مجهول رسمی: در حال انجام است (Karmavachya)
jānā مجهول رسمی بساز تا حرفهای و بیطرف به نظر بیای: «किया गया»، «किया जाता है»، «किया जाएगा».
Grammar Rule in 30 Seconds
The passive voice in Hindi shifts focus from the doer to the action by using 'jana' as an auxiliary verb.
- The main verb becomes a past participle (e.g., 'kiya').
- Add the appropriate form of 'jana' (to go) after the participle.
- The agent (doer) is marked with 'se' or 'dwara' if mentioned.
مرور کلی
कर्मवाच्य) که معادل دقیق «مجهول» (Passive Voice) در دستور زبان فارسی است، یکی از ارکان اصلی برای رسیدن به سطح C1 و تسلط بر بیان رسمی و آکادمیک محسوب میشود. همانطور که در فارسی، ما برای تمرکز بر «مفعول» به جای «فاعل» از ساختار «شدن» (مثلاً: «نامه نوشته شد») استفاده میکنیم، در هندی نیز فعل کمکی jānā (जाना) نقش کلیدی را ایفا میکند. تفاوت اصلی در این است که در فارسی، ساختار مجهول معمولاً با بن ماضی + «شده» + «بودن/شدن» ساخته میشود، اما در هندی، این ساختار به شدت به جنسیت و شمارِ مفعولِ جمله وابسته است.Karmavachya بر پایه تبدیل مفعول جمله معلوم به فاعلِ نحوی در جمله مجهول استوار است. در فارسی، ما به سادگی میگوییم «کار انجام شد»، اما در هندی، فعل اصلی باید به «بن ماضی» (Perfective Stem) تبدیل شود و بلافاصله فعل کمکی jānā به آن اضافه گردد. این فعل کمکی jānā تمام بارِ دستوریِ زمان، جنسیت و شمار را به دوش میکشد.paṛhnā (पढ़ना) به paṛhā (पढ़ा) تبدیل میشود و سپس jānā بر اساس «کتابها» (مؤنث جمع) صرف میشود: kitābẽ paṛhī gaī̃ (किताबें पढ़ी गईं).ke dvārā (के द्वारा) ایفا میکند. ساختار ke dvārā در متون رسمی هندی بسیار پرکاربرد است. برخلاف فارسی که میتوانیم بگوییم «این کار توسط من انجام شد»، در هندی استفاده مداوم از mere dvārā ممکن است جمله را بیش از حد سنگین کند؛ بنابراین، در هندی تمایل بیشتری به حذف فاعل در جملات مجهول وجود دارد.jānā در اینجا به معنای «رفتن» نیست، بلکه به عنوان یک «فعل معین» (Auxiliary Verb) عمل میکند که حالتِ «شدن» یا «به انجام رسیدن» را نشان میدهد. این شباهت ساختاری با «شدن» در فارسی به شما کمک میکند تا سریعتر این مفهوم را درک کنید، اما باید دقت کنید که صرفِ jānā در هندی بسیار پیچیدهتر از «شدن» در فارسی است و مستقیماً با مفعولِ جمله توافق (Agreement) دارد.- 1فعل متعدی را انتخاب کنید (مثلاً
likhnā- نوشتن). - 2بن ماضی آن را بسازید (مثلاً
likhā). - 3فعل
jānāرا بر اساس جنسیت و شمار مفعول و زمان جمله صرف کنید.
patra (نامه) |ke dvārā | mere dvārā (توسط من) |likhā |jānā صرف شده | gayā |patra mere dvārā likhā gayā (نامه توسط من نوشته شد).Karmavachya در هندی نشاندهنده سطح بالای تسلط شماست. در موقعیتهای زیر استفاده از آن الزامی است:- گزارشهای خبری و رسمی: وقتی میخواهید بر «واقعه» تمرکز کنید نه «عاملِ واقعه». مثلاً:
āj naye niyam lāgū kie gae(امروز قوانین جدیدی اعمال شدند). - متون حقوقی و اداری: برای بیان دستورالعملها به صورت کلی و بدون اشاره به فرد خاص. مثلاً:
yahā̃ dhūmrapān manā hai(در اینجا سیگار کشیدن ممنوع است - که در ساختار مجهول به صورت ضمنی بیان میشود). - اجتناب از مسئولیت مستقیم: زمانی که نمیخواهید مستقیماً کسی را متهم کنید. مثلاً به جای «تو اشتباه کردی»، میگویید «اشتباهی رخ داده است» (
galtī huī hai). این یک ظرافت فرهنگی مشترک بین فارسی و هندی است که در هر دو زبان برای حفظ ادب و پرهیز از تندی مستقیم استفاده میشود.
