A1 Case System 6 min read آسان

حالت ابزاری در روسی: استفاده از ابزارها (با قلم، با چاقو)

The Instrumental case turns nouns into tools by changing their endings, usually without needing a preposition like 'with'.
علامت‌گذاری به عنوان یادگرفته
Practice it

Grammar Rule in 30 Seconds

The Instrumental case shows what you use to do something or who you are with, usually ending in -ом or -ой.

  • Use for tools: Я пишу ручкой (I write with a pen).
  • Use for accompaniment: Я иду с другом (I go with a friend).
  • Use for professions/states: Он был врачом (He was a doctor).
Subject + Verb + [Noun + Instrumental Ending]

مرور کلی

چطور به دوستان روسی‌تان می‌گویید که پیتزا را با چنگال می‌خورید؟ یا اینکه آخرین ویدیوی تیک‌تاک خود را با یک اپلیکیشن جدید ادیت می‌کنید؟ در زبان روسی، ما از «حالت ابزاری» (Instrumental Case) برای صحبت درباره ابزارها استفاده می‌کنیم.
این حالت در واقع پاسخ به «چگونه انجام دادن» کارهاست. آن را به عنوان حالتِ «با» یا «به وسیله‌ی» در نظر بگیرید. این حالت ابزاری را توصیف می‌کند که برای اتمام یک کار از آن استفاده می‌کنید.
بدون آن، شما فقط لیستی از اسم‌ها را پشت سر هم می‌چینید. این حالت طعمِ «به وسیله‌ی» را به جملات شما اضافه می‌کند و یک اسم ساده را به یک ابزار کاربردی تبدیل می‌کند. این یکی از شش ستون اصلی گرامر روسی است.
شما هر روز از آن استفاده خواهید کرد؛ چه در حال پیام دادن باشید و چه در حال سفارش غذا. نگران نباشید، ساده‌تر از آن چیزی است که به نظر می‌رسد. حتی اگر از گرامر متنفرید، از نحوه کارکرد این حالت خوشتان خواهد آمد.
این کار باعث می‌شود روسی شما بسیار طبیعی‌تر به نظر برسد. بیایید ابزارهایمان را آماده کنیم. شما از پسش برمی‌آیید!

این گرامر چطور کار می‌کنه

حالت ابزاری به دو سوال اصلی پاسخ می‌دهد. اول: Чем؟ (با چه چیزی؟). دوم: С кем؟ (با چه کسی؟).
برای امروز، ما بیشتر روی بخش «چه چیزی» تمرکز می‌کنیم. تصور کنید یک شیء فیزیکی را در دست دارید. شما از آن شیء برای انجام کار دیگری استفاده می‌کنید.
آن شیء به پسوند حالت ابزاری نیاز دارد. این پسوند رابطه بین عمل و ابزار را نشان می‌دهد. در فارسی ما از کلمه «با» برای این کار استفاده می‌کنیم.
در روسی، گاهی از حرف اضافه с استفاده می‌کنیم و گاهی نه. هنگام استفاده از یک ابزار (مثل قلم یا چاقو)، ما معمولاً с را حذف می‌کنیم. این یک تله بزرگ برای فارسی‌زبانان است!
اگر بگویید я пишу с ручкой به این معنی است که خودکار دوست شماست و موقع نوشتن کنار شما نشسته است. اگر می‌خواهید بگویید از خودکار استفاده می‌کنید، فقط از پسوند حالت ابزاری استفاده کنید. انگار خودِ اسم، معنای «با» را جذب می‌کند.
این یک ابرقدرت برای کلمات است. فقط پایان کلمه را عوض کنید و تمام، آن اسم تبدیل به ابزار می‌شود.

