حرف اضافه «بر/رویِ» در عربی: آموزش 'Ala (عَلَى)
Grammar Rule in 30 Seconds
The preposition 'Ala' (عَلَى) means 'on' or 'upon' and is used to describe objects resting on surfaces.
- Use 'Ala' for physical contact: 'The book is on the table' (الكتاب على الطاولة).
- Use 'Ala' for abstract concepts like responsibility: 'It is on me' (عَلَيَّ).
- When attached to pronouns, the final alif maqsura (ى) changes to a ya (ي): 'Ala + i = 'Alayya (عَلَيَّ).
مرور کلی
حروف الجر گفته میشود، نقش بسیار کلیدی در ساختار جملات دارند. یکی از پرکاربردترین و بنیادیترین این حروف، عَلَى است. اگر به دنبال معادل آن در فارسی هستید، میتوان آن را «بر» یا «روی» ترجمه کرد.عَلَى نه تنها یک مکان را نشان میدهد، بلکه از نظر دستوری «قدرت» تغییر دادن انتهای کلمه بعد از خود را دارد.حروف الجر میآید، کلمه بعد از آن باید به حالت مجرور برود. این یعنی انتهای کلمه تغییر میکند و معمولاً یک صدای «کسره» (ـِ) یا تنوین جر (ـٍ) میگیرد. این مفهوم در فارسی وجود ندارد؛ در فارسی ما فقط کلمه را میآوریم و حرف اضافه را قبل از آن قرار میدهیم، بدون اینکه شکل کلمه تغییر کند.المكتب (میز) وقتی بعد از عَلَى میآید، به على المكتبِ تبدیل میشود. این تغییر کوچک اما بسیار مهم، نشانه تسلط شما بر قواعد پایه عربی است. یادگیری این نکته در سطح A1 به شما کمک میکند تا از همان ابتدا جملات را به درستی بسازید و از اشتباهات رایج جلوگیری کنید.عَلَى باید به مفهوم «حالتهای دستوری» در عربی توجه کنید. در فارسی، نقش کلمات در جمله معمولاً با ترتیب قرارگیری آنها مشخص میشود (مثلاً فاعل در ابتدا و مفعول بعد از آن میآید). اما در عربی، کلمات با تغییرات انتهای خود (که به آن إعراب میگوییم) نقش خود را نشان میدهند.عَلَى به عنوان یک حرف اضافه، کلمه بعد از خود را به حالت مجرور میبرد.عَلَى را به کار میبرید، کلمه بعد از آن «مغناطیسی» میشود و انتهای آن به سمت کسره جذب میشود. اگر کلمه شما معرفه (دارای ال) باشد، در انتهای آن یک کسره (ـِ) قرار میگیرد. اگر نکره (بدون ال) باشد، دو کسره یا همان تنوین جر (ـٍ) میگیرد.كتابٌ (کتاب) در حالت عادی است، اما وقتی میگوییم على كتابٍ (بر روی کتابی)، آن «ـٌ» به «ـٍ» تبدیل میشود. این تغییرات برای گوش فارسیزبان ممکن است در ابتدا کمی عجیب باشد، اما با گذشت زمان به آن عادت میکنید.عَلَى این است که وقتی به ضمیر متصل میشود، شکل ظاهریاش تغییر میکند. عَلَى به «الف مقصوره» (ى) ختم میشود. وقتی میخواهیم بگوییم «بر من» یا «بر تو»، این «الف» به «یاء» (ي) تبدیل میشود تا بتواند به ضمیر متصل شود.عَلَى + كَ (تو) تبدیل میشود به عليكِ. این تبدیل ى به ي برای روانتر شدن تلفظ است. در فارسی ما چنین تغییر شکلی در حروف اضافه نداریم، بنابراین این یک ویژگی خاص عربی است که باید به آن دقت کنید.عَلَى به دو صورت کلی تقسیم میشود: استفاده با اسم و استفاده با ضمیر.عَلَى + الـ...ـِ | على الطاولةِ | بر روی میز |عَلَى + ...ـٍ | على مكتبٍ | بر روی میزی |عَلَى + ي | عليَّ | بر من |عَلَى + كَ | عليكِ | بر تو |عَلَى همیشه باید کسره بگیرند. در مورد ضمیرها، حرف «الف مقصوره» تبدیل به «یاء» شده و ضمیر به آن میچسبد. این الگو برای تمام ضمایر (او، ما، شما) یکسان است.عَلَى بسیار گسترده است و فقط به معنای فیزیکی «روی چیزی بودن» محدود نمیشود. اولین و رایجترین کاربرد آن، همان قرار گرفتن فیزیکی است؛ مثلاً وقتی میگویید الكتابُ على المكتبِ (کتاب روی میز است). این دقیقاً مشابه کاربرد «روی» در فارسی است.عَلَى با ضمیر استفاده میشود تا نشان دهد چیزی بر عهده کسی است.عليك أن تدرسَ (بر تو است که درس بخوانی / باید درس بخوانی). این ساختار در محیطهای کاری و آموزشی بسیار رایج است.عَلَى استفاده میشود. مثلاً على الإنترنتِ (در اینترنت) یا على التلفازِ (در تلویزیون).- 1اشتباه گرفتن
عَلَىبا اسمعلي: بسیاری از فارسیزبانان به دلیل شباهت نوشتاری، گاهی حرف اضافهعَلَىرا با نام «علی» اشتباه میگیرند.عَلَى(حرف اضافه) بدون نقطه است، در حالی که نام «علی» دارای دو نقطه در زیر است. این اشتباه به دلیل عادت به رسمالخط فارسی است که در آن «ی» همیشه دو نقطه دارد.
