B1 Basic Verbs 11 min read آسان

عربی 'تا زمانی که': استفاده از ما دام (ما دام)

با «ما دام» میتونی شرط و مدت یه کار رو بگی. یادت باشه، کلمه‌ی «وصفی» که بعدش میاد، «ان» میگیره.

Grammar Rule in 30 Seconds

Use 'Maa Daama' (ما دام) to express 'as long as' or 'so long as' when describing a condition that lasts for a duration.

  • It functions like a verb, meaning 'as long as' or 'while'. Example: ما دمتُ هنا (As long as I am here).
  • It is conjugated based on the subject. Example: ما داموا (As long as they are).
  • It is followed by a nominal or verbal sentence. Example: ما دام الجو جميلاً (As long as the weather is beautiful).
ما دام (Maa Daama) + [Subject/Noun/Verb] = 'As long as...'

مرور کلی

### Overview
در زبان عربی، برای بیان اینکه یک عمل تا زمانی که یک وضعیت خاص برقرار است ادامه دارد، از ترکیب بسیار پرکاربرد مَا دَامَ استفاده می‌کنیم. این عبارت که در فارسی معادل «تا زمانی که» یا «مادامی که» است، نقشی کلیدی در ساخت جملات شرطی زمانی ایفا می‌کند. درک این ساختار برای شما که فارسی‌زبان هستید، یک مزیت بزرگ دارد؛ چرا که مفهوم «مادام» در فارسی نیز دقیقاً از همین ریشه عربی وارد شده است.
با این حال، تفاوت‌های دستوری میان این دو زبان بسیار مهم است. در دستور زبان عربی، مَا دَامَ جزو خانواده «افعال ناقصه» یا همان كَانَ وَأَخَوَاتُهَا (کان و خواهرانش) طبقه‌بندی می‌شود. افعال ناقصه در عربی برخلاف افعال عادی، به جای یک فاعل ساده، به یک «اسم» (مبتدا) و یک «خبر» نیاز دارند تا معنای آن‌ها کامل شود.
در فارسی، ما برای بیان این مفهوم از «تا وقتی که» استفاده می‌کنیم که ساختار ساده‌تری دارد و تغییرات اعرابی خاصی در جمله ایجاد نمی‌کند، اما در عربی، ورود مَا دَامَ به جمله، قوانین سخت‌گیرانه‌ای را بر اعرابِ (نقش کلمات) جمله تحمیل می‌کند. برای یک فارسی‌زبان، این چالش اصلی است: یادگیری اینکه چگونه این فعل، حالت کلمات بعدی خود را تغییر می‌دهد. این ساختار به شما اجازه می‌دهد جملات پیچیده و منطقی بسازید، مثلاً به جای گفتن دو جمله ساده، آن‌ها را با قید زمان و شرط به هم گره بزنید.
این یکی از اولین و مهم‌ترین مباحثی است که در سطح مقدماتی با آن روبرو می‌شوید و یادگیری آن، تسلط شما را بر ساختار جملات اسمیه به شدت افزایش می‌دهد.
### How This Grammar Works
عملکرد مَا دَامَ بر روی «جمله اسمیه» متمرکز است. در عربی، جمله اسمیه از یک مبتدا (نهاد) و یک خبر (گزاره) تشکیل شده که هر دو مرفوع هستند. برای مثال: الْجَوُّ بَارِدٌ (هوا سرد است).
وقتی مَا دَامَ وارد این جمله می‌شود، تغییرات زیر رخ می‌دهد: مبتدا به «اسمِ مَا دَامَ» تبدیل شده و مرفوع باقی می‌ماند، اما خبر به «خبرِ مَا دَامَ» تبدیل شده و باید حتماً منصوب (مفتوح) شود. یعنی بَارِدٌ تبدیل به بَارِدًا می‌شود. در فارسی، ما چنین تغییری نداریم؛ مثلاً می‌گوییم «تا هوا سرد است، در خانه می‌مانم».
در اینجا «سرد است» هیچ تغییری نمی‌کند. اما در عربی باید بگویید: سَأَبْقَى فِي الْبَيْتِ مَا دَامَ الْجَوُّ بَارِدًا. دقت کنید که بَارِدًا با تنوین نصب آمده است.
این قانون در تمام موارد صادق است، حتی اگر خبر یک جمله یا شبه‌جمله (جار و مجرور) باشد. در آن صورت، خبر «در محل نصب» قرار می‌گیرد. این ویژگی مَا دَامَ آن را از افعال معمولی متمایز می‌کند.
