B1 · متوسط فصل 7

توانایی‌ها و اجبارها: دیگه حرفه‌ای حرف بزن!

5 مجموع قواعد
53 مثال‌ها
7 دقیقه
قواعد این فصل تمرین سریع

Chapter in 30 Seconds

Master the art of expressing ability, duty, and dynamic daily actions in natural Hindi.

  • Express physical and mental abilities using the modal verb 'Sakna'.
  • Navigate external pressures and obligations using the 'Padna' construction.
  • Expand your vocabulary exponentially by turning nouns into functional verbs.
From 'I do' to 'I can' and 'I must'.

چی یاد می‌گیری

خب رفیق، آماده‌ای مکالمه‌های هندی‌ت رو به یه سطح جدید ببری؟ تو این فصل، دیگه از گفتن کارهای ساده گذر می‌کنیم و می‌ریم سراغ جزئیات! اول از همه، یاد می‌گیری چطوری با فعل باحال «سَکنا» (مثل can یا able to تو انگلیسی) بگي چه کارهایی رو می‌تونی انجام بدی و چه کارهایی رو نمی‌تونی. مثلاً، می‌تونی بگی «من می‌تونم هندی صحبت کنم» یا «امروز نمی‌تونم بیام.» اینا خیلی مهمه وقتی می‌خوای توانایی‌هات رو بیان کنی یا اجازه بگیری. بعدش، میریم سراغ یه قسمت خیلی کاربردی دیگه: چطوری بگی یه کاری رو «مجبوری» انجام بدی. با ساختار «پَـدنا» می‌تونی توضیح بدی که چرا یه کاری برات واجبه، نه فقط به خاطر انتخابت، بلکه به خاطر شرایط. مثلاً وقتی می‌خوای بگی «باید برم سر کار» یا «مجبورم زود برگردم خونه.» حالا می‌رسیم به قسمت جذابش: جادو با فعل «کَرنا» (انجام دادن)! تو یاد می‌گیری چطور هر اسمی رو تبدیل به یه فعل کنی و مکالمه‌هات رو خیلی روان و مدرن‌تر کنی. مثلاً از «کمک» (کمک) می‌تونی «کمک کرنا» (کمک کردن) بسازی. و برای تغییر حالت‌ها یا اتفاقاتی که خودبه‌خود میفتن، از «هونا» (بودن) کنار اسم‌ها یا صفت‌ها استفاده می‌کنی. تا آخر این فصل، دیگه می‌تونی با اعتماد به نفس کامل در مورد توانایی‌هات، کارهایی که مجبور به انجامشونی، و کلی فعالیت روزمره حرف بزنی. مکالمه‌هات طبیعی‌تر و پرمغزتر میشن، دقیقاً مثل یه هندی‌زبان واقعی! آماده باش که حسابی پیشرفت کنی!

Learning Objectives

By the end of this chapter, you will be able to:

  1. 1
    By the end you will be able to: Describe your professional skills using 'Sakna'.
  2. 2
    By the end you will be able to: Explain why you cannot attend an event due to obligations.
  3. 3
    By the end you will be able to: Use 'Karna' and 'Hona' to describe complex daily processes.

راهنمای فصل

مرور کلی

Welcome to a pivotal chapter in your Hindi grammar B1 journey! As you move beyond basic sentences, expressing nuance becomes key. This guide is designed to unlock your ability to communicate more naturally and effectively, tackling essential structures that are ubiquitous in everyday Hindi.
We'll start with the highly versatile verb saknā (can/able to), a cornerstone for discussing capabilities, possibilities, and seeking permission. Mastering saknā will significantly enhance your conversational fluency, allowing you to articulate what you *can* and *cannot* do with ease.
Next, we dive into expressing obligations using the padnā construction. This often-impersonal structure is crucial for conveying tasks you *have* to do due to circumstances, rather than personal choice. Whether it's a work commitment or a family responsibility, padnā will help you sound like a native speaker when discussing your duties.
This is a common point of confusion for B1 Hindi learners, but we'll make it clear and simple.
Finally, prepare to unleash the power of karnā (to do) and honā (to be) in conjunction with nouns. This verb hack is a hallmark of modern Hindi, allowing you to transform countless nouns into active verbs, making your language incredibly flexible. From to help (madad karnā) to to be late (der honā), these conjunct verbs are indispensable for discussing a vast array of daily actions and states.
By the end of this chapter, you'll be able to confidently discuss your abilities, obligations, and daily life, sounding much more authentic in your Hindi conversations.