الگوی ساخت

1
تغییر پایان کلمات چالش اصلی اینجاست. اما در این دیوانگی منطقی وجود دارد! این مراحل را برای تغییر اسم‌های خود دنبال کنید:
2
به جنسیت اسم خود نگاه کنید. این همیشه اولین قدم در روسی است.
3
برای اسم‌های مذکر که به حرف بی‌صدا ختم می‌شوند: -ом اضافه کنید. مثال: телефо́н می‌شود телефо́ном.
4
برای مذکرهایی که به й یا ь ختم می‌شوند: -ем اضافه کنید. مثال: чай می‌شود ча́ем.
5
برای اسم‌های مؤنث که به а ختم می‌شوند: а را به -ой تغییر دهید. مثال: ру́чка می‌شود ру́чкой.
6
برای مؤنث‌هایی که به я یا ь ختم می‌شوند: آن را به -ей یا -ю تغییر دهید. مثال: ку́хня می‌شود ку́хней.
7
برای اسم‌های خنثی که به о ختم می‌شوند: آن را به -ом تغییر دهید. مثال: молоко́ می‌شود молоко́м.
8
برای خنثی‌هایی که به е ختم می‌شوند: آن را به -ем تغییر دهید. مثال: мо́ре می‌شود мо́рем.
9
مراقب قانون «O» در مقابل «E» باشید. اگر استرس روی پایان کلمه نیست، بعد از حروف خاصی مثل ж, ч, ш, щ, ц از е استفاده کنید. این شبیه انتخاب فیلتر مناسب در اینستاگرام است. آن چیزی را انتخاب کنید که بهتر به گوش می‌رسد. فقط یادتان باشد: مذکر و خنثی عاشق -ом هستند. مؤنث عاشق -ой است. وقتی به آن عادت کنید، مثل یک الگوی ریتمیک می‌شود. سعی کنید بگویید ру́чкой, ло́жкой, ви́лкой. مثل یک ضرب‌آهنگ درام به نظر می‌رسد.

کی استفاده کنیم

هر زمان که از یک ابزار فیزیکی استفاده می‌کنید، از این حالت استفاده کنید. یادداشت می‌نویسید؟ از ру́чкой استفاده کنید.
صبحانه می‌خورید؟ از ло́жкой (با قاشق) استفاده کنید. استیک می‌برید؟
از ножо́м (با چاقو) استفاده کنید. این برای ابزارهای دیجیتال هم هست! ادیت عکس приложе́нием (با یک اپلیکیشن).
پرداخت هزینه قهوه ка́ртой (با کارت). حتی برای وسایل نقلیه هم می‌توان از آن استفاده کرد. فعلاً روی چیزهایی تمرکز کنید که در دست می‌گیرید.
اگر می‌توانید آن را بردارید، احتمالاً حالت ابزاری می‌گیرد. همچنین برای «همراهی» با کلمه с از آن استفاده می‌کنید. مثل ко́фе с молоко́м (قهوه با شیر).
این حالتِ ترکیب‌ها و ابزارهاست. کپشن‌های اینستاگرام شما بابت این موضوع از شما تشکر خواهند کرد.

اشتباهات رایج

بزرگترین اشتباه استفاده بیش از حد از کلمه с است. در فارسی می‌گوییم «من با قلم می‌نویسم». بنابراین ممکن است بخواهید بگویید я пишу с ручкой. همین‌جا متوقف شوید! در روسی، این یعنی قلم همراه و همدم شماست. مگر اینکه قلم زنده باشد، برای ابزارها از с استفاده نکنید. اشتباه دیگر قاطی کردن جنسیت‌هاست. اگر به ви́лка (چنگال) بگویید ви́лком (مذکر)، مردم ممکن است گیج شوند. آن‌ها منظور شما را می‌فهمند، اما مثل یک باگ در بازی ویدیویی به نظر می‌رسد. همچنین، فراموش نکنید که استرس (تکیه) کلمه می‌تواند جابجا شود. روسی دوست دارد وقتی پایان کلمه عوض می‌شود، آکسان را حرکت دهد. اگر مطمئن نیستید، دیکشنری را چک کنید.