در واقع، مَا در اینجا یک «ما مصدریه ظرفیه» است که معنای «مدت زمان» را به فعل دَامَ (به معنای ماندن و دوام داشتن) اضافه می‌کند. بدون این مَا، فعل دَامَ معنای متفاوتی دارد، اما با آن، یک ابزار زمانی بسیار دقیق برای بیان وابستگی یک عمل به یک وضعیت خاص ساخته می‌شود.
### Formation Pattern
ساختار جمله‌سازی با مَا دَامَ تقریباً همیشه به صورت یک جمله پیرو است که به یک جمله پایه متصل می‌شود. فرمول کلی به این صورت است: [جمله اصلی] + مَا دَامَ + [اسم (مرفوع)] + [خبر (منصوب)]. اگر فاعل یک ضمیر متصل باشد، فعل دَامَ دچار تغییر آوایی می‌شود و حرف «الف» آن به «و» تبدیل می‌گردد (مثلاً دُمْتُ).
| بخش جمله | نقش دستوری | وضعیت اعرابی | مثال |
| :--- | :--- | :--- | :--- |
| اسم (مبتدا) | اسمِ مَا دَامَ | مرفوع | الْوَقْتُ |
| خبر | خبرِ مَا دَامَ | منصوب | مُتَاحًا |
نمونه‌های صرفی:
  • اول شخص مفرد: مَا دُمْتُ (تا زمانی که من هستم)
  • دوم شخص مفرد مذکر: مَا دُمْتَ (تا زمانی که تو هستی)
  • سوم شخص مفرد مذکر: مَا دَامَ (تا زمانی که او هست)
### When To Use It
از مَا دَامَ در سه موقعیت اصلی استفاده می‌کنیم: ۱. تعیین بازه زمانی برای یک عمل: مثلاً سَأَذَاكِرُ مَا دَامَ الْيَوْمُ طَوِيلًا (تا زمانی که روز طولانی است، درس می‌خوانم). ۲.
بیان دلیل یک وضعیت: گاهی از این عبارت برای توجیه یک عمل استفاده می‌شود، مثل سَأَشْتَرِي هَذَا مَا دَامَ رَخِيصًا (چون ارزان است، آن را می‌خرم). ۳. بیان تعهدات: در محیط‌های رسمی یا قول و قرارها، مثلاً سَأَحْتَرِمُكَ مَا دُمْتَ صَادِقًا (تا زمانی که صادق باشی، به تو احترام می‌گذارم).
تفاوت کلیدی اینجاست که مَا دَامَ بر «تداوم شرط» تأکید دارد، در حالی که عِنْدَمَا فقط به «لحظه وقوع» اشاره می‌کند. برای فارسی‌زبانان، درک این نکته مهم است که مَا دَامَ همیشه یک «تداوم» را در ذهن تداعی می‌کند.
### Common Mistakes
  1. 1عدم نصب خبر: بزرگترین اشتباه فارسی‌زبانان این است که خبر را مرفوع نگه می‌دارند (مانند ساختار فارسی). مثلاً می‌گویند مَا دَامَ الْجَوُّ بَارِدٌ که غلط است؛ باید بَارِدًا باشد. دلیل آن، تأثیر دستوری مَا دَامَ به عنوان فعل ناقصه است.
  2. 2فراموش کردن تغییر آوایی در صرف: بسیاری از زبان‌آموزان فراموش می‌کنند که در صیغه‌های متصل به ضمیر، الف حذف می‌شود. مثلاً به جای مَا دُمْتُ می‌گویند مَا دَامْتُ. این به دلیل عادت به صرف افعال سالم در عربی است.
  3. 3شروع جمله با مَا دَامَ: در فارسی می‌توانیم بگوییم «مادامی که باران می‌بارد، خانه می‌مانم». در عربی، اگرچه از نظر دستوری ممکن است، اما در سبک استاندارد و فصیح، مَا دَامَ معمولاً در وسط جمله می‌آید تا جمله پایه را به جمله شرطی متصل کند.
### Contrast With Similar Patterns
مقایسه مَا دَامَ با سایر ادوات زمانی:
| عبارت | معنا | تفاوت با فارسی |
| :--- | :--- | :--- |
| مَا دَامَ | تا زمانی که (شرطی) | نیاز به خبر منصوب دارد |
| بَيْنَمَا | در حالی که (همزمانی) | برای دو عمل همزمان است |
| عِنْدَمَا | وقتی که (لحظه‌ای) | برای یک نقطه زمانی خاص است |
### Quick FAQ
  1. 1آیا مَا دَامَ همیشه به اسم نیاز دارد؟ بله، حتی اگر ضمیر مستتر باشد، باید در ذهن شما وجود داشته باشد تا بتوانید خبر را منصوب کنید.
  2. 2آیا می‌توانم بعد از آن جمله فعلیه بیاورم؟ بله، اما در آن صورت خبر شما «در محل نصب» قرار می‌گیرد و اعراب ظاهری تغییر نمی‌کند.
  3. 3چرا این فعل را ناقصه می‌نامند؟ چون به تنهایی معنای کاملی ندارد و حتماً باید یک خبر به آن اضافه شود تا جمله کامل گردد.