این گرامر چطور کار می‌کنه

Let's break down the core grammar rules that will elevate your Hindi grammar B1 skills. First up is Using Sakna (Can/Able to). Saknā is an auxiliary verb that follows the stem of the main verb.
The main verb stem remains unchanged, and saknā is conjugated according to the subject and tense. For example,
I can speak Hindi
is main Hindī bol saktā hū̃ (मैं हिंदी बोल सकता हूँ). If the subject is feminine, it would be bol saktī hū̃ (बोल सकती हूँ).
For Negative Ability: Saying 'Can't' (नहीं सकना), simply place nahī̃ (नहीं) before saknā. So, "I can't come today" becomes main āj nahī̃ ā saktā hū̃ (मैं आज नहीं आ सकता हूँ).
Moving on to Strong Obligation (Having to do it), Hindi uses a special construction with padnā (पड़ना). This structure often implies that the obligation is due to external circumstances rather than a personal desire. The structure is typically: (Noun/Pronoun) + को (ko) + (main verb stem) + padnā (conjugated according to the subject's gender/number, or often impersonally in the masculine singular).
For instance,
I have to go to work
is mujhe kām par jānā paṛtā hai (मुझे काम पर जाना पड़ता है). The ko marks the experiencer of the obligation.
Next, we have Hindi's 'Do' Verb Hack: Mastering Conjunct Verbs (Karnā). This is a fantastic way to expand your vocabulary! Many nouns can be turned into verbs by simply adding karnā (करना) after them.
The noun remains unchanged, and karnā is conjugated. For example, madad (मदद - help) becomes madad karnā (मदद करना - to help). Similarly, baat (बात - talk/matter) becomes baat karnā (बात करना - to talk).
These are extremely common in daily Hindi. Finally, Intransitive Conjunct Verbs (Noun + Hona) are used when something *happens* or *becomes* a certain state, rather than being actively *done*. Here, honā (होना - to be/happen) is used.
For instance, der (देर - delay) becomes der honā (देर होना - to be late/delay to occur), as in mujhe der ho rahī hai (मुझे देर हो रही है - I am getting late). Another example is pyaar honā (प्यार होना - to fall in love/love to happen). These structures make your Hindi more nuanced and natural.

اشتباهات رایج

  1. 1✗ Wrong: मैं हिंदी बोल सकता। (Main Hindī bol saktā.)
✓ Correct: मैं हिंदी बोल सकता हूँ। (Main Hindī bol saktā hū̃.)
*Explanation:* Saknā is an auxiliary verb and needs the appropriate form of honā (होना - to be) at the end to complete the tense. Without hū̃, the sentence is grammatically incomplete in the present tense.
  1. 1✗ Wrong: मैं काम पर जाना पड़ता है। (Main kām par jānā paṛtā hai.)
✓ Correct: मुझे काम पर जाना पड़ता है। (Mujhe kām par jānā paṛtā hai.)
*Explanation:* For obligations using padnā, the experiencer of the obligation (the I in I have to) must be marked with ko (को), which transforms main (मैं) into mujhe (मुझे).
  1. 1✗ Wrong: मैं मदद कर रहा हूँ। (Main madad kar rahā hū̃.) - *If the intention is
    I am being helped.
    *
✓ Correct: मेरी मदद हो रही है। (Merī madad ho rahī hai.)
*Explanation:* While madad karnā means to help, if you want to express to be helped or
help is happening to me,
you use honā (होना) with the noun, often with a possessive pronoun like merī (मेरी). Karnā implies active doing, honā implies happening or being.

مکالمات واقعی

A

A

क्या तुम आज शाम को मुझसे मिल सकते हो? (Kyā tum āj shām ko mujhse mil sakte ho?)

(Can you meet me this evening?)

B

B

नहीं, मुझे आज जल्दी घर जाना पड़ेगा। (Nahī̃, mujhe āj jaldi ghar jānā paṛegā.)

(No, I will have to go home early today.)

A

A

तुम्हें इस प्रोजेक्ट पर कितना काम करना है? (Tumhe is project par kitnā kām karnā hai?)

(How much work do you have to do on this project?)