مقایسه با الگوهای مشابه

حالت ابزاری را با حالت مفعولی (Accusative) اشتباه نگیرید. مفعولی «هدف» عمل است. ابزاری «کمک‌کننده» است.
اگر پیتزا می‌خورید، پیتزا مفعولی است (пиццу). اگر از چنگال استفاده می‌کنید، چنگال ابزاری است (вилкой). Я ем пиццу вилкой. تفاوت را دیدید؟
یکی خورده می‌شود و دیگری کار را انجام می‌دهد. همچنین آن را با حالت اضافه (Genitive) مقایسه کنید. حالت اضافه درباره «مالِ» یا «از» است.
ابزاری درباره «با» است. «یک فنجان آب» حالت اضافه است. «چای با لیمو» حالت ابزاری است.
این مثل تفاوت بین یک هم‌تیمی (с + ابزاری) و دسته بازی شما (فقط ابزاری) است.

سؤالات رایج

س: آیا همیشه به حرف اضافه نیاز دارم؟
ج: نه! برای ابزارها، معمولاً از هیچ حرف اضافه‌ای استفاده نمی‌کنید.
س: اگر کلمه به علامت نرم ь ختم شود چه؟
ج: برای کلمات مؤنث مثل соль (نمک)، تبدیل به солью می‌شود.
س: آیا برای اسم‌های جمع هم همین‌طور است؟
ج: نه، جمع‌ها پایان‌های مخصوص خودشان مثل -ами را دارند.
س: آیا می‌توانم برای «با اتوبوس» از آن استفاده کنم؟
ج: بله، می‌توانید بگویید авто́бусом.
س: آیا برای اپلیکیشن‌ها و نرم‌افزارها هم کاربرد دارد؟
ج: کاملاً، برای هر چیزی که برای انجام کاری از آن استفاده می‌کنید.
س: آیا برای شغل‌ها هم استفاده می‌شود؟
ج: بله! Я хочу быть доктором (می‌خواهم دکتر شوم). اما این درسی برای یک روز دیگر است!

Meanings

The Instrumental case indicates the instrument or means by which an action is performed, or accompaniment.

1

Tool/Instrument

The object used to perform an action.

“Я пишу карандашом.”

“Он режет хлеб ножом.”

2

Accompaniment

Being with someone or something.

“Я гуляю с собакой.”

“Она говорит с мамой.”

3

State of Being

Used with verbs like 'to be' or 'to become'.

“Он был учителем.”

“Она хочет стать врачом.”

Instrumental Case Endings

Gender Nominative Instrumental
Masculine стол столом
Feminine мама мамой
Neuter окно окном
Plural друзья друзьями

Reference Table

Reference table for حالت ابزاری در روسی: استفاده از ابزارها (با قلم، با چاقو)
Gender Ending Example (Nom.) Example (Inst.)
Masculine (Hard) -ом нож (knife) ножо́м
Masculine (Soft) -ем слова́рь (dictionary) словарём
Feminine (Hard) -ой ви́лка (fork) ви́лкой
Feminine (Soft) -ей / -ю пе́сня (song) / соль (salt) пе́сней / со́лью
Neuter -ом / -ем молоко́ (milk) / по́ле (field) молоко́м / по́лем

طیف رسمیت

رسمی
Я направляюсь с товарищем.

Я направляюсь с товарищем. (Social)

خنثی
Я иду с другом.

Я иду с другом. (Social)

غیر رسمی
Я с другом иду.

Я с другом иду. (Social)

عامیانه
Я с кентом.

Я с кентом. (Social)

Uses of the Instrumental Case

Instrumental

Tools

  • ручкой with a pen
  • ножом with a knife

Accompaniment (с)

  • с другом with a friend
  • с лимоном with lemon

Tool vs. Companion

Tool (No 'с')
пишу ручкой writing with a pen
ем вилкой eating with a fork
Companion (Use 'с')
гуляю с собакой walking with a dog
чай с сахаром tea with sugar

Choosing the Instrumental Ending

1

Is the noun Masculine?