- 1خطای تطابق جنسیت: فارسیزبانان به دلیل اینکه در فارسی «شدن» برای همه فاعلها یکسان است، اغلب فراموش میکنند که در هندی
jānāباید با مفعول تطابق یابد. مثلاً میگویندkitāb likhā gayāکه اشتباه است و بایدkitāb likhī gaīباشد. - 2استفاده از
neدر جملات مجهول: برخی زبانآموزان به اشتباه فکر میکنند چون جمله در گذشته است باید ازneاستفاده کنند. اما در جملات مجهول،neحذف میشود و مفعول به فاعلِ جمله تبدیل میشود (حالت فاعلی میگیرد). - 3ترجمه تحتاللفظی
ke dvārā: استفاده بیش از حد از این عبارت، جمله را غیرطبیعی میکند. در فارسی ما زیاد از «توسط» استفاده میکنیم، اما در هندیِ طبیعی، اگر فاعل معلوم است، بهتر است جمله معلوم باقی بماند مگر اینکه تأکید خاصی بر مفعول داشته باشیم.
ne | در زمان گذشته دارد | ندارد |Karmavachya فاعل به حاشیه میرود.- 1آیا میتوان هر فعلی را مجهول کرد؟ خیر، فقط افعال متعدی (
transitive) که مفعول میپذیرند قابلیت مجهول شدن دارند. - 2آیا
ke dvārāهمیشه لازم است؟ خیر، در بسیاری از مواقع برای اختصار و رسمیتر بودن، فاعل کاملاً حذف میشود. - 3چرا
jānāبرای مفعول مؤنث جمع تغییر میکند؟ چون در هندی، فعل باید با جنسیت و شمارِ مفعولِ جمله (که اکنون فاعل است) مطابقت دستوری داشته باشد. این یک قانون صلب است که نمیتوان از آن تخطی کرد.
Passive Voice Conjugation (Object: Patra - Letter)
| Tense | Structure | Example |
|---|---|---|
|
Past
|
Participle + gaya/gayi
|
Patra likha gaya
|
|
Present Perfect
|
Participle + gaya hai
|
Patra likha gaya hai
|
|
Past Perfect
|
Participle + gaya tha
|
Patra likha gaya tha
|
|
Future
|
Participle + jayega
|
Patra likha jayega
|
|
Continuous
|
Participle + ja raha hai
|
Patra likha ja raha hai
|
|
Obligative
|
Participle + jana chahiye
|
Patra likha jana chahiye
|
Meanings
The passive voice is used when the action is more important than the person performing it, or when the performer is unknown.
Formal Reporting
Used in news or official documents to remain objective.
“कानून पास किया गया।”
“मीटिंग कल बुलाई गई।”
Unknown Agent
When the doer is irrelevant or unknown.
“खिड़की तोड़ दी गई।”
“पैसे चुरा लिए गए।”
Polite/Indirect
Softening a request or statement.
“यह काम आपसे किया जाना चाहिए।”
“आपको सूचित किया जाता है।”
Reference Table
| زمان | نحوه ساخت | مثال (مذکر مفرد) | ترجمه فارسی |
|---|---|---|---|
|
حال ساده
|
ساقه + ā/ī/e + jātā hai
|
kiyā jātā hai
|
انجام میشود
|
|
گذشته ساده
|
ساقه + ā/ī/e + gayā
|
kiyā gayā
|
انجام شد
|
|
آینده ساده
|
ساقه + ā/ī/e + jāegā
|
kiyā jāegā
|
انجام خواهد شد
|
|
حال استمراری
|
ساقه + ā/ī/e + jā rahā hai
|
kiyā jā rahā hai
|
در حال انجام است
|
|
گذشته استمراری
|
ساقه + ā/ī/e + jā rahā thā
|
kiyā jā rahā thā
|
در حال انجام بود
|
|
ماضی نقلی
|
ساقه + ā/ī/e + gayā hai
|
kiyā gayā hai
|
انجام شده است
|
طیف رسمیت
कार्य पूरा किया गया। (Professional vs Casual)
काम पूरा हो गया। (Professional vs Casual)
काम हो गया। (Professional vs Casual)
काम निपट गया। (Professional vs Casual)
موقعیتهای استفاده از مجهول رسمی
اسناد رسمی
- Nirnay liyā gayā تصمیم گرفته شد
- Sūcit kiyā jāegā اطلاع داده خواهد شد
رسانه و اخبار
- Aprādhi pakṛā gayā مجرم دستگیر شد
- Khabar milī خبر دریافت شد
معلوم در مقابل مجهول رسمی
ساخت مجهول رسمی
آیا فعل متعدی است (مفعول دارد)؟
مفعول مذکر است یا مونث؟
اشکال رایج فعل کمکی
اشکال گذشته
- • Gayā (مذکر مفرد)
- • Gayi (مونث مفرد)
- • Gaye (مذکر جمع)
- • Gayin (مونث جمع)
اشکال حال/آینده
- • Jātā hai
- • Jāegā
- • Jā rahā hai
مثالها بر اساس سطح
काम किया गया।
The work was done.
