جملات موصولی آزاد آلمانی: Wer, Was و تداخل حالتها
wer برای آدما، was برای اشیا و der/das برای وصل کردن.
Grammar Rule in 30 Seconds
Free relative clauses use 'wer' or 'was' to act as both the antecedent and the relative pronoun simultaneously.
- Use 'wer' for people: 'Wer das sagt, hat recht.' (Whoever says that is right.)
- Use 'was' for things or abstract concepts: 'Was du sagst, ist falsch.' (Whatever you say is wrong.)
- The case of the relative pronoun is determined by its role inside the relative clause.
مرور کلی
Wer A sagt, muss auch B sagen.(کسی که میگه الف، باید ب رو هم بگه.) یا شاید شنیدی یه سیاستمدار بگه:
Was wir brauchen, ist Geduld.(چیزی که ما نیاز داریم، صبره.) اینا فقط جملات قشنگ نیستن—اینا دارن از جملات موصولی آزاد (Free Relative Clauses) استفاده میکنن. برخلاف جملات موصولی معمولی که میچسبن به یه اسم خاص (مثل «مردی *که* زنگ زد»)، اینا کاملاً مستقلن.
Der Mann, der das Auto repariert(مردی که ماشین رو تعمیر میکنه)، خیلی ساده میگی
Wer das Auto repariert(هر کسی که ماشین رو تعمیر میکنه).
wer (و رفقاش wen, wem) برای آدما، و از was برای اشیاء یا مفاهیم انتزاعی استفاده میکنیم. مختصر، شیک و توی اون جملات انگیزشی که خالهت توی فیسبوک میذاره خیلی رایجه.wer یا was) مرجع ضمیر (antecedent) رو قورت میده. هیچ «او» یا «آن» قبلش نیست.- استاندارد: Ich kenne den Mann, der das gemacht hat. (من مردی رو میشناسم که این کار رو کرد.)
- آزاد: Ich kenne, wen du meinst. (من میشناسم [کسی رو] که منظورت هست.)
der, dem, das) توی جمله اصلی نیاز داری تا درستش کنی.- نقش داخلی: Dative (
Wem nicht zu raten ist...
- به کسی که نمیشه نصیحت کرد...) - نقش خارجی: Nominative Subject (
...der ist nicht zu helfen.
- ...اون رو نمیشه کمک کرد.)
- 1با ضمیر شروع کن: با
wer(فاعلی)،wen(مفعولی)،wem(داتیو)، یاwasشروع کن. - 2زیرجمله رو بساز: فعلت رو بذار آخر آخر، درست مثل هر جمله پیرو دیگه.
- 3ویرگول: کاملاً اجباریه. فراموشش نکن.
- 4جمله اصلی:
- اگه حالتها یکی باشن (مثلاً هر دو Nominative)، اغلب میتونی مستقیم بپری سراغ فعل اصلی.
- اگه حالتها فرق کنن (یا برای تأکید)، جمله اصلی رو با یه ضمیر اشاره (
der,die,das) شروع کن که با جنسیت/حالت شخص/چیز ذکر شده مطابقت داشته باشه.
- ضربالمثلها و حکمت:
Wer rastet, der rostet.
(هر که آساید، زنگ زند / نابرده رنج گنج میسر نمیشود.) - بیانات کلی: وقتی شخص خاصی رو نمیشناسی.
Wen Gott liebt, den prüft er.
(هر که را خدا دوست دارد، امتحانش میکند.) - تأکید بر مفاهیم:
Was du heute kannst besorgen, das verschiebe nicht auf morgen.
(کار امروز را به فردا نینداز.) - مقادیر نامشخص:
Ich gebe dir, was ich habe.
(هر چی [که] دارم بهت میدم.) - ارجاع به کل موقعیتها:
Er hat gelächelt, was mich gefreut hat.
(اون لبخند زد، که [این واقعیت که لبخند زد] من رو خوشحال کرد.)
- فراموش کردن ضمیر ازسرگیری: اگه تداخل حالت داری، معمولاً به اون کلمه اشارهگر (
der,dem, غیره) توی نیمه دوم نیاز داری. - *غلط:* Wem ich vertraue, enttäuscht mich nicht.
