جبران اشتباهات: 'Make up for'
make up for دقیقا برای «جبران کردن» و «متعادل کردن» استفاده میشه.
Grammar Rule in 30 Seconds
Use 'make up for' to show how one positive action balances out a previous mistake or a natural deficiency.
- Always use 'for' before the thing being compensated: 'He made up for the delay.'
- Never separate the parts: 'Make up for it' is correct; 'Make it up for' is wrong.
- Follow 'for' with a noun or a gerund (-ing): 'Make up for being late.'
مرور کلی
make up for نقشی حیاتی در بیان مفاهیم مربوط به «جبران کردن» یا «تلافی کردن» ایفا میکند. برای زبانآموزان سطح C1، درک این عبارت فراتر از یک معنای لغوی ساده است؛ بلکه به معنای درک ظرایف موقعیتهایی است که در آن یک نقص، اشتباه یا تجربه منفی گذشته، نیازمند یک اقدام مثبت برای برقراری تعادل است. در زبان فارسی، ما برای این مفهوم از افعالی مانند «جبران کردن»، «تلافی کردن» یا «پوشش دادن» استفاده میکنیم.make up for یک عبارت فعلی است که ساختار نحوی خاص خود را دارد و نمیتوان آن را با افعال ساده فارسی به صورت کلمه به کلمه جایگزین کرد.make up for نشاندهنده پذیرش مسئولیت و تلاش فعالانه برای حل مشکل است. برای مثال، اگر در یک دورهمی دوستانه به دلیل مشغله کاری دیر برسید، برای اینکه حس منفی ایجاد شده را از بین ببرید، باید عملی انجام دهید که آن غیبت را «جبران» کند.make up for وارد عمل میشود و پلی بین یک اتفاق ناخوشایند در گذشته و یک اقدام مثبت در زمان حال میسازد.make up for یک transitive phrasal verb (فعل عبارتی متعدی) است. این یعنی حتماً باید یک مفعول مستقیم داشته باشد که مشخص کند چه چیزی در حال جبران شدن است. کلمه make به معنای ساختن یا ایجاد کردن است، up بر کامل بودن یا پایان یافتن تأکید دارد و for جهتگیری جبران را مشخص میکند.make up for به شدت بر رابطه علت و معلولی تأکید دارد. چیزی که گم شده، از دست رفته یا اشتباه انجام شده، در جایگاه مفعولِ for قرار میگیرد.makes up for آن نمرات پایین را میکند. در اینجا، تلاش در پروژه، همان اقدام جبرانی (compensatory action) است که مستقیماً به نمرات بد اشاره دارد. این ساختار در محیطهای حرفهای و آکادمیک بسیار رایج است و نشاندهنده بلوغ زبانی فرد در پذیرش اشتباهات و ارائه راهکار است.[Subject] + [make up for] + [Noun/Gerund]. توجه داشته باشید که up و for هرگز نباید از هم جدا شوند.makes up for his lack of experience. | او کمتجربگیاش را جبران میکند. |made up for the lost time. | او زمان از دست رفته را جبران کرد. |made up for my mistake. | من اشتباهم را جبران کردهام. |Making up for the delay is necessary. | جبران کردن تأخیر ضروری است. |for حتماً باید از یک اسم (Noun) یا اسم مصدر (Gerund) استفاده کنید. استفاده از مصدر با to (مثلاً to be) پس از for کاملاً غلط است.- 1جبران خسارت یا اشتباه: وقتی در محیط کار یا در روابط شخصی خطایی میکنید. مثال: «برای جبران دیرکردم، ناهار را من حساب میکنم.» (
I'll pay for lunch to make up for my lateness.) - 2جبران نقص یا کمبود: وقتی چیزی از ابتدا وجود نداشته (مثلاً مهارت کم) و شما با چیز دیگری آن را پوشش میدهید. مثال: «اشتیاق او، کمبود تجربهاش را جبران میکند.» (
Her enthusiasm makes up for her lack of experience.) - 3تعدیل تجربیات منفی: وقتی یک اتفاق خوب، خاطره بدِ یک اتفاق قبلی را پاک میکند. مثال: «هوای عالیِ امروز، خستگی کل هفته را جبران کرد.» (
The sunny weather made up for the exhausting week.)
