A2 Prepositions & Particles 7 min read آسان

منفی کردن و استثنا با «غیر» (Ghayr)

با «غير» قبل از اسم یا صفت میتونی بگی «نا-» یا «غیر-». مثل un- تو انگلیسی عمل میکنه.

Grammar Rule in 30 Seconds

Use 'Ghayr' to mean 'other than', 'except', or 'non-' to negate nouns and adjectives easily.

  • Use 'Ghayr' before a noun to mean 'non-' or 'not': 'Ghayr mumkin' (impossible/not possible).
  • Use 'Ghayr' as a preposition meaning 'except': 'Jaa'a al-tullab ghayr Ahmad' (The students came except Ahmad).
  • The noun following 'Ghayr' must always be in the genitive case (Majrur): 'Ghayr al-muhim' (not important).
Ghayr (غير) + Noun (Genitive Case)

مرور کلی

تا حالا شده بخوای به یه دوست بگی یه برنامه «ممکن نیست» یا یه لینک «کار نمی‌کنه»؟ شاید وسوسه شی از la یا ma استفاده کنی، اما یه راه شیک‌تر وجود داره. به دنیای ghayr (غیر) خوش اومدی.
این کلمه در واقع پیشوند نهایی برای ساختن کلماتی مثل «غیر-» یا «نا-» در عربیه. مثل یه دکمه «لغو» اختصاصی برای کلمه‌ای که بعدش میاد بهش نگاه کن. این فقط یه «نه» ساده نیست؛ راهی برای ساختن معنی‌های کاملاً جدیده.
تو تابلوهای جاده، منوهای نتفلیکس و گروه‌های واتس‌اپ هر روز می‌بینیش. اگه la مثل یه تابلوی ایسته، ghayr بیشتر شبیه تابلوی «ورود ممنوع» هست. این کلمه در واقع یه اسمه که مثل حرف اضافه عمل می‌کنه تا چیزی رو استثنا کنه یا صفتی رو منفی کنه.
علاوه بر این، باعث می‌شه بیشتر شبیه یه عرب‌زبان بومی به نظر بیای تا یه اپلیکیشن ترجمه. فقط حواست باشه برای نه گفتن به تعارف حمص ازش استفاده نکنی؛ چون هم بی‌ادبی محسوب می‌شه و هم از نظر گرامری عجیبه.

این گرامر چطور کار می‌کنه

در اصل، ghayr اسمیه که مثل یکی از اعضای «ترکیب اضافی» (Idafa) رفتار می‌کنه. تو عربی، وقتی دو تا اسم رو کنار هم می‌ذاری تا رابطه‌ای رو نشون بدی، اسم دوم معمولاً یه علامت «مجرور» (کسره) می‌گیره. با اینکه ما ghayr رو «نیست» یا «به جز» ترجمه می‌کنیم، اما عربی با اون مثل «صاحب» کلمه بعدی رفتار می‌کنه.
این یعنی کلمه‌ای که بلافاصله بعد از ghayr میاد همیشه باید مجرور باشه (معمولاً با صدای کسره یا «-ٍ» تموم می‌شه). یه جورایی کنترل‌گره؛ اجازه نمی‌ده کلمه بعدی روی پای خودش بایسته. مثل اون دوستی که حتماً باید تو کل مدت تماشای فیلم کنترل تلویزیون دستش باشه.
می‌تونی ازش با صفت‌ها استفاده کنی تا متضاد بسازی. مثلاً mumkin یعنی «ممکن»، اما ghayr mumkin یعنی «غیرممکن». با اسم‌ها هم خوب کار می‌کنه و معنی «به جز» یا «غیر از» می‌ده.
اگه دنبال گوشیت می‌گردی و همه چی «غیر از» گوشیت رو پیدا می‌کنی، ghayr بهترین دوستته. یادت باشه: ghayr خودش هیچ‌وقت «ال-» نمی‌گیره، چون به خاطر بخشی از ترکیب بودن خودش به اندازه کافی مشخص هست.