- 1فراموش کردن کسره (مجرور کردن): چون در فارسی حرف اضافه تأثیری روی کلمه بعد از خود ندارد، فارسیزبانان اغلب فراموش میکنند که انتهای کلمه را کسره بدهند. مثلاً به جای
على الكرسيِّمیگویندعلى الكرسيُ. این اشتباه ناشی از تداخل زبان مادری (L1 Interference) است که در آن ساختار کلمه ثابت میماند.
- 1استفاده نادرست از حروف اضافه دیگر به جای
عَلَى: گاهی زبانآموزان به دلیل ترجمه مستقیم از فارسی، از حرف اضافهفي(در) به جایعَلَىاستفاده میکنند، در حالی که در عربی برای سطوح، حتماً باید ازعَلَىاستفاده کرد.
عَلَى اشتباه شوند. جدول زیر مقایسهای بین این حروف ارائه میدهد:عَلَى |عَلَى | روی سطح / وظیفه | نشاندهنده قرارگیری بر سطح |فِي | داخل / در | برای فضای بسته و محصور |إِلَى | به سمت / به سوی | برای نشان دادن جهت و مقصد |فِي برای داخل یک مکان (مثل اتاق) است، اما عَلَى برای روی یک سطح (مثل میز). این تفاوت در فارسی هم وجود دارد (در مقابل روی)، اما در عربی باید دقت بیشتری کرد چون هر دو حرف اضافه، کلمه بعد از خود را مجرور میکنند.- 1آیا همیشه بعد از
عَلَىباید کسره بیاید؟ بله، در سطح مقدماتی، هر اسمی که بعد ازعَلَىبیاید باید مجرور باشد و علامت آن کسره (ـِ) است. استثناهایی وجود دارد که در سطوح بالاتر یاد میگیرید، اما فعلاً این قانون کلی را به خاطر بسپارید.
- 1چرا در
عليكحرف «ی» دو نقطه دارد اما درعَلَىندارد؟ این یک قاعده املایی است. وقتیعَلَىتنهاست، به صورت «الف مقصوره» نوشته میشود. اما وقتی ضمیر به آن میچسبد، برای اتصال راحتتر، آن الف به «یاء» تبدیل میشود و در نتیجه دو نقطه میگیرد.
- 1آیا میتوانم بگویم
عَلَى في المكتب؟ خیر، این اشتباه است. شما نمیتوانید دو حرف اضافه را پشت سر هم بیاورید. یا باید بگوییدعلى المكتب(روی میز) یافي المكتب(در داخل میز/دفتر).
Pronoun Suffixes with 'Ala'
| Pronoun | Arabic | Transliteration |
|---|---|---|
|
I
|
عَلَيَّ
|
Alayya
|
|
You (m)
|
عَلَيْكَ
|
Alayka
|
|
You (f)
|
عَلَيْكِ
|
Alayki
|
|
He
|
عَلَيْهِ
|
Alayhi
|
|
She
|
عَلَيْهَا
|
Alayha
|
|
We
|
عَلَيْنَا
|
Alayna
|
|
You (pl)
|
عَلَيْكُمْ
|
Alaykum
|
|
They
|
عَلَيْهِمْ
|
Alayhim
|
Meanings
A preposition indicating physical position on top of a surface or an abstract sense of duty/burden.
Spatial Location
Physical position on a surface.
“القطة على الكرسي”
“القلم على الورقة”
Obligation
Expressing duty or something being 'on' someone.