Conjugation of Maa Daama

Pronoun Arabic Transliteration Meaning
I
ما دمتُ
Maa dumtu
As long as I am
You (m)
ما دمتَ
Maa dumta
As long as you are
You (f)
ما دمتِ
Maa dumti
As long as you are
He
ما دام
Maa daama
As long as he is
She
ما دامت
Maa daamat
As long as she is
We
ما دمنا
Maa dumna
As long as we are
You (pl)
ما دمتم
Maa dumtum
As long as you are
They
ما داموا
Maa daamuu
As long as they are

Meanings

Maa Daama is a compound particle used to express a condition of duration or state. It translates to 'as long as' or 'provided that'.

1

Duration condition

Indicating that an action continues for the duration of a specific state.

“ما دمتُ حياً سأدرس (As long as I am alive, I will study).”

“لن نخرج ما دام المطر يهطل (We won't go out as long as it is raining).”

Reference Table

Reference table for عربی 'تا زمانی که': استفاده از ما دام (ما دام)
فاعل (ضمیر) شکل عربی معنی انگلیسی حالت مثال
من
`ما دمتُ`
As long as I am
`طالباً` (دانشجو)
تو (مذکر)
`ما دمتَ`
As long as you are
`موجوداً` (حاضر)
تو (مونث)
`ما دمتِ`
As long as you are
`هنا` (اینجا)
او/آن (مذکر)
`ما دامَ`
As long as he/it is
`حياً` (زنده)
او/آن (مونث)
`ما دامَتْ`
As long as she/it is
`مفتوحةً` (باز)
ما
`ما دمنا`
As long as we are
`أصدقاءَ` (دوستان)

طیف رسمیت

رسمی
ما دمتَ هنا، فأنا سعيد.

ما دمتَ هنا، فأنا سعيد. (Social interaction)

خنثی
ما دمتَ هنا، أنا سعيد.

ما دمتَ هنا، أنا سعيد. (Social interaction)

غیر رسمی
طول ما أنت هنا، أنا مبسوط.

طول ما أنت هنا، أنا مبسوط. (Social interaction)

عامیانه
ما دمتَ هون، أنا رايق.

ما دمتَ هون، أنا رايق. (Social interaction)

دنیای «ما دام»

ما دام

زندگی روزمره

  • مفتوحاً باز
  • رخيصاً ارزان

حالت‌های شخصی

  • سعيداً خوشحال
  • شاباً جوان

«ما دام» در مقابل بقیه

ما دام (مدت زمان)
ما دام حياً تا وقتی که او زنده است
بینما (موازی)
بينما كان يأكل در حالی که او غذا میخورد
عندما (نقطه در زمان)
عندما وصل وقتی که او رسید

چگونگی ساخت جمله‌ی «ما دام»

1

فاعل اسم است یا ضمیر؟

YES
از شکل صرف شده استفاده کن (مثلاً ما دمتُ)
NO
از «ما دام» + اسم استفاده کن
2

آیا کلمه‌ی توصیفی (خبر) صدای «اًن» دارد؟

YES
جمله صحیح است!
NO ↓

چک لیست گرامری

⚖️

نقش گرامری

  • اختهای کان
  • پایان کلمه‌ی توصیفی رو تغییر میده
  • فعل ناقص
🔡

سیستم حالت

  • اسم مرفوع است (ـُ)
  • خبر منصوب است (ـاً)
  • نیاز به جمله‌ی نتیجه دارد

مثال‌ها بر اساس سطح

1

ما دمتُ هنا، سأدرس.

As long as I am here, I will study.