الگوی ساخت

1
ساختن یه عبارت با ghayr به سادگی یه دستور پخت سه مرحله‌ایه. از ساختن یه اکانت تیک‌تاک هم راحت‌تره، قول می‌دم.
2
با کلمه غير (ghayr) شروع کن. این کلمه بدون توجه به جنسیت همیشه ثابته.
3
اسم یا صفتی رو که می‌خوای منفی یا استثنا کنی بهش اضافه کن.
4
مطمئن شو کلمه دوم علامت مجرور (صدای «-ِ» یا «-ٍ») داره. اگه «ال-» داشته باشه، با یه کسره تموم می‌شه. اگه نداشته باشه، با تنوین جر تموم می‌شه.
5
مثال: ghayr + munasib (مناسب) = ghayr munasib (نامناسب).
6
مثال: ghayr + al-tadkhin (سیگار کشیدن) = ghayr al-tadkhin (غیرسیگاری/ممنوعیت سیگار).
7
دقت کن که خود کلمه ghayr بسته به جایگاهش تو جمله ممکنه حرکت آخرش (u, a, i) عوض بشه. اما به عنوان یه مبتدی، بیشتر اون رو با فتحه یا ضمه می‌بینی. اون «آفتاب‌پرست» جمله‌ست، در حالی که کلمه بعدش «پیرو وفاداریه» که همیشه مجرور می‌مونه.

کی استفاده کنیم

تو سه حالت اصلی تو مکالمه با ghayr روبرو می‌شی. اول، «حالت متضاد». این برای منفی کردن صفت‌هاست.
اگه یه ویدیو تو یوتیوب «واضح نیست»، می‌شه ghayr wadhih. اگه یه کفش «راحت نیست»، می‌شه ghayr murih. دوم، «حالت استثنا».
این یعنی «غیر از» یا «به جز». اگه همه دارن می‌رن کافه «غیر از» تو، از ghayr استفاده کن. سوم، «حالت برچسب رسمی».
این رو تو اپلیکیشن‌ها یا فرم‌های رسمی می‌بینی. «غیرعضو»؟ ghayr 'udu.
«غیرمقیم»؟ ghayr muqim. تو دنیای تکنولوژی خیلی رایجه.
اگه اینترنتت «وصل نیست»، ممکنه گوشیت بگه ghayr muttasil. برای مودب بودن هم عالیه. به جای اینکه بگی چیزی «بده»، می‌تونی بگی ghayr jayyid (خوب نیست).
این یه جور «پیچوندن مودبانه» تو گرامر عربیه که اجازه می‌ده خبر بد رو با کلاس زبانی بدی.

اشتباهات رایج

بزرگترین تله اینه که بخوای به ghayr علامت «ال-» بدی. ما تو فارسی می‌گیم «غیرسیگاری»، اما تو عربی هیچ‌وقت نمی‌گی al-ghayr. علامت «ال-» رو باید روی کلمه *دوم* بذاری: ghayr al-mudakhin. فکر کن ghayr انقدر باکلاسه که تو کلوپ «ال-» عضو نمی‌شه. یه اشتباه رایج دیگه فراموش کردن حرکت مجرور برای کلمه بعدیه. اگه اون کسره رو نذاری، تعادل جمله بهم می‌خوره. مثل این می‌مونه که یه لنگه کتونی بپوشی یه لنگه دمپایی ابری. مردم منظورت رو می‌فهمن، اما قطعاً با تعجب نگات می‌کنن. همچنین، ghayr رو با la اشتباه نگیر. la فعل رو منفی می‌کنه یا به تنهایی معنی «نه» می‌ده. ghayr فقط برای اسم و صفته. اگه بگی ghayr akulu (به جای نمی‌خورم)، شبیه یه ربات خراب به نظر میای. به جاش بگو la akulu. در نهایت یادت باشه ghayr برای جنسیت تغییر نمی‌کنه. برای فاعل مونث نیازی به نسخه مونث نداری. یه کلمه «تک‌سایز» هست.