- 1حذف
for: فارسیزبانان اغلب تمایل دارند بگویندI want to make up my mistakeکه در انگلیسی به معنای «اشتباهم را اختراع کردم» (ساختنِ دروغ) است. علت این اشتباه، ترجمه تحتاللفظی «جبران کردن» بدون در نظر گرفتن حرف اضافه است. - 2استفاده از مصدر بعد از
for: دانشآموزان میگویند*make up for to fix it*. این اشتباه به دلیل ساختار «برایِ + مصدر» در فارسی است. در انگلیسی،forهمیشه باید با اسم یاingهمراه شود. - 3جابجایی اجزا: برخی سعی میکنند بگویند
*make my mistake up for*. این به دلیل ساختار فاعل-مفعول-فعل در فارسی است که مفعول را به وسط میآورند. در انگلیسی،make up forیک واحد جداییناپذیر است و مفعول باید بعد ازforبیاید.
Make up for | جبران کردن (با عمل مثبت) | برقراری تعادل بعد از نقص |Make up | اختراع کردن، آشتی کردن، آرایش کردن | معانی کاملاً متفاوت و غیرجبرانی |Compensate for | معادل رسمیتر و آکادمیک | بیشتر در متون حقوقی و مالی |- 1آیا میتوانم بگویم
I will make up for you؟ خیر، این عبارت معمولاً برای اشیاء یا موقعیتها به کار میرود. برای جبران کردن در حق یک شخص، بهتر است بگوییدmake it up to you. - 2آیا
make up forرسمی است؟ این عبارت در هر دو محیط رسمی و غیررسمی کاربرد دارد، اما در متون بسیار رسمی حقوقی، واژهcompensate forترجیح داده میشود. - 3آیا میتوانم از
make up forبرای آشتی کردن استفاده کنم؟ خیر، برای آشتی کردن بین دو نفر فقط ازmake upاستفاده میشود.
2. Negative Contractions
| Full Form | Contracted Form | Example |
|---|---|---|
|
does not make up for
|
doesn't make up for
|
It doesn't make up for it.
|
|
did not make up for
|
didn't make up for
|
They didn't make up for the loss.
|
|
has not made up for
|
hasn't made up for
|
She hasn't made up for the error.
|
Conjugating 'Make up for'
| Tense | Subject | Form | Object |
|---|---|---|---|
|
Present Simple
|
I / You / We / They
|
make up for
|
the delay
|
|
Present Simple
|
He / She / It
|
makes up for
|
the delay
|
|
Past Simple
|
All subjects
|
made up for
|
the delay
|
|
Present Continuous
|
I
|
am making up for
|
the delay
|
|
Present Perfect
|
He / She
|
has made up for
|
the delay
|
|
Future (will)
|
All subjects
|
will make up for
|
the delay
|
|
Gerund
|
N/A
|
making up for
|
the delay
|
|
Infinitive
|
N/A
|
to make up for
|
the delay
|
Meanings
To provide something good as a balance against something bad or lacking, effectively neutralizing a negative impact.
Restitution
Doing something positive to apologize for a specific mistake or social slight.
“He bought her flowers to make up for forgetting her birthday.”
“How can I ever make up for the trouble I've caused?”
Counterbalancing
When a positive quality offsets a negative quality or a lack of something.
“Her enthusiasm makes up for her lack of experience.”
“The stunning views more than make up for the small size of the room.”
Replacement
To replace something that has been lost, stolen, or wasted.
“The insurance money didn't really make up for the loss of the sentimental items.”
“We need to find a way to make up for the lost revenue this quarter.”