- *درست:* Wem ich vertraue, der enttäuscht mich nicht.
- قاطی کردن با سوالات:
Wer ist das?یه سواله.Wer das ist, weiß ich nicht
یه سوال غیرمستقیمه.Wer das liest, ist doof
یه جمله موصولی آزاده. اینا از نظر ساختاری هممعنی به نظر میان اما کارکردشون فرق داره. - استفاده از 'Was' برای اشخاص: هرگز از
wasبرای انسانها استفاده نکن. بیادبانه است. ازwerاستفاده کن.
- در مقابل جملات موصولی استاندارد: استانداردها دنبال یه اسم میان (*Das Haus, das...*). آزادها هیچ اسمی قبلشون ندارن.
- در مقابل سوالات غیرمستقیم: سوالات غیرمستقیم دنبال افعال دانستن/پرسیدن میان (*Ich weiß nicht, wer kommt*). جملات موصولی آزاد جایگزین یه عبارت اسمی میشن (*Wer kommt, ist willkommen* = هر کسی که میاد خوشاومده).
Worauf du dich verlassen kannst, ist meine Hilfe.(چیزی که میتونی روش حساب کنی کمک منه.)
wer معمولاً یه کم ضربالمثلی یا سطح بالا به نظر میاد، اما was همیشه به صورت محاوره استفاده میشه. Ich esse, was da ist.(هر چی هست میخورم.)
Wer will, (der) kann.(خواستن توانستن است.) اگه حالتها فرق دارن، برای وضوح نگهش دار.
Case Declension of 'Wer'
| Case | Pronoun | Function |
|---|---|---|
|
Nominative
|
Wer
|
Subject
|
|
Accusative
|
Wen
|
Direct Object
|
|
Dative
|
Wem
|
Indirect Object
|
|
Genitive
|
Wessen
|
Possessive
|
Meanings
A free relative clause acts as a noun phrase within a sentence without an explicit antecedent. It functions as the subject or object of the main clause.
Personal (Wer)
Refers to an indefinite person.
“Wer hier arbeitet, muss pünktlich sein.”
“Wer das getan hat, wird bestraft.”
Impersonal (Was)
Refers to an indefinite thing or situation.
“Was du heute kannst besorgen, das verschiebe nicht auf morgen.”
“Ich verstehe nicht, was du meinst.”
Reference Table
| حالت دستوری | شخص (Wer) | شیء/مفهوم (Was) | ضمیر برگشتی در جمله اصلی |
|---|---|---|---|
|
Nominative
|
wer
|
was
|
der / das
|
|
Accusative
|
wen
|
was
|
den / das
|
|
Dative
|
wem
|
was (عامینه) / wozu*
|
dem
|
|
Genitive
|
wessen
|
dessen (کمیاب)
|
dessen
|
طیف رسمیت
Wer teilnehmen möchte, möge sich anmelden. (Invitation)
Wer mitkommen will, kann das tun. (Invitation)
Wer Bock hat, kommt mit. (Invitation)
Wer will, der kann. (Invitation)
کی در مقابل چی
آدمها
- Wer هر کس (Nom)
- Wen هر کس را (Acc)
- Wem به هر کس (Dat)
اشیا
- Was آنچه / هر چه
- Wofür/Worauf برای چه / بر چه
آیا به der/die/das نیاز دارم؟
آیا حالت دستوری داخل جمله موصولی با جمله اصلی یکی هست؟
آیا تضاد حالت وجود داره؟ (مثلاً داتیو در مقابل نومیناتیو)
موصول معمولی در مقابل آزاد
کاربردهای رایج
ضربالمثلها
- • Wer rastet, rostet
- • Was sich liebt...
اشاره کلی
- • Wer auch immer
- • Was du willst
تاکید
- • Was ich sage, stimmt
- • Wer lügt, fliegt
مثالها بر اساس سطح
Wer das sagt, hat recht.
Whoever says that is right.
Was ist das?
What is that?
Wer kommt, der kommt.
Whoever comes, comes.
Was du sagst, ist gut.
What you say is good.
Wer nicht arbeitet, bekommt kein Geld.
Whoever doesn't work gets no money.
Was du heute kannst besorgen, verschiebe nicht auf morgen.
Whatever you can do today, don't put off until tomorrow.
