1 حرف تغییرشکل‌دهنده: هاء (ه) 2 حرف ی (Yaa): راهنمای شما برای صداهای 'ی' و 'ای' (ي) 3 حرف تاء (ت): صدای 'ت' خندان 4 حرف ثاء (ث): تلفظ صحیح و ۳ نقطه آن 5 حرف ظاء (ظ): تلفظ غلیظ و اشکال آن 6 تلفظ حرف عین و عدد '3' (Ayn) 7 حرف عربی غین (غ): صدای لرزان گلو 8 حرف لام (ل): اشکال و کاربرد حرف جر 9 حرف عربی فاء (ف): همون «ف» خودمون 10 یای مدی: صدای 'ای' کشیده (کبیر، فی) 11 حرف جیم (ج): صدا و نوشتن 12 حرف عربی باء (ب): قایقی با یک نقطه در زیر 13 حرف 'خاء' (خ) - صدای خش‌دار آشنا 14 حرف ح (ح): تلفظ ح جیمی در عربی 15 ذال وزوزکننده (ذ): تلفظ مثل 'The' انگلیسی 16 حرف کاف (ك): تسلط بر اشکال و صداها 17 حرف زای (ز): زنبورِ الفبا 18 حرف سین (س): 'S' خوشحال و زمان آینده 19 حرف دال (د): حرفی که فاصله اجتماعی رو رعایت می‌کنه 20 حرف را (ر) در عربی: منحنی سرکش 21 صدای 'ش': حرف شین (ش) 22 حرف «ض»: آموزش تلفظ ضاد (ض) 23 سین سنگین: حرف صاد (ص) 24 حروف شمسی و قمری (تلفظ الـ) 25 حرف الف: خط عمودی تنها (ا) 26 حرف عربی قاف (ق): تفاوت قلب و سگ 27 حرف طاء (ط): تلفظ و نگارش 28 حرف میم: صدای «M» شما (م) 29 حرف عربی نون (ن): کاسه‌ای با یک نقطه 30 صدای کوتاه 'ای' در عربی (کسره) 31 ضمه: صدای 'اُ' کوتاه (ُ) 32 ساکن (ْ): توقف بی‌صدا 33 تشدید: دوبرابر کردن حروف (ّ) 34 مصوت بلند عربی: صدای 'آ' با الف (ا) 35 صدای کشیده «او» (مد با واو) 36 حرف واو: صداهای 'و'، 'او' و حرف ربط 'و' (و) 37 فتحه (صدای اَ کوتاه)
A1 Script & Pronunciation 15 min read آسان

فتحه (صدای اَ کوتاه)

فتحه («َ») همون صدای 'اَ' کوتاهه که میاد بالای حروف تا بهشون صدا بده.

Grammar Rule in 30 Seconds

The Fatha is a small diagonal dash placed above a letter that adds a short 'a' sound to it.

  • Place the Fatha ( َ ) above the consonant: بَ (ba).
  • Pronounce it as a short, clipped 'a' sound like in 'cat' or 'bat'.
  • Never stretch the sound; it is always short and quick.
Letter + َ = Short 'a' sound

مرور کلی

تا حالا به اون خط‌های کج کوچولو بالای حروف عربی دقت کردید؟ اون گرد و خاک روی صفحه نیست—اون فتحه (فَتْحَة) است. فکر کنید استارت موتور نصف کلماتیه که قراره به عربی بگید.
بدون حرکاتی مثل فتحه، حروف صامت فقط صداهای عجیبی هستن که به هم می‌خورن. فتحه یک صدای کوتاه و شفاف a (مثل اَ در اَبر) تولید می‌کنه. این رایج‌ترین حرکتیه که می‌بینید و یاد گرفتنش قدم اول برای خوندن درست عربیه.

این گرامر چطور کار می‌کنه

در فارسی و انگلیسی، حروف صدادار جای خودشون رو روی خط دارن. در عربی، حروف صدادار کوتاه علامت‌های دیاکریتیک هستن—نمادهای ریزی که بالا یا پایین حروف اصلی می‌چرخن. فتحه یک مصوت کوتاه است.
صندلی مخصوص خودش رو روی خط نداره؛ بلکه سوار حروف صامت میشه. وقتی حرفی رو با فتحه می‌بینید، صدای حرف رو بلافاصله با یک «اَ» کوتاه تلفظ می‌کنید.