YES
Add -ом / -ем
NO
Go to next
2

Is the noun Feminine ending in -а?

YES
Change to -ой
NO ↓

Common Instrumental Tools

🍴

Kitchen

  • • ложкой
  • • вилкой
  • • ножом
🖋️

Office

  • • ручкой
  • • карандашом
  • • компьютером
Sign up free to read full explanation

Examples by Level

1

Я пишу ручкой.

I write with a pen.

2

Я иду с другом.

I go with a friend.

3

Он работает врачом.

He works as a doctor.

4

Кофе с молоком.

Coffee with milk.

1

Мы едем поездом.

We are going by train.

2

Она стала учителем.

She became a teacher.

3

Я ем суп ложкой.

I eat soup with a spoon.

4

Мы гуляем с собаками.

We are walking with dogs.

1

Он гордится своим сыном.

He is proud of his son.

2

Она увлекается музыкой.

She is keen on music.

3

Мы встретились с коллегами.

We met with colleagues.

4

Он управляет компанией.

He manages the company.

1

Город славится своими парками.

The city is famous for its parks.

2

Он был назначен директором.

He was appointed director.

3

Она довольна результатом.

She is satisfied with the result.

4

Мы обменялись мнениями.

We exchanged opinions.

1

Он руководит проектом с энтузиазмом.

He leads the project with enthusiasm.

2

Она пишет стихи вдохновением.

She writes poems with inspiration.

3

Мы столкнулись с трудностями.

We encountered difficulties.

4

Он обладает талантом.

He possesses talent.

1

Он был встречен овациями.

He was met with ovations.

2

Она пренебрегает правилами.

She neglects the rules.

3

Мы связаны обязательствами.

We are bound by obligations.

4

Он наделен даром убеждения.

He is gifted with the talent of persuasion.

Easily Confused

Russian Instrumental Case: Using Tools (ручкой, ножом) در مقابل Accusative vs Instrumental

Learners mix up the direct object and the tool.

Russian Instrumental Case: Using Tools (ручкой, ножом) در مقابل Nominative vs Instrumental

Using Nominative for professions.

Russian Instrumental Case: Using Tools (ручкой, ножом) در مقابل Prepositional vs Instrumental

Confusing location with accompaniment.

اشتباهات رایج

✗

Я иду с друг

✓

Я иду с другом

Must use Instrumental ending after 'с'.
✗

Я пишу ручка

✓

Я пишу ручкой

Tools need Instrumental.
✗

Он есть врач

✓

Он врач

Use Instrumental for professions with 'быть'.
✗

С мама

✓

С мамой

Preposition 'с' requires Instrumental.
✗

Мы едем поезд

✓

Мы едем поездом

Means of transport is Instrumental.
✗

Я ем ложка

✓

Я ем ложкой

Instrumental for tools.
✗

С друзья

✓

С друзьями

Plural Instrumental is -ами.
✗

Он гордится сын

✓

Он гордится сыном

Verbs like 'гордиться' take Instrumental.
✗

Она увлекается музыка

✓

Она увлекается музыкой

Verbs like 'увлекаться' take Instrumental.
✗

Я встретился с коллега

✓

Я встретился с коллегами

Plural agreement.
✗

Он был назначен директор

✓

Он был назначен директором

Passive voice requires Instrumental.
✗

Она пренебрегает правила

✓

Она пренебрегает правилами

Verb 'пренебрегать' takes Instrumental.
✗

Мы связаны обязательство

✓

Мы связаны обязательствами

Instrumental for agents.

Sentence Patterns

Я пишу ___.

Я иду с ___.

Он работает ___.

Мы едем ___.