B

B

अभी बहुत काम करना है, और मुझे लग रहा है कि देर हो जाएगी। (Abhī bahut kām karnā hai, aur mujhe lag rahā hai ki der ho jāegī.)

(There's still a lot of work to do, and I feel like I'll be late.)

سؤالات رایج

Q

What's the difference between saknā and other ways to express ability in Hindi grammar?

Saknā is the most direct and common way to say can or be able to in Hindi, focusing on physical or mental capacity. Other ways might use phrases like eligible to or capable of, but saknā is for general ability.

Q

When should I use karnā vs. a simple verb in B1 Hindi?

Many actions in Hindi are expressed using a noun + karnā (e.g., baat karnā - to talk) even if a simple verb exists (e.g., bolnā - to speak). Often, the conjunct verb with karnā can feel more natural or polite, or it's simply the standard way to express that action (e.g., safāī karnā - to clean).

Q

Is padnā always about obligation, or can it mean something else?

While primarily used for obligation in this context, padnā also literally means to fall or to happen. For example, barf paṛ rahī hai (बर्फ पड़ रही है - it's snowing/snow is falling). However, in the

X ko Y karnā paṛtā hai
structure, it specifically denotes obligation.

Q

How do I know if I should use karnā or honā with a noun?

Use karnā when the subject *actively performs* the action (e.g., main madad kartā hū̃ - I help). Use honā when the action *happens to* the subject, or the subject *undergoes* a change of state (e.g., mujhe bukhār ho gayā hai - I have a fever/fever has happened to me). Think of karnā as to do and honā as to be or to happen.

بافت فرهنگی

These grammatical structures are deeply embedded in how Hindi speakers interact daily. The use of saknā for requests, such as kyā āp merī madad kar sakte haĩ? (क्या आप मेरी मदद कर सकते हैं? - Can you help me?), is a polite and common way to seek assistance.
The padnā construction, conveying obligation, often subtly communicates a sense of external pressure or duty, which is a significant aspect of social interaction in many Hindi-speaking regions. Similarly, the widespread use of conjunct verbs with karnā and honā makes Hindi conversations fluid and efficient. It's not just about grammar; it's about adopting a more natural, nuanced way of expressing actions and states, making your Hindi conversations sound genuinely authentic.

مثال‌های کلیدی (6)

1

मैं हिंदी बोल सकता हूँ।

من می‌تونم هندی حرف بزنم.

استفاده از «Sakna» (توانستن)
2

क्या आप रिपीट कर सकते हैं?

میشه لطفاً تکرار کنید؟

استفاده از «Sakna» (توانستن)
3

Main aaj party mein nahin aa sakta hoon.

من امروز نمی‌تونم به مهمونی بیام.

توانایی منفی: گفتن 'نمی‌توانم' (नहीं सकना)
4

Kya aap mera password nahin dekh sakte?

نمی‌تونی پسورد من رو ببینی؟

توانایی منفی: گفتن 'نمی‌توانم' (नहीं सकना)
5

Mujhe naya password set karna padega.

I will have to set a new password.

اجبار شدید (مجبور بودن به انجام)
6

Kya tumhein aaj overtime karna pad raha hai?

Are you having to work overtime today?

اجبار شدید (مجبور بودن به انجام)

نکات و ترفندها (4)

⚠️

هیچ «توانستنی» بدون «انجام دادنی» نیست!

تو انگلیسی می‌تونی فقط بگی 'I can.' ولی تو هندی حتماً باید فعل اصلی رو بیاری. مثلاً اگه می‌خوای بگی 'می‌تونم انجام بدم'، باید بگی: «मैं कर सकता हूँ»، نه فقط «मैं सकता हूँ».
frontend.learn_grammar.from_rule: استفاده از «Sakna» (توانستن)
🎯

ترفند حذف فعل کمکی

توی مکالمه‌های صمیمی می‌تونی 'hai' یا 'hoon' رو از آخر جمله حذف کنی. مثلاً
Main nahin kar sakta
کاملاً نیتیو به نظر میاد و سریع‌تره!
frontend.learn_grammar.from_rule: توانایی منفی: گفتن 'نمی‌توانم' (नहीं सकना)
💡

Check the Object

Always look at the object. If it's feminine, your verb must end in -ni.
frontend.learn_grammar.from_rule: اجبار شدید (مجبور بودن به انجام)
🎯