الگوی ساخت

1
نوشتن فتحه خیلی ساده‌ست. فقط یک خط کج کوچک بالای حرفه.
2
حرف صامت رو بنویسید (مثلاً ب).
3
یک خط کج کوچک از راست به چپ بالای اون بکشید (بَ).
4
اون رو «بَ» (ba) تلفظ کنید.
5
همین. انگار یه کلاه کوچولو سر حرف گذاشتید.

کی استفاده کنیم

شما در دو حالت اصلی از فتحه استفاده می‌کنید:
  1. 1تلفظ: هر وقت کلمه‌ای نیاز به صدای «اَ» کوتاه داشته باشه. مثلاً کلمه «قلم» (قَلَم) که دو تا فتحه داره.
  2. 2گرامر (نقش مأمور مخفی): در عربی فصیح، فتحه در آخر کلمه معمولاً نشون میده که اون کلمه مفعول جمله است (حالت نصب مَنْصُوب). فعلاً نگرانش نباشید—فقط بدونید که اون خط کوچولو گاهی معنی جمله رو عوض می‌کنه!

اشتباهات رایج

  • کشیدن صدا: بزرگترین اشتباه مبتدی‌ها تبدیل فتحه به مصوت بلنده. فتحه کوتاهه («بَ»). اگه بکشیدش («باااا»)، تبدیل به الف (ا) میشه که معنی رو عوض می‌کنه. كَتَبَ (نوشت) در برابر كَاتَبَ (نامه‌نگاری کرد).

مقایسه با الگوهای مشابه

  • فتحه (ـَ) در برابر الف (ا): تفاوت بین یک پرش کوتاه و پرش بلنده. فتحه = «اَ» کوتاه. الف = «آ» بلند.
  • فتحه (ـَ) در برابر کسره (ـِ): فتحه *بالای* حرفه (صدای «اَ»). کسره شبیهشه اما *پایین* حرفه (صدای «اِ»).

سؤالات رایج

س: آیا همیشه باید فتحه رو بنویسم؟
ج: نه! در زندگی واقعی (چت، کتاب)، عرب‌ها اون‌ها رو حذف می‌کنن چون کلمات رو حفظن. به عنوان زبان‌آموز، شما برای تلفظ لازمشون دارید.
س: آیا صدای فتحه تغییر می‌کنه؟
ج: یکم. روی حروف «سنگین» (مثل ص یا ق)، صداش بم‌تر و شبیه «آ» کوتاه میشه.
س: چطور تایپش کنم؟
ج: روی کیبورد استاندارد عربی، معمولاً Shift + Q (یا Shift + ض در کیبورد فارسی).

Fatha Placement

Letter With Fatha Sound Example
ب
بَ
ba
بَاب
ت
تَ
ta
تَمْر
ج
جَ
ja
جَمَل
د
دَ
da
دَرَسَ
ر
رَ
ra
رَجُل
س
سَ
sa
سَمَك
ع
عَ
a
عَمَل
ق
قَ
qa
قَلَم
ل
لَ
la
لَحْم
م
مَ
ma
مَكْتَب

Meanings

The Fatha is the most common short vowel diacritic in Arabic, indicating a short 'a' sound following a consonant.

1

Short vowel marker

Indicates the vowel sound 'a' after a consonant.