Real World Usage

Texting very common

Иду с другом в кино.

Ordering food common

Чай с лимоном, пожалуйста.

Job interview common

Я работал менеджером.

Travel common

Мы летим самолётом.

Social media common

Гуляю с собакой! #прогулка

Writing an essay common

Автор пишет стихи вдохновением.

Sign up free to see all examples
⚠️

The 'With' Trap

Don't translate 'with' literally as 'с' when using tools. In Russian, the case ending does the work. Using 'с' for a tool makes it sound like a person!
🎯

The Rhythm Trick

Feminine instrumental endings (-ой) often sound like 'oy' in 'boy'. Say 'ручкой, вилкой, ложкой' to get the rhythm down.
💬

Tea Culture

You'll use the Instrumental case constantly when ordering tea. 'С лимоном' (with lemon) or 'с сахаром' (with sugar) are survival phrases in Russia!

Smart Tips

Always add -ом or -ой to the noun.

Я пишу ручка. → Я пишу ручкой.

Use 'с' + Instrumental.

Я иду друг. → Я иду с другом.

Use Instrumental after 'быть'.

Он был врач. → Он был врачом.

Use Instrumental for the means of travel.

Мы едем поезд. → Мы едем поездом.

تلفظ

столОм

Ending stress

The Instrumental ending is often unstressed, but watch for shifts.

Statement

Я пишу ручкой ↓

Neutral declarative.

Memorize It

Mnemonic

Think of 'Instrumental' as the 'Tool-mental' case—it's for the tools you use!

Visual Association

Imagine holding a giant pen (ручка) that turns into a 'ручкой' when you start writing.

Rhyme

For tools and friends, don't be a fool, use -ом and -ой, that is the rule!

Story

I went to the park with my friend (с другом). We traveled by train (поездом). I ate a sandwich with a knife (ножом).

Word Web

ручкойс другомврачомпоездомложкойс молоком

چالش

Write 3 sentences about your day using the Instrumental case in 5 minutes.

نکات فرهنگی

Using the Instrumental case correctly is a sign of education and fluency.

The Instrumental case comes from Proto-Slavic, used to denote the means of action.

Conversation Starters

“

С кем ты сегодня гулял?

“

Кем ты работаешь?

“

Чем ты обычно пишешь?

“

С чем ты любишь пить кофе?

Journal Prompts

Describe your best friend using the Instrumental case.
What tools do you use for your job/studies?
How do you travel to work?
What do you want to become in the future?
Sign up free to see all tips

Test Yourself

Fill in the blank with the correct Instrumental form of 'карандаш' (pencil).

Я рисую ____.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: карандашом
Masculine nouns ending in a consonant take -ом in the Instrumental case.
Find and fix the mistake in the sentence. Error Correction

Find and fix the mistake:

Я ем пиццу с вилкой.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Я ем пиццу вилкой.
When using a tool like a fork (вилка), we remove 'с' and use the Instrumental ending -ой.
Which sentence correctly says 'I drink tea with milk'? چند گزینه‌ای

Choose the correct sentence:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Я пью чай с молоком.
When talking about ingredients or accompaniment (tea WITH milk), we use 'с' + Instrumental case.

Score: /3

تمرین‌های عملی

8 exercises
Fill in the blank.

Я пишу ___ (ручка).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ручкой
Instrumental case for tools.
Choose the correct form. چند گزینه‌ای

Он работает ___ (врач).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: врачом
Instrumental for professions.
Correct the sentence. Error Correction

Find and fix the mistake:

Я иду с друг.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Я иду с другом
Must use Instrumental after 'с'.
Reorder the words. Sentence Reorder

суп / ложкой / Я / ем

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Все варианты верны
Russian word order is flexible.
Translate to Russian. ترجمه

I go with a friend.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Я иду с другом
Instrumental case.
Fill in the blank.