Reference Table
| زمینه | اقدام انجامشده | نتیجه (بازیابی تعادل) |
|---|---|---|
|
اشتباه/خطا
|
عذرخواهی + تلاش
|
بخشش/اصلاح
|
|
غیبت/کمبود
|
فراهم آوردن اضافه
|
کامل بودن/کفایت
|
|
ناراحتی/مزاحمت
|
حرکت مهربانانه
|
حسن نیت/رضایت
|
|
فرصت از دست رفته
|
استفاده از فرصت جدید
|
پیشرفت/دستاورد
|
|
تاثیر منفی
|
رفتار بهبود یافته
|
برداشت مثبت
|
|
عملکرد ضعیف
|
تلاش بیشتر
|
نتایج بهتر
|
طیف رسمیت
I trust this additional report will compensate for my delayed submission. (Apology)
I hope this makes up for my being late. (Apology)
Let me buy you a coffee to make up for the wait. (Apology)
My bad! Drinks on me to make up for it. (Apology)
Make Up For: ارتباط جبران کردن
چی رو متعادل میکنه؟
- Mistakes خطاها، انتخابهای بد
- Absence فرصتهای از دست رفته، عدم حضور
- Negatives ناامیدیها، ناراحتیها
چطور کار میکنه؟
- Action تلاش مثبت، حرکت
- Restitution پس دادن، اصلاح کردن
- Equilibrium بازیابی تعادل
الگوی گرامری
- Make (صرف شده) make, made, making
- Up For عبارت ثابت
- اسم/Gerund مفعول جبران
Make Up For در مقابل عبارات مشابه
آیا باید از 'Make Up For' استفاده کنم؟
آیا موقعیت منفی، غیبت یا اشتباهی وجود دارد؟
آیا داری (یا پیشنهاد میکنی) اقدامی برای متعادل کردن یا جبران آن انجام دهی؟
آیا این اقدام مستقیماً جایگزین یک شیء فیزیکی است؟
مفعولهای 'Make Up For'
اشتباهات و خطاها
- • my mistake
- • a terrible error
- • the oversight
غیبتها و کمبودها
- • lost time
- • my absence
- • the lack of effort
- • missed opportunities
ناراحتیها
- • the trouble
- • the delay
- • the disappointment
تجربههای منفی
- • a bad impression
- • the poor service
- • the initial blunder
مثالها بر اساس سطح
I am sorry. I will make up for it.
I will fix the problem.
Does the cake make up for the mess?
Is the cake enough to fix the mess?
He made up for being late.
He did something good because he was late.
Good food makes up for a small room.
The food is good, so the small room is okay.
She bought a gift to make up for her mistake.
She used a gift to compensate for her error.
They are working hard to make up for lost time.
They are trying to recover the time they lost.
The sun makes up for the cold wind.
The sun is nice, so the cold wind is not a problem.
I can't make up for what I said.
I cannot fix the bad words I used.
The team's spirit made up for their lack of skill.
Their attitude was better than their technical ability.
I'll have to work on Saturday to make up for taking Friday off.
I need to replace the hours I didn't work.
Does the high pay really make up for the stress?
Is the money worth the emotional pressure?
We made up for the delay by driving faster.
We compensated for being late by increasing our speed.
The film's amazing special effects almost make up for the weak plot.
The visuals are so good they nearly hide the bad story.
Nothing can truly make up for the loss of a loved one.
No action can compensate for someone dying.
He tried to make up for his absence by sending expensive presents.
He used money to compensate for not being there.
The company offered a discount to make up for the poor service.
They gave a price reduction as compensation.
The candidate's charisma largely made up for his lack of political experience.
His personality compensated for his professional deficit.
The sheer scale of the project makes up for the occasional technical glitch.
The grandeur outweighs the minor errors.
How do you propose to make up for the shortfall in this year's budget?
What is your plan to fix the missing money?
Her intellectual depth more than makes up for her quiet demeanor.
Her smartness is much more important than her being shy.
The aesthetic brilliance of the prose scarcely makes up for the vacuity of the content.
The beautiful writing hardly compensates for the empty meaning.
In some jurisdictions, community service is seen as a way to make up for minor infractions.
Work is a form of restitution for small crimes.
The historical injustices can never be fully made up for by mere financial reparations.