“دَرَسَ (darasa)”

“ذَهَبَ (dhahaba)”

Reference Table

Reference table for فتحه (صدای اَ کوتاه)
حرف + فتحه تلفظ صدای انگلیسی (تقریبی) کاربرد
بَ
ba
**ba**t
حرف پایه
تَ
ta
**ta**p
حرف سبک
مَ
ma
**ma**p
پیشوند رایج
قَ
qa
**co**t (عمیق‌تر)
حرف سنگین
يَ
ya
**ya**k
شبه مصوت
أَ
a
**a**pple
روی الف/همزه

طیف رسمیت

رسمی
كَتَبَ الدَّرْسَ

كَتَبَ الدَّرْسَ (Academic)

خنثی
كَتَبَ الدَّرْس

كَتَبَ الدَّرْس (Academic)

غیر رسمی
كَتَبَ الدَّرْس

كَتَبَ الدَّرْس (Academic)

عامیانه
كَتَبَ الدَّرْس

كَتَبَ الدَّرْس (Academic)

خانواده حرکات (مصوت‌ها)

حرکات (مصوت‌ها)

مصوت‌های کوتاه

  • فَتْحَة (Fatha) اَ کوتاه (خط کج بالا)
  • كَسْرَة (Kasra) اِ کوتاه (خط کج پایین)
  • ضَمَّة (Damma) اُ کوتاه (حلقه بالا)

فتحه کوتاه در برابر الف کشیده

مصوت کوتاه (فتحه)
بَ بَ (سریع)
كَتَبَ كَتَبَ
مصوت کشیده (الف)
بَا باا (کشیده)
كَاتِب كَاتِب

تلفظ فتحه

1

آیا علامت بالای حرفه؟

YES
شکلش رو چک کن
NO
کسره (اِ) هست
2

آیا یک خط کج ساده است؟

YES
فتحه است! بگو 'اَ'
NO
ممکنه ضمه یا سکون باشه
3

آیا حرف 'سنگین' است؟

YES
صدای 'اَ' عمیق بگو (مثل 'hot')
NO
صدای 'اَ' معمولی بگو (مثل 'cat')

کلمات رایج با فتحه

🏃

افعال (ماضی)

  • كَتَبَ (نوشت)
  • ذَهَبَ (رفت)
  • فَتَحَ (باز کرد)
📦

اسم‌ها

  • قَلَم (خودکار)
  • وَلَد (پسر)
  • بَلَد (کشور)

مثال‌ها بر اساس سطح

1

دَرَسَ

He studied

2

كَتَبَ

He wrote

3

بَاب

Door

4

ذَهَبَ

He went

1

سَمِعَ

He heard

2

عَمَل

Work

3

قَلَم

Pen

4

وَلَد

Boy

1

يَكْتُبُ

He is writing

2

مَدْرَسَة

School

3

رَجُل

Man

4

حَمَلَ

He carried

1

يَذْهَبُ

He is going

2

مَكْتَب

Office

3

تَعَلَّمَ

He learned

4

سَافَرَ

He traveled

1

يَفْعَلُ

He is doing

2

مَعْرِفَة

Knowledge

3

أَكَلَ

He ate

4

نَظَرَ

He looked

1

يَتَكَلَّمُ

He is speaking

2

مُسْتَقْبَل

Future

3

تَارِيخ

History

4

عَظِيم

Great

به‌راحتی اشتباه گرفته می‌شود

Fatha (Short 'a' Vowel) در مقابل Fatha vs. Alif

Both represent 'a' sounds.

Fatha (Short 'a' Vowel) در مقابل Fatha vs. Kasra

Both are diacritics.

Fatha (Short 'a' Vowel) در مقابل Fatha vs. Damma

Both are diacritics.

اشتباهات رایج

baaa

ba

Stretching the short vowel.

bi

ba

Confusing Fatha with Kasra.

bu

ba

Confusing Fatha with Damma.

a-ba

ba

Adding an extra sound.

baaa

ba

Still stretching the vowel.

ba-alif

ba

Confusing with long vowel.

ba (below)

ba (above)

Incorrect placement.

ba (long)

ba (short)

Ignoring vowel length in verbs.

ba (wrong case)

ba (correct case)

Grammatical case error.

ba (omitted)

ba (included)

Forgetting the diacritic.

ba (wrong case)

ba (correct case)

Advanced I'rab error.

ba (long)

ba (short)

Subtle phonological error.

ba (omitted)

ba (included)

Inconsistent vocalization.

الگوهای جمله‌سازی

___ (Verb) + Subject

هَلْ ___ (Verb) + Subject?