2

ما دام الجو جيداً، سنخرج.

As long as the weather is good, we will go out.

3

ما دمتَ معي، أنا بخير.

As long as you are with me, I am fine.

4

ما دام الوقت مبكراً، لن ننام.

As long as it is early, we won't sleep.

1

سأنتظرك ما دمتَ مشغولاً.

I will wait for you as long as you are busy.

2

لا تقلق ما دمتُ موجوداً.

Don't worry as long as I am here.

3

ما داموا يعملون، سننجح.

As long as they are working, we will succeed.

4

هل ستبقى ما دام المطر يهطل؟

Will you stay as long as it is raining?

1

ما دمتَ قد قررتَ الرحيل، فليكن.

As long as you have decided to leave, so be it.

2

سأدعمك ما دمتَ على حق.

I will support you as long as you are right.

3

ما دامت الفرصة متاحة، يجب أن نستغلها.

As long as the opportunity is available, we must use it.

4

لن نغير الخطة ما دام الجميع موافقاً.

We won't change the plan as long as everyone agrees.

1

ما دمتَ تدرك عواقب أفعالك، فأنت مسؤول.

As long as you realize the consequences of your actions, you are responsible.

2

ما دامت القوانين واضحة، فلن تكون هناك مشاكل.

As long as the laws are clear, there won't be problems.

3

سأظل مخلصاً ما دمتُ حياً.

I will remain loyal as long as I am alive.

4

ما دام الهدف نبيلاً، فالطريقة لا تهم.

As long as the goal is noble, the method does not matter.

1

ما دمتَ قد استوعبتَ المبادئ، يمكنك البدء.

As long as you have grasped the principles, you can start.

2

ما دامت الظروف الاقتصادية مستقرة، سنستثمر.

As long as economic conditions are stable, we will invest.

3

ما دمتَ تسعى للكمال، ستجد صعوبات.

As long as you strive for perfection, you will find difficulties.

4

ما دامت الحقيقة غائبة، سيبقى الشك.

As long as the truth is absent, doubt will remain.

1

ما دمتَ متمسكاً بمبادئك، فأنت في أمان.

As long as you hold fast to your principles, you are safe.

2

ما دامت اللغة حية، ستتطور.

As long as the language is alive, it will evolve.

3

ما دمتَ تملك الإرادة، فالمستحيل ممكن.

As long as you possess the will, the impossible is possible.

4

ما دامت العدالة مفقودة، لن يهدأ المجتمع.

As long as justice is missing, society will not be calm.

به‌راحتی اشتباه گرفته می‌شود

Arabic 'As Long As': Using Maa Daama (ما دام) در مقابل Taalama vs Maa Daama

Both mean 'as long as'.

اشتباهات رایج

ما دام أنا

ما دمتُ

The pronoun is attached to the verb.

ما دام هو يذهب

ما دام يذهب

The pronoun 'huwa' is implied in the verb.

ما دمتُ سوف أذهب

ما دمتُ أذهب

Maa Daama is for states, not future actions.

ما دام الجوُ جميلٌ

ما دام الجوُ جميلاً

The predicate of Maa Daama must be in the accusative case.

الگوهای جمله‌سازی

ما دمتُ ___، سأفعل ___.

Real World Usage

Texting common

ما دمتَ قادماً، أحضر معك قهوة.

🎯

صدای «اًن» کلیدیه!

اگه نمیدونی کلمه‌ی آخر رو چجوری تموم کنی، فقط قانون «اخوات کان» رو یادت باشه: کلمه‌ی توصیفی معمولاً با صدای «اًن» تموم میشه: «ما دام الجوُّ بارداً.»
⚠️

«ما» رو فراموش نکن

اگه فقط بگی «دام»، یعنی «او ادامه داد» یا «او ماندگار شد». بدون «ما»، معنی «تا وقتی که» رو کاملاً از دست میدی: «دام الحبُّ.»
💬

عبارت‌های رایج

«ما دام الله معنا» (تا وقتی خدا با ماست) یه عبارت خیلی رایج برای آرامش دادن توی فرهنگ عرب‌زبان‌هاست: «لا تقلق ما دام الله معنا.»

Smart Tips

Always use 'dumtu'.

ما دام أنا ما دمتُ

تلفظ

Maa-Daa-ma

Emphasis

The 'aa' in 'Daama' is long.

Conditional

Maa daama... (pause) ...main clause

The pause signals the condition.