مقایسه با الگوهای مشابه

زبان‌آموزها اغلب ghayr رو با illa (إلا) یا laysa (ليس) قاطی می‌کنن. تفاوتشون اینه: illa سلطان استثناها تو جمله‌های کامله. «همه اومدن به جز (إلا) خالد».
اما ghayr بیشتر شبیه یه پیشوند برای یه مفهوم خاصه. از illa برای «مگر» و از ghayr برای «غیر-» استفاده کن. laysa یه فعله که معنی «نیست» می‌ده.
وقتی می‌خوای بگی «ماشین سریع نیست» از laysa استفاده کن. وقتی می‌خوای «ماشینِ غیرسریع» رو توصیف کنی از ghayr استفاده کن. این یه تفاوت ظریفه، مثل انتخاب بین یه فیلتر عکس یا ادیت کامل فتوشاپ.
ghayr یه دسته‌بندی جدید می‌سازه، در حالی که laysa یه جمله خبری می‌گه. همچنین ma معمولاً برای فعل‌های گذشته‌ست. اگه ma رو با اسم بیاری، اشتباه کردی.
برای حالت‌های «نا-» و «غیر-» به ghayr وفادار بمون و موفق می‌شی. اون ابزار جراحی نفی هست، در حالی که illa مثل یه پتکه.

سؤالات رایج

س: آیا ghayr حالت مونث داره؟
ج: نه، خنثی هست و برای همه و هر چیزی همون ghayr باقی می‌مونه.
س: می‌تونم با فعل ازش استفاده کنم؟
ج: نه! این یه اشتباه بزرگ گرامریه. برای فعل از la یا ma استفاده کن.
س: رسمیه یا دوستانه؟
ج: تو هر دو استفاده می‌شه! تو اخبار و تکنولوژی خیلی رایجه، اما تو چت‌های روزمره هم استفاده می‌شه.
س: کسره کجا می‌ره؟
ج: روی آخرین حرفِ کلمه‌ای که بلافاصله *بعد* از ghayr میاد.
س: می‌تونم بگم al-ghayr؟
ج: فقط تو متن‌های حقوقی خیلی خاص، اما برای سطح A1 جواب یه «نه» قاطعانه‌ست.
س: مثل «بدونِ» هست؟
ج: تا حدی، اما «بدونِ» معمولاً bidun می‌شه. ghayr بیشتر معنی «نا-» یا «غیر از» می‌ده.
س: می‌تونه معنی «متفاوت» بده؟
ج: بله، تو زبان عامیانه ghayr گاهی یعنی چیزی «فرق کرده» یا «خاص شده»، مثلاً «امروز خیلی متفاوتی (خیلی بهتر شدی)!»

Ghayr Usage Patterns

Function Arabic Structure Example Meaning
Negation
Ghayr + Noun
Ghayr mumkin
Impossible
Negation
Ghayr + Adjective
Ghayr sa'id
Unhappy
Exception
Noun + Ghayr + Noun
Al-tullab ghayr Ahmad
Students except Ahmad
Possession
Ghayr + Pronoun
Ghayri
Other than me
Formal
Ghayr + Passive Participle
Ghayr ma'ruf
Unknown
Formal
Ghayr + Active Participle
Ghayr mu'athir
Ineffective

Meanings

Ghayr is a particle used to negate nouns or adjectives and to express exception, functioning similarly to 'non-' or 'other than'.

1

Negation (Non-)

Negating an adjective or noun.

“هو غير سعيد (He is unhappy)”

“هذا غير صحيح (This is incorrect)”

2

Exception (Except)

Excluding an item from a group.

“أكلت كل شيء غير التفاح (I ate everything except the apple)”

“الجميع حضر غير محمد (Everyone attended except Muhammad)”

Reference Table

Reference table for منفی کردن و استثنا با «غیر» (Ghayr)
عبارت عربی معنی معادل انگلیسی کاربرد
`غير ممكن`
غیر ممکن
Impossible
کلی/فنی
`غير موجود`
موجود نیست
Unavailable/Absent
شبکه‌های اجتماعی/اپلیکیشن‌ها
`غير معروف`
ناشناس
Unknown
هویت/فرم‌ها
`غير صحيح`
نادرست
False/Incorrect
امتحانات/بحث‌ها
`غير مريح`
ناآرام
Uncomfortable
خرید/مسافرت
`غير مسموح`
مجاز نیست
Forbidden
قوانین/علائم
`غير رسمي`
غیر رسمی
Informal
جلسات/رویدادها

