining the noun 'tartib' with the light verb 'dadan'.
Cultural Context
In Iranian culture, organizing events with care is highly valued. Using 'tartib dadan' shows that the speaker is organized and respectful of others' time.
Memory Tip
Think of 'TARTIB' as 'T-A-R-T-I-B' (The Arrange-Related Task In Business). It helps you remember that you are organizing a series of steps.
Frequently Asked Questions
4 questionsخیر، این فعل در معنای انتزاعی برای برنامهریزی امور، برگزاری جلسات یا سازماندهی ایدهها نیز بسیار پرکاربرد است.
مرتب کردن معمولاً برای تمیز کردن و نظم ظاهری اشیاء است، اما ترتیب دادن تأکید بیشتری بر ایجاد توالی یا یک ساختار برنامهریزی شده دارد.
بله، مثلاً «ترتیب دادن یک جشن» به معنای برنامهریزی و فراهم کردن مقدمات آن است.
بله، این فعل در متون رسمی و اداری بسیار رایج است اما در مکالمات روزمره نیز به وفور استفاده میشود.
Test Yourself
من باید برای جلسه فردا، تمام مدارک را ___ .
برای آمادهسازی مدارک جهت یک جلسه، فعل ترتیب دادن مناسبترین گزینه است.
معادل صحیح برای سازماندهی چیست؟
نظم بخشیدن و ترتیب دادن هر دو به معنای ایجاد ساختار و نظم هستند.
کتابها / را / او / قفسه / ترتیب داد / در
ساختار صحیح جمله فاعلی، مفعولی و فعل است.
Score: /3
Summary
To arrange or organize things systematically to ensure order or functionality.
- To organize items or events in a specific sequence.
- Used for planning tasks, meetings, or arranging objects.
- Implies creating order from a disorganized state.
Think of it as creating a system
Whenever you need to put things in a logical order, use this verb. It helps to visualize the end result of your organization.
Don't confuse with physical cleaning
While it can mean arranging objects, it is not a synonym for cleaning (تمیز کردن). Focus on the 'order' aspect.
Hospitality and planning culture
In Iranian culture, 'arranging' a gathering (ترتیب دادن مهمانی) is seen as a sign of respect for guests. It implies effort and care.
Examples
4 of 4او کتابها را بر اساس حروف الفبا ترتیب داد.
He arranged the books alphabetically.
مدیر جلسه را برای بررسی گزارشها ترتیب داد.
The manager arranged the meeting to review the reports.
بیا یک برنامه برای آخر هفته ترتیب بدهیم.
Let's arrange a plan for the weekend.
دانشجویان مراحل آزمایش را به درستی ترتیب دادند.
The students correctly ordered the experimental steps.
Related Content
Related Vocabulary
More numbers words
اعشار
B1Decimal, decimal point.
اعشاری
B1Decimal, pertaining to decimals.
عددنویسی
B1Numeration; the process of assigning or expressing numbers.
عددی
B1Numerical, pertaining to numbers.
عدم دقت
B1Inaccuracy or imprecision; the state of being inexact.
عرضی
B1Width-wise or transverse; pertaining to width.
اضافه
B1Addition, excess, surplus.
افزایش یافتن
B1To increase (intransitive); to grow in size or amount.
افزایشی
B1Increasing, incremental, growing.
آمار
B1Statistics, census, data.