“عَلَيَّ أن أدرس”
“هذا العمل عَلَيَّ”
Reference Table
| نوع | شکل عربی | معنی | مثال کاربردی |
|---|---|---|---|
|
تنها
|
عَلَى
|
روی / بر
|
على المكتب (روی میز)
|
|
با «من»
|
عَلَيَّ
|
بر من / وظیفه من
|
الحساب عليَّ (حساب با من است)
|
|
با «تو» (مذکر)
|
عَلَيْكَ
|
بر تو / وظیفه تو
|
عليك أن تدرس (تو باید درس بخوانی)
|
|
با «او» (مذکر)
|
عَلَيْهِ
|
بر او
|
الكتاب عليه (کتاب روی آن/اوست)
|
|
با «او» (مونث)
|
عَلَيْهَا
|
بر او
|
الصورة عليها (عکس روی آن/اوست)
|
|
با «آنها»
|
عَلَيْهِمْ
|
بر آنها
|
السلام عليهم (درود بر آنها)
|
|
اصطلاح
|
عَلَى فكرة
|
راستی / به هر حال
|
على فكرة، أنا جائع (راستی، من گرسنهام)
|
طیف رسمیت
الكتابُ مَوْجُودٌ عَلَى الطَّاوِلَةِ. (Describing location.)
الكتاب على الطاولة. (Describing location.)
الكتاب ع الطاولة. (Describing location.)
الكتاب ع الطاولة يا زلمة. (Describing location.)
دنیای عَلَى ('Ala)
موقعیت فیزیکی
- على الطاولة روی میز
- على السرير روی تخت
دیجیتال / رسانه
- على تيك توك در تیک تاک
- على الهاتف پای تلفن
وظیفه / اصطلاحات
- عليَّ أن... من باید...
- على فكرة راستی
مقایسه 'Ala با Fawqa
کاربرد 'Ala با اسم و ضمیر
آیا بعدش اسم میاد؟
آیا بعدش ضمیر میاد؟
عبارات رایج با 'Ala
احوالپرسی
- • السلام عليكم
- • وعليكم السلام
شبکههای اجتماعی
- • على الفيس بوك
- • على الواتساب
مکالمه روزمره
- • على فكرة
- • على حسابي
مثالها بر اساس سطح
الكتاب على الطاولة
The book is on the table
القلم على المكتب
The pen is on the desk
القطة على الكرسي
The cat is on the chair
الحقيبة على الأرض
The bag is on the floor
عَلَيَّ أن أذهب
It is on me to go (I must go)
القرار عَلَيْكَ
The decision is on you
الطبق على المائدة
The plate is on the dining table
المفتاح على الباب
The key is on the door
على الأقل، حاولنا
At least, we tried
هذا العمل ليس عَلَيَّ
This work is not my responsibility
على الرحب والسعة
You are welcome (idiomatic)
على الرغم من ذلك
Despite that
على أساس هذه المعلومات
On the basis of this information
يجب أن نحافظ على البيئة
We must preserve the environment
على وشك الانتهاء
About to finish
على ما يرام
Everything is fine
على الصعيد السياسي
On the political level
على قدم المساواة
On equal footing
على حين غرة
Suddenly / unexpectedly
على أتم الاستعداد
Fully prepared
على كرهٍ منه
Reluctantly
على مر العصور
Throughout the ages
على سبيل المثال
For example
على النقيض من ذلك
In contrast to that
بهراحتی اشتباه گرفته میشود
Learners mix up 'on' and 'in'.
Both relate to position.
Both relate to location.
اشتباهات رایج
الكتاب في الطاولة
الكتاب على الطاولة
عَلَىـي
عَلَيَّ
الكتاب على مكتب
الكتاب على المكتب
هو على أنا
هو علي
عَلَى هو
عَلَيْهِ
العمل على أنا
العمل علي
على الطاولت
على الطاولة
على الأقلية
على الأقل
على رغم من
على الرغم من
على حسب
حسب
على قدم مساواة
على قدم المساواة
على حين غفلة
على حين غرة
الگوهای جملهسازی
___ على ___
___ عَلَيَّ أن ___
هذا ___ عَلَيَّ
على ___ أن ___
Real World Usage
أنا ع الطريق
هذه المسؤولية تقع علي
الطلب على الطاولة رقم 5
على الجميع المشاركة
الحقيبة على الحزام
على أساس هذه الدراسة
فاجعه نقطهها!
وظیفه صدا میزند!
قانون دست و دلبازی
Smart Tips
Check if the object is touching the surface.
Always change the ending to 'ya'.
Use 'alayya' for 'my responsibility'.
Shorten 'ala' to 'a' in dialects.