Мы едем ___ (поезд).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: поездом
Transport is Instrumental.
Choose the correct form. چند گزینه‌ای

Кофе с ___ (молоко).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: молоком
Instrumental after 'с'.
Correct the sentence. Error Correction

Find and fix the mistake:

Он был учитель.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Он был учителем
Instrumental for professions.

Score: /8

Practice Bank

10 exercises
Fill in the blank: (компьютер) پر کردن جای خالی

Я работаю за ____.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: компьютером
Put the words in the correct order: (He eats with a knife) Sentence Reorder

ножом / Он / ест

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Он ест ножом
Translate 'with a spoon' to Russian. ترجمه

with a spoon

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ложкой
Match the Nominative to the Instrumental form. Match Pairs

Match the pairs:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ручка: ручкой, телефон: телефоном, карта: картой, нож: ножом
How do you say 'I wash with water'? چند گزینه‌ای

Choose the correct sentence:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Я умываюсь водой.
Fix the sentence: 'Он пишет карандаш.' Error Correction

Он пишет карандаш.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Он пишет карандашом.
Fill in the blank: (телефон) پر کردن جای خالی

Я пользуюсь ____.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: телефоном
Identify the Instrumental case for 'мыло' (soap). چند گزینه‌ای

Which is correct?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: мылом
Translate 'with a friend' to Russian. ترجمه

with a friend

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: с другом
Reorder: 'I pay with a card' Sentence Reorder

картой / Я / плачу

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Я плачу картой

Score: /10

سوالات متداول (8)

Russian uses cases to show the function of a noun in a sentence.

Only when you mean 'with' as in accompaniment.

Plural nouns usually end in -ами or -ями.

Yes, it is very common in all registers.

No, time usually uses other cases.

Adjectives also change to match the noun in the Instrumental case.

It takes practice, but the logic is very consistent.

Try describing your daily routine using tools and people.

Sign up free to practice

In Other Languages

Spanish moderate

con + noun

Russian uses inflection; Spanish uses a preposition.

French moderate

avec + noun

Russian noun endings change.

German partial

mit + Dative

German uses articles; Russian uses noun endings.

Japanese low

de (particle)

Japanese is agglutinative; Russian is inflectional.

Arabic low

bi- (prefix)

Prefix vs suffix.

Chinese low

用 (yòng) + noun

Verb vs case.

Related Grammar Rules

A1

حالت اضافه در روسی: چه کسی مال کیست؟ (Родительный падеж)

آیا تا به حال فکر کرده‌اید که چرا وقتی در مورد گوشی دوست روسی‌تان صحبت می‌کنید، نام او ناگهان تغییر می‌کند؟ Overview اسم...
A2

حالت داتیو در روسی: بخشش و گیرنده (Дательный)

Overview تا حالا شده بخواهید به زبان روسی برای دوستی پول واریز کنید؟ یا شاید فقط می‌خواهید بدون اینکه شبیه یک ربات به نظ...
A2

حالت ابزاری در روسی: مشاغل و وضعیت‌ها (кем/чем)

Overview امروز چه کسی هستید؟ سال گذشته چه کسی بودید؟ این سوالات زندگی شما را تعریف می‌کنند. در زبان روسی، آن‌ها گرامر شم...
A2

منفی کردن در روسی: گفتن 'وجود ندارد...' (Нет + حالت اضافه)

Overview در زبان روسی، حالت اضافه (Genitive) فقط برای نشان دادن مالکیت نیست... How This Grammar Works کلمه جادویی در این...
A1

حالت نهادی روسی: فاعل (Именительный падеж)

Overview تا به حال متوجه شده‌اید که کلمات روسی چطور مثل آفتاب‌پرست در دیسکو پایان‌بندی خود را تغییر می‌دهند؟...
Was this helpful?

نظرات (0)

برای نظر دادن وارد شوید
هنوز نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که افکار خود را به اشتراک می‌گذارد!