Money cannot fix the deep wrongs of the past.
The sudden surge in demand failed to make up for the preceding months of stagnation.
The new sales weren't enough to fix the long period of no growth.
بهراحتی اشتباه گرفته میشود
Learners use 'make up' to mean compensation, but it actually means to invent or reconcile.
Both involve fixing a mistake, but this version focuses on the person you hurt.
اشتباهات رایج
I make up my mistake.
I make up for my mistake.
I made it up for.
I made up for it.
He made up for be late.
He made up for being late.
The quality made up for the lacking of speed.
The quality made up for the lack of speed.
الگوهای جملهسازی
The ___ more than makes up for the ___.
How can I ever make up for ___?
Real World Usage
I believe my fast learning pace makes up for my lack of experience in this sector.
We'd like to offer you a free dessert to make up for the long wait for your main course.
I'm so sorry I missed our date; I'll make up for it this weekend, I promise!
The camera quality is so good it almost makes up for the high price tag.
The Q3 profits helped make up for the losses sustained in Q1.
He made up for his early error by scoring the winning goal in the final minute.
ترازوی تعادل رو تصور کن
Make up for کاملاً درباره متعادل کردن چیزهاست. یه ترازو رو تصور کن: یه طرفش یه چیز منفیه (اشتباه، نبودن) و طرف دیگه کاریه که تو میکنی تا دوباره تعادل برقرار بشه. این تصویر ذهنی کمک میکنه مفهومش رو بهتر بفهمی. "I'll make up for my mistake by helping you."یادت نره 'for' رو!
make up، 'for' رو میاری وقتی منظورت جبران کردنه. بدون اون، یا داری یه چیزی رو میسازی (اختراع میکنی) یا آشتی میکنی، نه اینکه جبران کنی! You have to make up for lost time.
فقط اسم یا Gerund
being late یا losing money استفاده کن. He made up for being late.
کمککننده جهانی برای عذرخواهی
Make up for یه عبارت جهانیه، چون مفهوم جبران کردن بعد از یه اشتباه تو همه فرهنگها وجود داره. استفاده درست ازش نشوندهنده تسلط به زبان و آگاهی اجتماعی و همدلیه که تو هر فرهنگی خیلی نکته مثبتیه. I want to make up for my rudeness.
گذشته، حال، آینده
made up for کردی، داری یه مشکل فعلی رو making up for میکنی، یا یه ناراحتی آینده رو will make up for میکنی. فقط بخش 'make' تغییر میکنه. She will make up for her absence.
Smart Tips
Add 'amply' or 'more than' before 'makes up for'.
Use the gerund 'being' to bridge the gap.
Just use the pronoun 'it'.
Use 'What [Subject] lacks in [X], it makes up for in [Y]'.
تلفظ
Stress Pattern
In 'make up for', the primary stress is usually on 'up'.
Linking
The 'k' in 'make' links to the 'u' in 'up', sounding like 'may-kup'.
Rising-Falling on 'up'
That makes ↗UP↘ for it.
Emphasizing that the balance has been achieved.
حفظ کنید
روش یادسپاری
MUF: Mending Upset Feelings. When you 'Make Up For' something, you are mending the situation.
تداعی تصویری
Imagine a set of old-fashioned gold scales. On the left side is a heavy black rock labeled 'MISTAKE'. You are dropping bright gold coins labeled 'GOOD DEED' onto the right side until the scales are perfectly level.
Rhyme
If you made a mistake and feel some regret, 'make up for' it now and clear the debt.
Story
John forgot his wife's birthday (the mistake). To fix it, he cooked a five-course meal. The delicious food 'made up for' his bad memory, and they spent the evening laughing.
شبکه واژگان
چالش
Write down three things you are not good at (e.g., cooking). Then, write three things you are great at that 'make up for' those weaknesses (e.g., 'My cleaning makes up for my bad cooking').
نکات فرهنگی
British speakers often use 'make up for' with 'more than' to be polite and understated (e.g., 'The tea more than made up for the rain').