حفظ کنید

روش یادسپاری

Maa Daama: 'Maa' (Not) + 'Daama' (Lasts). Think: 'Not until it stops lasting'.

تداعی تصویری

Imagine a battery icon. As long as the battery is green (Maa Daama), the device works.

Rhyme

Maa Daama is the key, for as long as you and me.

Story

Ahmed wants to study. He says, 'Maa dumtu (As long as I am) in the library, I will focus.' He stays there for hours. He is happy because he is productive.

شبکه واژگان

دامدوممداومةدائماستدامة

چالش

Write 3 sentences using 'Maa Daama' about your daily routine.

نکات فرهنگی

Often replaced by 'Tool ma' in daily speech.

Commonly used in formal speech, but 'Tool ma' is preferred in slang.

Standard 'Maa Daama' is very common in formal settings.

Derived from the root 'd-w-m' (to last).

شروع‌کننده‌های مکالمه

ما دمتَ في هذا البلد، ما هو أكثر شيء تحبه؟

موضوعات نگارش

Write about a goal you have.

اشتباهات رایج

Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح

Test Yourself

جای خالی رو با شکل صحیح «تا وقتی که من هستم» پر کن.

سأدرس بجد ___ في الجامعة.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما دمتُ
چون جمله به این معنیه که «من» درس میخونم، باید از صرف «من» (اول شخص) یعنی «ما دمتُ» استفاده کنیم.
کدوم جمله از نظر گرامری درسته؟ چند گزینه‌ای

پایان صحیح کلمه‌ی توصیفی رو انتخاب کن:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما دام الأكلُ لذيذاً
«ما دام» نیاز داره که کلمه‌ی توصیفی (خبر) در حالت منصوب باشه، که با صدای «اًن» تموم میشه.
اشتباه این جمله رو پیدا کن و درستش کن. Error Correction

Find and fix the mistake:

سأنتظرك ما دمتِ موجودةٌ.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: سأنتظرك ما دمتِ موجودةً.
کلمه‌ی توصیفی «موجودة» باید در حالت منصوب باشه، پس با صدای «اًن» (که با تنوین فتحه نشون داده میشه) تموم میشه.

Score: /3

تمرین‌های عملی

1 exercises
Fill in the blank.

ما ___ أنت هنا، سأبقى.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: دمتَ
Matches 'you'.

Score: /1

Practice Bank

10 exercises
جمله رو کامل کن: «تا وقتی که در باز است...» پر کردن جای خالی

ادخل ___ البابُ ___.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما دام / مفتوحاً
کلمات رو به ترتیب درست بچین: «تا وقتی که تو (مذکر) خوشحالی.» Sentence Reorder

سعيداً / ما / دمتَ

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما دمتَ سعيداً
ترجمه کن به عربی: «تا وقتی که ما دوستیم.» ترجمه

As long as we are friends.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما دمنا أصدقاءَ
صرف صحیح برای «تو (مونث)» رو انتخاب کن. چند گزینه‌ای

How do you say 'As long as you (f) are...'?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما دمتِ
عربی رو به معنی انگلیسیش وصل کن. جفت کردن

موارد زیر رو به هم وصل کن:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما دمتُ : As long as I am
حرکت فعل رو درست کن: «ما دام-تُ» Error Correction

ما دامتُ أنا هنا.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما دمتُ أنا هنا.
جای خالی رو پر کن: «تا وقتی که آنها هستند...» پر کردن جای خالی

سأساعدهم ___ محتاجين.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما داموا
بازآرایی کن: «بمان / تا وقتی که / نور / روشن است.» Sentence Reorder

مضيئاً / ما / دام / ابقَ / النورُ

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ابقَ ما دام النورُ مضيئاً
ترجمه کن: «تا وقتی که تو (مذکر) دانشجویی.» ترجمه

As long as you (m) are a student.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما دمتَ طالباً
کدوم «ما» توی «ما دام» استفاده شده؟ چند گزینه‌ای

اسم «ما» اینجا چیه؟

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ما المصدرية الظرفية

Score: /10

سوالات متداول (1)

Yes, if it's a condition for a future state.

Scaffolded Practice

1

1

Mastery Progress

Needs Practice

Improving

Strong

Mastered

In Other Languages

Spanish high

mientras

Arabic requires conjugation of the verb.

Learning Path

Prerequisites

Was this helpful?
هنوز نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که افکار خود را به اشتراک می‌گذارد!