تلفظ
The 'Ayn (ع)
The 'ayn sound is deep in the throat. Practice it before the 'l' sound.
The Alif Maqsura (ى)
It sounds like a short 'a' at the end of the word.
Statement
الكتاب على الطاولة ↘
Falling intonation for declarative sentences.
حفظ کنید
روش یادسپاری
Think of 'Ala' as an 'A' for 'Above' (but touching).
تداعی تصویری
Imagine an apple resting on a flat, wooden table. The apple is 'Ala' the table.
Rhyme
For things that sit and stay, use 'Ala' every day.
Story
Ali has a book. He puts the book on the table. He says, 'The book is on the table.' Then he realizes he has homework. He says, 'The homework is on me.'
شبکه واژگان
چالش
Look around your room and name 5 things that are 'on' something else using 'Ala'.
نکات فرهنگی
In Levantine, the 'ayn is often softened, and the preposition is often shortened to 'a'.
Similar to Levantine, 'a' is used frequently in speech.
Always pronounce the full 'ala' and maintain the 'ayn sound.
Derived from Proto-Semitic roots indicating elevation.
شروعکنندههای مکالمه
أين الكتاب؟
هل هذا العمل عليك؟
ماذا يوجد على المكتب؟
على ماذا تعتمد؟
موضوعات نگارش
اشتباهات رایج
Test Yourself
القهوة اليوم ______. (بر من)
جمله درست رو انتخاب کن:
Find and fix the mistake:
أنا أنتظرك علي السرير.
Score: /3
تمرینهای عملی
8 exercisesالكتاب ___ الطاولة.
___ أن أدرس.
Find and fix the mistake:
الكتاب في الطاولة.
الطاولة / على / الكتاب
Match 'on him' with the correct form.
'Ala' is used for containers.
أين المفتاح؟ - المفتاح ___ الطاولة.
What is 'on us'?
Score: /8
Practice Bank
10 exercisesThe laptop is on the desk.
معنیها رو به هم وصل کن:
فكرة - على - أنا - مشغول
چطور میگی «سلام بر شما»؟
شاهدت الفيديو ______ يوتيوب.
الكتاب على المكتبُ.
الحساب عليَّ.
من باید درس بخوانم:
______ فكرة، أين أنت؟
کاربرد اپلیکیشنها رو با هم جور کن:
Score: /10
سوالات متداول (8)
It means 'on' or 'upon'.
You say 'alayya' (عَلَيَّ).
No, use 'fi' (في) for containers.
The alif maqsura (ى) changes to ya (ي) to allow for the suffix.
Yes, it is used for responsibility, like 'alayya' (it is on me).
No, 'ala' implies contact, 'fawqa' implies hovering.
It is a deep throat sound. Practice it with a teacher.
Yes, it is very common in all registers.
Scaffolded Practice
1
2
3
4
Mastery Progress
Needs Practice
Improving
Strong
Mastered
In Other Languages
sobre
Arabic 'ala' is more restricted to physical contact.
sur
Arabic requires suffix changes for pronouns.
auf
Arabic uses the genitive case (majrur) consistently.
ue (上)
Arabic is a preposition, Japanese is a noun-based construction.
shàng (上)
Arabic places the preposition before the noun.
عَلَى
None.
Learning Path
Prerequisites
ویدیوهای مرتبط
Related Grammar Rules
حرف اِضراب در عربی: بلکه، در واقع (Bal)
### Overview در زبان عربی، دستیابی به مهارت ارتباطی دقیق، نیازمند استفاده درست از کلمات کوچک اما بسیار قدرتمند است. یکی...
کاف تشبیه (ك): چطور در عربی بگوییم «مثل»
### Overview زبان عربی به دلیل ایجاز و ساختار منسجم خود، ابزارهای زبانی بسیار قدرتمندی دارد که به ما اجازه میدهد مفاهی...
داستان منشأ: استفاده از مِن (Min)
Overview همین الان برچسب روی لباست رو چک کن. احتمالاً نوشته "Made ___ Cotton" یا "Made ___ China". اون حلقه گمشده؟ این چ...
حرف اضافه عربی "با" (ma'a)
امروز با چه کسی وقت میگذرانید؟ چه در حال نوشیدن لاته با یک دوست باشید و چه در هنگام پرداخت متوجه شوید که کیف پولتان همر...
حروف ربط عربی: هنر استفاده از "و" (Wa)
Overview تا حالا دقت کردید که عربزبانها انگار در یک جمله طولانی و بیپایان صحبت میکنند؟ اشتباه نمیکنید؛ شما با چسب د...