खाना खाया गया।
The food was eaten.
पानी पिया गया।
The water was drunk.
किताब पढ़ी गई।
The book was read.
पत्र लिखा गया।
The letter was written.
दरवाजा खोला गया।
The door was opened.
गाड़ी चलाई गई।
The car was driven.
सब्जी काटी गई।
The vegetable was cut.
मीटिंग कल रखी गई है।
The meeting has been scheduled for tomorrow.
नियम बदल दिए गए हैं।
The rules have been changed.
यह फैसला लिया गया।
This decision was taken.
उसे बुलाया गया था।
He was called.
सरकार द्वारा नया कानून पारित किया गया।
A new law was passed by the government.
इस समस्या पर चर्चा की जानी चाहिए।
This problem should be discussed.
उन्हें सम्मानित किया गया।
They were honored.
सबूत नष्ट कर दिए गए।
The evidence was destroyed.
इस विषय पर गंभीरता से विचार किया गया है।
This subject has been considered seriously.
उम्मीद की जाती है कि सुधार किया जाएगा।
It is expected that improvements will be made.
अतीत की गलतियों को दोहराया नहीं जाना चाहिए।
Past mistakes should not be repeated.
प्रस्ताव को सर्वसम्मति से स्वीकार किया गया।
The proposal was accepted unanimously.
नियति द्वारा सब कुछ पहले ही निर्धारित कर दिया गया था।
Everything had already been determined by fate.
यह तर्क दिया गया है कि परिवर्तन अनिवार्य है।
It has been argued that change is inevitable.
अधिकारों का उल्लंघन बर्दाश्त नहीं किया जाएगा।
Violation of rights will not be tolerated.
उन्हें इस पद के लिए चुना जाना एक सम्मान है।
Being chosen for this position is an honor.
بهراحتی اشتباه گرفته میشود
Learners often add 'ne' to passive sentences.
Confusing 'ho gaya' (happened) with 'kiya gaya' (was done).
Confusing 'hua hai' (is done/state) with 'kiya gaya hai' (has been done/action).
اشتباهات رایج
Maine kaam kiya gaya.
Kaam kiya gaya.
Patra likha gaye.
Patra likha gaya.
Kaam kar gaya.
Kaam kiya gaya.
Gaya kaam.
Kaam gaya.
Usne khana khaya gaya.
Khana khaya gaya.
Kitab padha gaya.
Kitab padhi gayi.
Sab kaam ho gaya.
Sab kaam kar diye gaye.
Mujhe bola gaya tha ki...
Mujhse kaha gaya tha ki...
Yeh kaam tumse kiya gaya.
Yeh kaam tumhare dwara kiya gaya.
Woh kaam kiya gaya.
Woh kaam kiya gaya tha.
Yeh baat samjha gaya.
Yeh baat samjhi gayi.
Unke dwara kiya gaya tha kaam.
Kaam unke dwara kiya gaya tha.
Iska matlab samjha jana chahiye.
Iska matlab samjha jana chahiye.
الگوهای جملهسازی
___ (object) ___ (verb) gaya.
___ (object) ___ (verb) jana chahiye.
___ (agent) dwara ___ (object) ___ (verb) gaya.
Kya ___ (object) ___ (verb) gaya hai?
Real World Usage
यह प्रोजेक्ट कल तक पूरा किया जाएगा।
शहर में कर्फ्यू लगा दिया गया है।
काम हो गया क्या?
मुझे इस पद के लिए चुना गया।
आपका ऑर्डर तैयार किया जा रहा है।
आपकी ट्रेन रद्द कर दी गई है।
ترفند سیاستمدارها
زیادهروی نکن!
احترام با ایجاد فاصله
Smart Tips
Use passive voice to avoid direct blame.
Use passive voice to remain objective.
Use passive voice.
Use passive for general rules.
تلفظ
Gaya/Gayi
Ensure the 'y' is distinct. 'Gaya' rhymes with 'aya'.
Falling
Kaam kiya gaya ↘
Finality and objectivity.
حفظ کنید
روش یادسپاری
Passive is 'Past-ive': Use the Past participle and add 'jana' to go with the flow.
تداعی تصویری
Imagine a letter (the object) floating in the air while a pen (the agent) is hidden behind a curtain. The letter is being written by an invisible hand.
Rhyme
When the object takes the lead, add 'jana' to fulfill the need.
Story
A king once ordered a feast. The food was cooked (khana pakaya gaya). The guests were invited (mehman bulaye gaye). The music was played (sangeet bajaya gaya). Everything was done without mentioning the king.