طیف رسمیت

رسمی
هذا غير مهم

هذا غير مهم (General conversation)

خنثی
هذا غير مهم

هذا غير مهم (General conversation)

غیر رسمی
هذا مو مهم

هذا مو مهم (General conversation)

عامیانه
مش مهم

مش مهم (General conversation)

The Versatility of Ghayr

غير (Ghayr)

Negation

  • غير سعيد Unhappy

Exception

  • غير أحمد Except Ahmad

Formal

  • غير قانوني Illegal

مثال‌ها بر اساس سطح

1

هذا غير جيد

This is not good.

2

هو غير سعيد

He is unhappy.

3

هذا غير صحيح

This is incorrect.

4

عمل غير سهل

Not easy work.

1

الجميع حضر غير أحمد

Everyone attended except Ahmad.

2

هذا غير ممكن اليوم

This is not possible today.

3

أريد شيئاً غير القهوة

I want something other than coffee.

4

هذا الكتاب غير مفيد

This book is not useful.

1

المشروع غير مربح حالياً

The project is currently unprofitable.

2

هذا السلوك غير مقبول

This behavior is unacceptable.

3

لا أقبل رأياً غير رأيك

I don't accept an opinion other than yours.

4

المنظمة غير حكومية

The organization is non-governmental.

1

كانت النتيجة غير متوقعة تماماً

The result was completely unexpected.

2

يعتبر هذا التصرف غير قانوني

This action is considered illegal.

3

لا يوجد حل غير هذا

There is no solution other than this.

4

الموظفون غير مؤهلين للعمل

The employees are unqualified for the work.

1

هذا الطرح غير منطقي في سياقنا

This proposition is illogical in our context.

2

تظل الأسباب غير واضحة للجميع

The reasons remain unclear to everyone.

3

لا يمكننا اتخاذ قرار غير هذا

We cannot make a decision other than this.

4

الوضع غير مستقر سياسياً

The situation is politically unstable.

1

تعد هذه الظاهرة غير مسبوقة تاريخياً

This phenomenon is historically unprecedented.

2

لا يملك المرء خياراً غير الصبر

One has no choice other than patience.

3

تظل النتائج غير ملموسة حتى الآن

The results remain intangible until now.

4

هذا التوجه غير مبرر في الفكر الحديث

This trend is unjustified in modern thought.

به‌راحتی اشتباه گرفته می‌شود

Arabic 'Non-' and 'Except' (Ghayr) در مقابل Ghayr vs. Illa

Both mean 'except'.

Arabic 'Non-' and 'Except' (Ghayr) در مقابل Ghayr vs. Laysa

Both negate.

Arabic 'Non-' and 'Except' (Ghayr) در مقابل Ghayr vs. La

Both negate.

اشتباهات رایج

Ghayr akaltu

Ma akaltu

Ghayr cannot negate verbs.

Ghayr al-kitabu

Ghayr al-kitabi

The noun after ghayr must be genitive.

Ghayr-hu

Ghayruhu

Ghayr is a noun, not a prefix.

Ghayr sa'idun

Ghayr sa'idin

Adjectives must also be genitive.

Ghayr al-muhimmu

Ghayr al-muhimmi

Genitive case required.

Ghayr min al-kitab

Ghayr al-kitab

Ghayr does not need 'min'.

Ghayr huwa

Ghayruhu

Use attached pronouns.

Ghayr al-tullabun

Ghayr al-tullabi

Genitive case after exception.

Ghayr al-muhim

Ghayr al-muhimmi

Definite nouns need genitive.

Ghayr al-shakhs

Ghayr al-shakhsi

Genitive case.

Ghayr al-muta'allim

Ghayr al-muta'allimi

Genitive case.

Ghayr al-mu'athir

Ghayr al-mu'athiri

Genitive case.