أَنَا ___ (Verb) + Object

هُوَ ___ (Verb) + Object

Real World Usage

Textbooks constant

دَرَسَ الطَّالِبُ

Quranic Recitation constant

بِسْمِ اللَّهِ

Children's Books very common

أَرْنَب

Newspapers occasional

الْأَخْبَار

Poetry common

قِفَا نَبْكِ

Language Apps very common

كَتَبَ

💡

تصویرسازی بصری

فتحه رو مثل حرف A انگلیسی تصور کن که کج افتاده! خط کج اون به سمت پایین میره، درست مثل ضلع حرف A.
⚠️

صدای 'اَ' رو نکش!

گوش شنونده‌های عربی به کشش صداها حساسه. اگه به جای 'بابا' بگی 'باااابا'، ممکنه معنی کلمه عوض بشه. فتحه رو کوتاه بگو! «كَتَبَ» (به جای 'کااااتَبا')
💬

حرف‌هایی که پنهان می‌شن

توی چت‌های واتساپ یا تابلوهای خیابون، معمولاً فتحه رو نمی‌نویسن. تو باید حدس بزنی کجاست. «مَرْحَبًا»

Smart Tips

Look for the Fatha above the letter to know the vowel.

ب ب بَ بَ

Add the Fatha to ensure clarity.

كتب كَتَبَ

Keep the Fatha short.

baaaa ba

Note the Fatha in the root.

درس دَرَسَ

تلفظ

/ba/

Shortness

The Fatha must be clipped. Do not hold it.

Flat

بَـ

Neutral statement

حفظ کنید

روش یادسپاری

Fatha is a dash above, like a hat on a head, making an 'ah' sound.

تداعی تصویری

Imagine a little bird sitting on top of a letter, chirping 'ah!'

Rhyme

Dash on top, short and sweet, makes the 'a' sound complete.

Story

Ali the ant (starts with Fatha) was walking on a letter. He saw a dash above it and shouted 'Ah!'. He jumped over the dash and landed on the next letter.

شبکه واژگان

بَتَجَدَرَسَ

چالش

Find 5 words in your textbook that have a Fatha and read them aloud 3 times each.

نکات فرهنگی

In spoken dialects, the Fatha is often elided or changed.

Pronunciation of Fatha can vary slightly based on the consonant.

Fatha is often pronounced as a short 'e' in some contexts.

The Fatha originated from the early dotting system of the Quranic script.

شروع‌کننده‌های مکالمه

هَلْ دَرَسْتَ؟

مَاذَا كَتَبْتَ؟

أَيْنَ ذَهَبْتَ؟

هَلْ تَكَلَّمْتَ مَعَهُ؟

موضوعات نگارش

Write 5 words that start with a Fatha.
Describe your day using verbs with Fathas.
Write a short story about a boy named Ahmed.
Discuss the importance of diacritics in Arabic.

اشتباهات رایج

Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح

Test Yourself

کدوم کلمه فقط حرکات فتحه داره؟ چند گزینه‌ای

الگوی کلمه‌ای که معمولاً به معنی 'او نوشت' هست رو پیدا کن:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: كَتَبَ (Kataba)
الگوی استاندارد فعل گذشته برای 'او انجام داد' (فعل ثلاثی مجرد) معمولاً روی هر سه حرف اصلی فتحه داره: کَ-تَ-بَ.
صدا رو کامل کن.

اگه حرف `ب` رو با یه خط بالای سرش (`بَ`) دیدی، اینطوری تلفظ میشه: ___

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ba
خط بالای حرف فتحه هست، که صدای 'اَ' کوتاه رو ایجاد می‌کنه.
اشتباه تلفظ رو پیدا کن. Error Correction

Find and fix the mistake:

یه دانش آموز 'دَرَسَ' (او درس خواند) رو 'داریسا' میخونه. مشکل چیه؟

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: اونا دارن حرکات کشیده‌ای رو اضافه می‌کنن که وجود ندارن.
کلمه دَرَسَ فتحه های کوتاه داره ('دَرَسَ'). 'داریسا' یعنی حرکات کشیده‌ای که توی کلمه نیستن، اضافه شده.