شبکه واژگان
چالش
Write 3 sentences about your day using only passive voice (e.g., 'Coffee was made', 'Emails were sent').
نکات فرهنگی
Passive voice is highly valued in emails to sound polite and avoid direct confrontation.
News anchors use passive voice to report crimes without naming suspects prematurely.
Research papers use passive voice to maintain scientific objectivity.
Hindi passive voice evolved from Sanskrit structures, simplifying into the current 'jana' auxiliary form.
شروعکنندههای مکالمه
क्या आपको लगता है कि यह काम समय पर पूरा किया गया?
क्या कल कोई घोषणा की गई थी?
क्या आपको सूचित किया गया है?
क्या यह नियम बदला जाना चाहिए?
موضوعات نگارش
اشتباهات رایج
Test Yourself
यह काम कल तक पूरा ___ ।
جمله درست برای 'گزارش (مونث) فرستاده شد' رو انتخاب کن:
Find and fix the mistake:
यह कहानी प्रेमचंद से लिखी गई.
Score: /3
تمرینهای عملی
8 exercisesपत्र ___ (likha) gaya.
Which is correct?
Find and fix the mistake:
Kitab padha gaya.
Ram ne kaam kiya.
Match the passive form.
gaya / kaam / kiya
Khana ___ (past).
Which is most formal?
Score: /8
Practice Bank
10 exercisesThe decision was taken by the committee.
यहाँ फ़ोटो खींचना ___ है।
رسمیترین راه برای گفتن 'فایلها بررسی شدند' کدومه؟
गया / पुरस्कार / उसे / दिया
चाय पिया जा रहा है। (چای در حال نوشیده شدن است)
جفتها رو پیدا کن:
सड़कें ___ जा रही हैं।
یه گوینده اخبار چطوری میگه 'از نخستوزیر استقبال شد'؟
बच्चों को बुलाया गए।
This letter was written by me.
Score: /10
سوالات متداول (8)
No, it sounds unnatural if overused. Use it only when the object is the focus.
Only if you need to specify the agent. Otherwise, omit it.
It acts as the auxiliary to indicate the passive state.
It changes the focus, not the core meaning.
Yes, but it might sound a bit formal or detached.
Use 'gaye' for masculine plural and 'gayi' for feminine plural.
Similar in function, but the structure is different.
Use active voice for most things and save passive for professional contexts.
Scaffolded Practice
1
2
3
4
Mastery Progress
Needs Practice
Improving
Strong
Mastered
In Other Languages
Se + verb
Hindi uses a full verb 'jana' while Spanish uses a particle.
être + past participle
Choice of auxiliary verb (to be vs to go).
werden + past participle
German uses 'werden', Hindi uses 'jana'.
reru/rareru suffix
Suffix vs Auxiliary.
Internal vowel change
Morphological change vs Syntactic construction.
bei marker
Particle usage.
Learning Path
Prerequisites
Learn These First
مجهول در هندی: افعال بدون فاعل (Verb + जाना)
### Overview در زبان هندی، ساختار مجهول (Passive Voice) یکی از ابزارهای کلیدی برای بیان جملاتی است که در آنها «فاعل» ی...
حالت مجهول در هندی: اسم مفعول (انجام شد)
### Overview در زبان هندی، ساختار مجهول (Passive Voice) با استفاده از وجه وصفی گذشته (Past Participle) و فعل کمکی `jānā...
Related Grammar Rules
انجام کارها توسط دیگران: افعال سببی دوم (-vana)
### Overview در زبان هندی، یادگیری ساختار «افعال سببی نوع دوم» (Second Causative Verbs) که با پسوند `-vānā` (`-वाना`) مش...
ممکن است مجبور شوم و شاید بتوانم: ترکیب افعال وجهی (सकنا، पड़ना، पाना)
### Overview در یادگیری زبان هندی در سطح پیشرفته (C1)، تسلط بر مفاهیم پیچیده وجهی (Modality) اهمیت حیاتی دارد. برای شما...
اتصال فعلها: خواستن، شروع کردن، اجازه دادن (Control & Raising)
Overview آیا تا به حال دقت کردهاید که در هندی، میتوانید آنقدر شدید پیتزا بخواهید که فعل «خواستن» به جای شما، با *پیتزا...
زنجیرهسازی افعال کمکی هندی: ترکیب چندین فعل کمکی با هم
### Overview تسلط بر زبان هندی در سطح C1 نیازمند درک عمیق سیستم افعال، بهویژه تعامل ظریف افعال کمکی (Auxiliary Verbs)...
ماتریس هینگلیش: استفاده از افعال انگلیسی در هندی (करना / होना)
Overview آیا تا به حال سعی کردهاید یک فیلم بالیوود را بدون زیرنویس تماشا کنید؟ احتمالاً متوجه شدهاید که نیمی از فعلها...