Ghayr al-qanun

Ghayr al-qanuni

Genitive case.

Ghayr al-falsafa

Ghayr al-falsafati

Genitive case.

الگوهای جمله‌سازی

هذا ___ غير ___

الجميع ___ غير ___

لا أريد ___ غير ___

هذا التصرف غير ___

Real World Usage

Professional Email very common

الطلب غير متوفر حالياً

Social Media common

هذا غير مقبول!

Academic Paper very common

النتائج غير واضحة

Travel/Booking common

غير مسموح بالتدخين

Food Delivery occasional

غير حار

Texting common

مو غير مهم

⚠️

تلهٔ "الـ"

هیچ وقت «الغير» نگو! «الـ» همیشه میره روی کلمه دومی که بعدش میاد. این یه اشتباه رایجه حتی برای اونایی که عربیشون بهتره! «الولد غير السعيد.»
🎯

ساختن کلمات متضاد

اگه معنی برعکس یه صفت (مثلاً 'غمگین') رو نمیدونی، فقط «غير» رو بذار اول صفتی که میدونی (مثلاً 'شاد'). یه ترفند عالی برای موقعیت‌های اضطراریه! «غير سعيد.»
💬

منفی کردن مودبانه

استفاده از «غير» معمولاً رسمی‌تر و مودبانه‌تر از گفتن «لا» یا «ليس» هست. برای ایمیل‌های کاری یا حرف زدن با استاد عالیه! «غير مسموح.»

Smart Tips

Use 'ghayr' instead of 'la' for adjectives to sound more academic.

هذا لا مهم هذا غير مهم

Use 'ghayr' to sound precise.

الكل إلا أحمد الجميع غير أحمد

Always use 'ghayr'.

لا قانوني غير قانوني

Look for the kasra (i) after ghayr.

غير سعيدُ غير سعيدِ

تلفظ

IPA: /ɣ/

The Ghayn (غ)

The 'gh' sound is a voiced uvular fricative, like gargling water.

Statement

هذا غير مهم ↘

Falling intonation for facts.

حفظ کنید

روش یادسپاری

Ghayr is like a 'gear' that shifts the meaning of a word into reverse.

تداعی تصویری

Imagine a 'No' sign (a red circle with a slash) hovering over a word. That sign is the word 'Ghayr'.

Rhyme

When you want to say 'not' or 'other than', use Ghayr to be a better man.

Story

Ahmed went to the store. He wanted everything. He bought the bread, the milk, and the eggs. But he didn't buy the cheese. He said, 'I bought everything, ghayr al-jubn (except the cheese).' The shopkeeper said, 'That is ghayr mumkin (impossible)!'

شبکه واژگان

GhayrMumkinSa'idMuhimQanuniMa'rufMufid

چالش

Write 5 sentences about your day using 'ghayr' to describe things that were not good or things you didn't do.

نکات فرهنگی

In many dialects, 'ghayr' is replaced by 'mish' or 'mu' for negation.

Egyptian speakers often use 'mish' instead of 'ghayr' for simple negation.

In formal news and literature, 'ghayr' is the standard for 'non-'.

Ghayr comes from the root G-Y-R, meaning 'to change' or 'to alter'.

شروع‌کننده‌های مکالمه

هل هذا العمل غير قانوني؟

من حضر غيرك؟

هل هناك خيار غير هذا؟

هل تعتبر هذا غير منطقي؟

موضوعات نگارش

Write about a situation that was 'ghayr mumkin' (impossible).
Describe a person who is 'ghayr sa'id' (unhappy) and why.
List things you like to do, except for one thing.
Discuss a 'non-governmental' organization you know.

اشتباهات رایج

Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح

Test Yourself

جای خالی رو پر کن تا بگی 'این آب تمیز نیست.'