Score: /3

تمرین‌های عملی

8 exercises
Fill in the missing Fatha.

ب_ب

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: بَ
Fatha is the correct vowel.
Which word has a Fatha? چند گزینه‌ای

Which is correct?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: دَرَسَ
Fatha is the correct vowel.
Fix the error. Error Correction

Find and fix the mistake:

بِي (ba)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: بَ
Fatha is the correct vowel.
Reorder the words. Sentence Reorder

دَرَسَ / هُوَ

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: هُوَ دَرَسَ
Correct word order.
Translate to English. ترجمه

كَتَبَ

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: He wrote
Correct translation.
Match the word to its sound. جفت کردن

بَ

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ba
Correct sound.
Which is a noun? چند گزینه‌ای

Which is a noun?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: قَلَم
Correct noun.
Fill in the blank.

___ (He wrote) الدرس

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: كَتَبَ
Correct verb form.

Score: /8

Practice Bank

11 exercises
حرف دارای فتحه رو به صداش وصل کن. جفت کردن

حرف دارای فتحه رو به صداش وصل کن.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ["\u0645\u064e : Ma","\u0644\u064e : La","\u062a\u064e : Ta","\u0633\u064e : Sa"]
فتحه رو پیدا کن. چند گزینه‌ای

کدوم یک از این حروف فتحه داره؟

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: بَ
کلمه رو آوانویسی کن. پر کردن جای خالی

کلمه `زَرَعَ` اینطوری تلفظ میشه: ___

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Zara'a
گوش کن و انتخاب کن (فرض کنید صدا پخش میشه). چند گزینه‌ای

کدوم کلمه با صدای 'کا' شروع میشه؟

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: كَتَبَ
آوانویسی رو درست کن. Error Correction

کلمه `أَكَلَ` به صورت 'اکولا' آوانویسی شده. درستش کن.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Akala
چک گرامر. پر کردن جای خالی

در کلمه `الْوَلَدَ` (پسر، به عنوان مفعول)، فتحه آخر نشان دهنده حالت ___ است.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Accusative
تفاوت کوتاه و کشیده. چند گزینه‌ای

کدوم کلمه صدای 'آ' کشیده داره، نه فقط یه فتحه کوتاه؟

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: جَمَال (Beauty)
علامت رو به اسمش وصل کن. جفت کردن

اسم حرکت رو به محل علامت اون وصل کن.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ["Fatha : Above","Kasra : Below","Damma : Above (loop)"]
یک جمله با فتحه زیاد بساز. Sentence Reorder

برای ساختن 'احمد نوشت' مرتب کن.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: كَتَبَ أَحْمَد
املای درست رو انتخاب کن. چند گزینه‌ای

چطور 'بَ' (مصوت کوتاه) رو بنویسی؟

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: بَ
حروف ثقیل (سنگین) در مقابل حروف خفیف (سبک). پر کردن جای خالی

روی حرف `ق` (قاف)، یک فتحه بیشتر شبیه به صدای: ___ است.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: The 'o' in 'Hot'

Score: /11

سوالات متداول (8)

It is a small dash above a letter that makes a short 'a' sound.

Say it like the 'a' in 'cat', but keep it very short.

No, it is a diacritic mark added to letters.

Usually no, it is for learning or formal texts.

It helps you read and pronounce words correctly.

Yes, changing vowels changes the word's meaning.

No, Alif is a long vowel, Fatha is a short one.

In textbooks, Quran, and children's books.

Scaffolded Practice

1

1

2

2

3

3

4

4

Mastery Progress

Needs Practice

Improving

Strong

Mastered

In Other Languages

Spanish moderate

Short 'a'

Spanish uses letters, not diacritics.

French moderate

Short 'a'

French doesn't use diacritics for this.

German moderate

Short 'a'

German uses letters.

Japanese high

あ (a)

Japanese is a syllabary.

Arabic high

Fatha

None.

Chinese moderate

a

Chinese has tones.

Learning Path

Prerequisites

Was this helpful?
هنوز نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که افکار خود را به اشتراک می‌گذارد!