Ich weiß nicht, wer das war.
I don't know who that was.
Was er macht, ist mir egal.
Whatever he does, I don't care.
Wem das nicht gefällt, der kann gehen.
Whoever doesn't like this can leave.
Was auch immer passiert, wir bleiben ruhig.
Whatever happens, we stay calm.
Wen du auch einlädst, es wird voll.
Whoever you invite, it will be crowded.
Was du mir gegeben hast, ist sehr wertvoll.
What you gave me is very valuable.
Wessen Auto hier steht, der muss es wegfahren.
Whoever's car is standing here must move it.
Was man nicht weiß, macht einen nicht heiß.
What one doesn't know doesn't hurt.
Wer sich anmeldet, erhält einen Rabatt.
Whoever registers receives a discount.
Was er behauptet, ist völlig aus der Luft gegriffen.
What he claims is completely baseless.
Wem nicht zu helfen ist, dem kann man nicht helfen.
Whoever cannot be helped, cannot be helped.
Was auch immer die Konsequenzen sein mögen, wir stehen dazu.
Whatever the consequences may be, we stand by them.
Wen die Götter lieben, der stirbt jung.
Whom the gods love dies young.
Was immer du auch planst, es wird scheitern.
Whatever you are planning, it will fail.
Wer auch immer sich dazu berufen fühlt, möge vortreten.
Whoever feels called to do so, may step forward.
Was man auch an Argumenten vorbringt, es bleibt eine subjektive Sicht.
Whatever arguments one brings forward, it remains a subjective view.
Wessen man sich nicht sicher ist, das sollte man nicht behaupten.
Whatever one is not sure about, one should not claim.
Wen das Schicksal trifft, der muss es tragen.
Whomever fate strikes must bear it.
بهراحتی اشتباه گرفته میشود
Learners confuse standard relative clauses (modifying a noun) with free ones (acting as a noun).
Learners use 'Wer' for everything.
Learners use 'Was' as a relative pronoun for nouns.
اشتباهات رایج
Der, wer das sagt...
Wer das sagt...
Was ist mein Freund...
Wer mein Freund ist...
Wer das Buch ist...
Was das Buch ist...
Wer kommt, der kommt.
Wer kommt, der kommt.
Was du liebst, ist mein Bruder.
Wen du liebst, ist mein Bruder.
Wem du siehst...
Wen du siehst...
Wer ich mag...
Wen ich mag...
Wessen das ist, ist egal.
Was das ist, ist egal.
Wer auch immer er ist, ich kenne ihn.
Wer auch immer er ist, ich kenne ihn.
Was er hat gesagt...
Was er gesagt hat...
Wem er liebt...
Wen er liebt...
Was er mir gab, war gut.
Was er mir gab, war gut.
Wer auch immer er trifft...
Wen auch immer er trifft...
الگوهای جملهسازی
Wer ___ , der ___ .
Was ___ , ist ___ .
Wen ___ , den ___ .
Wem ___ , dem ___ .
Real World Usage
Wer das teilt, gewinnt!
Wer gegen diese Regeln verstößt, wird bestraft.
Was machst du?
Wer sich für diese Stelle interessiert, sollte Erfahrung haben.
Was kostet das?
Was ist in der Box?
ترفند Auch immer
Wer das auch immer war...
قاطی نکن!
Wer das gemacht hat...
اشاره با Das
Was du da sagst, das stimmt nicht.
Smart Tips
Replace the relative clause with a simple noun to see which case it takes.
Use the correlative 'der' or 'das' in the main clause.
Use 'wer' to refer to an unspecified group of people.
Remember 'was' is for abstract concepts or things, not people.
تلفظ
Emphasis
The relative pronoun 'Wer' or 'Was' usually receives stress in the sentence.
Rising-Falling
Wer das sagt, (rise) hat recht (fall).
Assertive statement.
حفظ کنید
روش یادسپاری
Wer is for the Person, Was is for the Thing. If you're talking about a human, use Wer; if it's an object or idea, use Was.
تداعی تصویری
Imagine a person ('Wer') holding a giant 'W' and a box ('Was') holding another 'W'.
Rhyme
Wer for people, Was for things, that is how the grammar sings.