هذا الماء ___ نظيف.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: غير
از 'غير' برای نفی یه صفت مثل 'تمیز' (نظيف) استفاده می‌کنیم.
کدوم عبارت درست میگه 'منطقه غیر سیگار کشیدن'؟ چند گزینه‌ای

Choose the correct Arabic phrase:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: منطقة غير التدخين
'الـ' میره روی اسمی که بعد از 'غير' میاد، و خود 'غير' هیچوقت 'الـ' نمیگیره.
اشتباه این جمله رو پیدا کن و درستش کن: 'برنامه غیرممکنه.' Error Correction

Find and fix the mistake:

الخطة لا ممكن.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الخطة غير ممكنة.
برای گفتن 'غیرممکن'، از 'غير' با صفت 'ممكنة' (که با اسم مونث 'برنامه' همخوانی داره) استفاده کن.

Score: /3

تمرین‌های عملی

8 exercises
Fill in the blank with the correct form.

هذا العمل غير ___ (مهم)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: مهمٍ
Must be genitive.
Choose the correct sentence. چند گزینه‌ای

Which is correct?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: هذا غير ممكن
Ghayr precedes the adjective.
Correct the sentence. Error Correction

Find and fix the mistake:

غير أكلت

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما أكلت
Ghayr cannot negate verbs.
Transform to negative. Sentence Transformation

هذا صحيح -> ?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: هذا غير صحيح
Ghayr negates the adjective.
Is this true? True False Rule

Ghayr can be used with verbs.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: False
Ghayr is for nouns/adjectives.
Complete the dialogue. Dialogue Completion

A: هل هذا مسموح؟ B: لا، هو ___

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: غير مسموح
Ghayr negates the adjective.
Order the words. Sentence Building

أحمد / غير / الجميع / حضر

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الجميع حضر غير أحمد
Standard word order.
Sort by usage. Grammar Sorting

Which is exception?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: غير أحمد
The others are negations.

Score: /8

Practice Bank

10 exercises
عبارت رو کامل کن: 'ناعادلانه‌' (نه فقط). پر کردن جای خالی

___ عادل

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: غير
ترتیب کلمات رو برای 'فرد ناشناس' درست کن. Error Correction

شخص الغير معروف

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: شخص غير معروف
'غیر رسمی' رو به عربی ترجمه کن. ترجمه

Not official

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: غير رسمي
کدوم یکی یعنی 'به جز من'؟ چند گزینه‌ای

Choose the correct phrase:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: غيري
مرتب کن تا بگی 'این گوشی نو نیست.' Sentence Reorder

جديد / غير / هذا / الهاتف

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: هذا الهاتف غير جديد
انگلیسی رو به عربی وصل کن. جفت کردن

Match these pairs:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Impossible:غير ممكن
بگو 'غیر از این'. پر کردن جای خالی

___ ذلك

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: غير
پایان صحیح رو برای کلمه بعد از 'غير' انتخاب کن. چند گزینه‌ای

هذا العمل غيرُ مفيدِ___.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ـٍ (in)
'غیر مسلمان' رو درست کن. Error Correction

الغير مسلم

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: غير المسلم
'کافی نیست' رو ترجمه کن. ترجمه

Not enough

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: غير كافٍ

Score: /10

سوالات متداول (8)

Yes, as long as you are negating it or using it for exception.

Because 'ghayr' is a noun, it creates an 'idafa' (possessive) structure, which forces the next word into the genitive case.

Yes, it is standard in MSA and formal writing.

You can, but 'mish' or 'mu' are more common in casual dialects.

Ghayr is a noun (genitive), Illa is a particle (accusative).

No, it is invariant.

Forgetting the genitive case (the 'i' sound) at the end of the following word.

No, never. Use 'la' or 'lam' for verbs.

Scaffolded Practice

1

1

2

2

3

3

4

4

Mastery Progress

Needs Practice

Improving

Strong

Mastered

In Other Languages

Spanish partial

no / excepto

Ghayr is a noun, while Spanish particles are not.

French partial

non / sauf

Ghayr requires genitive case.

German partial

nicht / außer

Ghayr is a noun-particle.

Japanese moderate

nai / igai

Arabic uses genitive case.

Chinese partial

bù / chúle

Chinese has no case system.

Arabic high

Ghayr

None.

Learning Path

Prerequisites

Was this helpful?
هنوز نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که افکار خود را به اشتراک می‌گذارد!