ترفند "هینگلیش"

اگه فعل هندی یادت رفت، از فعل انگلیسی + karnā استفاده کن. ۹۹٪ مواقع طرف می‌فهمه! «من فردا بهت زنگ می‌زنم» «من فردا بهت زنگ می‌زنم»
frontend.learn_grammar.from_rule: ترفند فعل 'انجام دادن' در هندی: تسلط بر افعال مرکب (Karnā)

واژگان کلیدی (7)

बोलना(bolna) to speak मदद(madad) help कोशिश(koshish) effort/try काम(kaam) work शुरू(shuru) start/begin साफ़(saaf) clean इंतज़ार(intezaar) wait

Real-World Preview

calendar

Explaining a Busy Schedule

Review Summary

  • [Verb Root] + sakna (conjugated)
  • [Subject + ko] + [Infinitive] + padna (conjugated)
  • [Noun/Adj] + karna/hona

اشتباهات رایج

Do not use the full infinitive (bolna) with sakna. Use only the root (bol).

Wrong: मैं बोल सकता हूँ (Main bolna sakta hoon)
صحیح: मैं बोल सकता हूँ (Main bol sakta hoon)

Obligation verbs like 'padna' require the subject to take 'ko' (indirect subject).

Wrong: मैं जाना पड़ता है (Main jaana padta hai)
صحیح: मुझे जाना पड़ता hai (Mujhe jaana padta hai)

Use 'Karna' when you are the one performing the action. 'Hona' implies the action is happening to you or by itself.

Wrong: मैं काम होता हूँ (Main kaam hota hoon)
صحیح: मैं काम करता हूँ (Main kaam karta hoon)

قواعد این فصل (5)

1

استفاده از «Sakna» (توانستن)

B1
قدرت و اجازه رو با «saknā» نشون بده! کافیه ریشه‌ی فعل رو به «saknā» بچسبونی. یادت باشه که «saknā» بر اساس «جنسیت» و «تعداد» فاعل تغییر می‌کنه.
मैं हिंदी बोल सकता हूँ।
11 مثال‌ها
2

توانایی منفی: گفتن 'نمی‌توانم' (नहीं सकना)

B1
کافیه ریشه فعل رو با کلمه «नहीं» و شکل درست فعل «सकना» ترکیب کنی تا بگی از پس کاری برنمیای.pill badges: «नहीं», «सकता», «सकتی»
Main aaj party mein nahin aa sakta hoon.
10 مثال‌ها
3

اجبار شدید (مجبور بودن به انجام)

B1
Use the padna construction with a dative subject (mujhe, tumhein) to express actions forced by circumstances.
Mujhe naya password set karna padega.
12 مثال‌ها
4

ترفند فعل 'انجام دادن' در هندی: تسلط بر افعال مرکب (Karnā)

B1
با فعل‌های مرکب karnā می‌تونی هر اسمی رو به یه فعل تبدیل کنی، اینجوری هندی‌ت منعطف و مدرن میشه. «فعل‌های مرکب» Karnā «انعطاف»
Kyā tum merā intezār kar rahe ho?
10 مثال‌ها
5

افعال مرکب لازم (اسم + Hona)

B1
وقتی یه اتفاق خودش می‌افته یا یه تغییری در حالت رخ میده، از ترکیب اسم/صفت + hona استفاده کن.
मेरा फ़ोन चार्ज हो रहा है।
10 مثال‌ها

Next Steps

You've just crossed a major threshold in Hindi! Being able to discuss obligations and abilities makes your speech sound significantly more mature and nuanced. Keep practicing these 'power verbs'!

Record a 1-minute voice note describing 3 things you have to do tomorrow.

Write 5 sentences about things you can do now that you couldn't do a year ago.

Continue to: افعال کمکی: چاشنی کلامت!

تمرین سریع (10)

شکل صحیح فعل برای "فیلم داره شروع میشه" رو انتخاب کن.

Movie ___ rahi hai.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: shuru ho
فیلم خودش شروع میشه (ناگذر)، پس از shuru hona استفاده می‌کنیم. Shuru karna یعنی کسی داره فیلم رو شروع می‌کنه.

frontend.learn_grammar.from_rule: افعال مرکب لازم (اسم + Hona)

Choose the correct form.