Story
Wer the baker baked a cake. Was the cake delicious? Yes. Whoever ate it loved it.
شبکه واژگان
چالش
Write 5 sentences using 'Wer' and 5 using 'Was' in 5 minutes.
نکات فرهنگی
Used frequently in proverbs and legal language.
Similar usage, often slightly more formal in writing.
Standard German rules apply in writing.
Derived from Old High German interrogative pronouns.
شروعکنندههای مکالمه
Wer ist dein Vorbild?
Was macht dich glücklich?
Wen würdest du gerne treffen?
Wem würdest du vertrauen?
موضوعات نگارش
اشتباهات رایج
Test Yourself
___ nicht hören will, muss fühlen.
Wem zu raten ist, ___ ist auch zu helfen.
Find and fix the mistake:
Was du sagst, ich glaube es nicht.
Score: /3
تمرینهای عملی
8 exercises___ das sagt, hat recht.
___ du liebst, ist deine Sache.
Find and fix the mistake:
Der, wer das sagt, hat recht.
Die Person, die das sagt, hat recht. -> ___
Match the pronoun to its case.
A: Wer kommt heute? B: ___ Lust hat.
was / du / ist / sagst / wahr
Can 'was' be used for people?
Score: /8
Practice Bank
12 exercises___ das liest, ist doof.
عبارتها رو به هم وصل کن.
kann / Wer / der / will / .
بهترین گزینه رو انتخاب کن.
Ich esse alles, was schmeckt es mir.
Das ist genau das, ___ ich gewartet habe!
جمله رو ترجمه کن.
توی جمله 'Was er gesagt hat, ist wahr'، کل عبارت اول چه نقشی داره؟
Was das getan hat, wird bestraft.
___ du heute besorgen kannst, verschiebe nicht auf morgen.
Götter / Wen / lieben / die / .
چطوری خیلی عامیانه بگم 'هر کاری بخوام میکنم'؟
Score: /12
سوالات متداول (8)
No, 'wer' is strictly for people.
No, it can be the object too.
The comma separates the relative clause from the main clause.
It's a pronoun like 'der' or 'das' that refers back to the relative clause.
Yes, it is very common in formal writing.
Yes, especially in proverbs.
Try to rephrase the sentence to see the role of the pronoun.
Yes, but 'wer' and 'was' are the main ones for free relative clauses.
Scaffolded Practice
1
2
3
4
Mastery Progress
Needs Practice
Improving
Strong
Mastered
In Other Languages
Quien/Lo que
Spanish requires 'lo que' for things, German just uses 'was'.
Qui/Ce que
French 'ce que' is two words, German 'was' is one.
Whoever/Whatever
English doesn't have cases like German.
Dare/Nani
Japanese doesn't have relative clauses in the same way.
Man/Ma
Arabic is a Semitic language with different syntax.
Shei/Shenme
Chinese lacks the relative clause structure of German.
Learning Path
Prerequisites
ویدیوهای مرتبط
Related Grammar Rules
ضمایر موصولی در حالت داتیو آلمانی (dem, der, denen)
### Overview یادگیری جملات پیرو یا همان `Relative Clauses` در زبان آلمانی، حکمِ عبور از سطح مبتدی به سطح حرفهای را دار...
توصیف مکانها: جملات موصولی با 'wo'
### Overview در زبان آلمانی، استفاده از جملات پیرو (Relative Clauses) با استفاده از `wo` یکی از ابزارهای کاربردی و پرکا...
چسب «به چه کسی»: ضمایر موصولی داتیو (dem, der, denen)
Overview تا حالا سعی کردین درباره کسی غیبت کنین اما گیر کردین چون نمیدونستین چطور بگین «به کسی که» یا «با کسی که»؟ آخرش...
اتصال جملات با ترکیبات 'wo-' (اتصال جملهواره)
### Overview در سطح C2، تسلط بر زبان آلمانی مستلزم عبور از پیوندهای ساده و رسیدن به سطحی از بیان است که در آن ایدههای...
جملات موصولی مضافالیهی: استفاده از dessen و deren (که ...ش)
### Overview در مسیر یادگیری زبان آلمانی در سطح C1، تسلط بر جملات پیرو (Nebensätze) و ساختارهای پیچیده، مرز میان یک زبان...