Mujhe kitaab (padhna/padhni) padi.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: padhni
Kitaab is feminine.

frontend.learn_grammar.from_rule: اجبار شدید (مجبور بودن به انجام)

اشتباه در تطابق جنسیت رو پیدا کن.

Find and fix the mistake:

Meri tea khatam ho gaya.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Meri tea khatam ho gayi.
Tea (چای) در هندی مؤنث هست، بنابراین فعل باید ho gayi باشه نه ho gaya.

frontend.learn_grammar.from_rule: افعال مرکب لازم (اسم + Hona)

جمله را برای یک گوینده مرد کامل کنید.

Main achā khānā banā ___ hūn. (I can cook good food)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: saktā
چون گوینده مرد است ('Main' + 'hūn')، از فرم مفرد مذکر «saktā» استفاده می‌کنیم.

frontend.learn_grammar.from_rule: استفاده از «Sakna» (توانستن)

اشتباه را در این جمله اصلاح کنید.

Find and fix the mistake:

Woh English bol saktā hain.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Woh English bol saktā hai.
«Woh» (او) مفرد است، بنابراین فعل کمکی باید «hai» باشد، نه جمع «hain».

frontend.learn_grammar.from_rule: استفاده از «Sakna» (توانستن)

اشتباه این جمله رو پیدا کن.

Find and fix the mistake:

वह हिंदी बोल नहीं सकता है। (اگه فاعل 'او' مونث باشه)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: वह हिंदी बोल नहीं सकती है।
چون فاعل مونثه، فعل توانستن باید 'sakti' باشه.

frontend.learn_grammar.from_rule: توانایی منفی: گفتن 'نمی‌توانم' (नहीं सकना)

کدوم جمله برای یک گوینده خانم درسته؟

جمله درست رو انتخاب کن:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: मैं नहीं जा सकती हूँ।
برای فاعل مونث، 'sakna' به 'sakti' تبدیل می‌شه.

frontend.learn_grammar.from_rule: توانایی منفی: گفتن 'نمی‌توانم' (नहीं सकना)

Fix the error.

Find and fix the mistake:

Main jana padta hai.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Mujhe jana padta hai
Use oblique pronoun.

frontend.learn_grammar.from_rule: اجبار شدید (مجبور بودن به انجام)

کدوم جمله یعنی "در بسته شد"؟

Choose the correct Hindi translation:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Darwaza band ho gaya.
Band ho gaya یعنی در بسته شد (شاید به خاطر باد). Band kar diya یعنی کسی در رو بست.

frontend.learn_grammar.from_rule: افعال مرکب لازم (اسم + Hona)

جای خالی رو با شکل درست 'sakna' (منفی) پر کن.

मैं यह काम ___ (نمی‌توانم انجام دهم).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: नहीं कर سکتا
برای گفتن 'نمی‌توانم انجام دهم'، از ریشه 'kar' + 'nahin' + 'sakta' استفاده می‌کنیم.

frontend.learn_grammar.from_rule: توانایی منفی: گفتن 'نمی‌توانم' (नहीं सकना)

Score: /10

سوالات رایج (6)

بله، اما «سکنا» رو باید به زمان آینده صرف کنی. مثلاً:
Main kal aa sakūngā
(فردا می‌تونم بیام). «saktā» به «sakūngā» تغییر می‌کنه.
«سکنا» فقط برای توانایی یا امکان‌پذیریه. برای «اجازه دادن» به کسی، از فعل «denā» (دادن) استفاده می‌کنی. مثلاً:
Main jane de saktā hūn
(من می‌تونم بذارم بری).
بله، توی شعرها یا برای تاکید زیاد (مثل وقتی که می‌گی 'اصلاً نمی‌تونم پسر!') می‌شه جابه‌جا کرد، ولی توی حرف زدن عادی فاعل رو اول بیار:
Main nahin kar sakta
.
'Saka' بیشتر برای نتونستن در یک لحظه خاصه، ولی 'sakta tha' برای یک توانایی کلی در گذشته استفاده می‌شه:
Main nahin aa saka
.
Because 'padna' is an impersonal verb construction. The subject is in the oblique case.
Only for obligations. Don't use it for ability.
فصل قبلی
اگه اینطوری شه، پس چی میشه؟
فصل بعدی
افعال کمکی: چاشنی کلامت!
برگشت به نقشه راه