In US corporate settings, 'make up for' is used to discuss 'making up the difference' in quotas or budgets.
Learners often use 'compensate' because it feels more 'serious', but 'make up for' is often more appropriate for social harmony (wa).
The verb 'make' comes from Old English 'macian' (to build/shape). The addition of 'up' (to complete) and 'for' (in place of) evolved in Middle English to signify 'completing a deficit'.
شروعکنندههای مکالمه
What is a personality trait you have that makes up for a weakness?
If a hotel room was dirty, what could the manager do to make up for it?
Do you think technology makes up for the lack of face-to-face contact these days?
موضوعات نگارش
اشتباهات رایج
Test Yourself
She plans to buy him a gift to ______ up for forgetting his birthday.
Make up for فعل عبارتی درسته که به معنی جبران کردن چیزیه.Find and fix the mistake:
He wanted to make up for to be late.
Choose the correct sentence:
Made up for به درستی جبران کردن رو نشون میده. Made up به تنهایی معنی دیگهای داره و استفاده از infinitive بعد از 'for' اشتباهه.Translate into English: 'El buen servicio compensó el largo tiempo de espera.'
Answer starts with: ["T...
Made up for بهترین معادل برای 'compensó' تو این بافته.Score: /4
تمرینهای عملی
8 exercisesHe bought her a diamond ring to make ___ ___ his long absence.
Find and fix the mistake:
The delicious food made it up for the slow service.
The high salary compensated for the stressful environment.
A: I'm sorry I forgot your book. B: That's okay, just buy me a coffee and we'll ___.
for / enthusiasm / lack / her / makes / up / experience / of
1. Being late, 2. Small room, 3. Low salary
Score: /8
Practice Bank
11 exercisesShe always tries to ______ up for her mistakes with extra kindness.
He couldn't make up his absence at the meeting.
Choose the correct sentence:
Translate into English: 'Ellos compensaron el tiempo perdido trabajando durante el fin de semana.'
Arrange these words into a sentence:
Match the subjects with the correct completion:
His amazing performance totally ______ up for his earlier error.
We must make up to our oversight.
Arrange these words into a sentence:
Which sentence is correct?
Match the situation with the way to make up for it:
Score: /11
سوالات متداول (8)
No. Unlike some phrasal verbs, 'make up for' is inseparable. The object must always come after 'for'. Say `make up for it`.
Use `make up for` for the *thing* or *action* (e.g., 'make up for the mistake'). Use `make it up to` for the *person* (e.g., 'I'll make it up to you').
Yes, it is perfectly acceptable in neutral and semi-formal business contexts. For extremely formal legal documents, use `compensate` or `offset`.
Technically yes (e.g., 'The time was made up for'), but it is quite rare and can sound clunky. It's better to stay in the active voice.
Yes, it implies that a positive is balancing a negative. You wouldn't say 'The rain made up for the sunshine' unless you were being sarcastic.
No, you must use a noun phrase or a gerund. If you want to use a clause, you must say `make up for the fact that...`.
`Offset` is more technical and often used in economics or science. `Make up for` is more common in social and general contexts.
Yes, 'make up for lost time' is a very common idiom meaning to do something quickly or intensely because you started late.
Scaffolded Practice
1
2
3
4
Mastery Progress
Needs Practice
Improving
Strong
Mastered
In Other Languages
Compensar / Resarcir
English requires the three-part phrasal structure; Spanish is a single transitive verb.
Rattraper / Compenser
French uses different verbs for 'time' vs 'mistakes', whereas English uses 'make up for' for both.
Wiedergutmachen / Ausgleichen
German syntax is very different, placing the 'gut' or 'wieder' at the end of the sentence.
埋め合わせる (Umeawaseru)
Japanese is a compound verb; English is a phrasal verb.
عوض (Awwada)
Arabic uses a single verb root with different patterns (weights) to change meaning.
弥补 (Míbǔ)
Chinese doesn't have verb conjugation, so the word 'míbǔ' never changes form.
Learning Path
Prerequisites
Related Grammar Rules
فعل عبارتی "Face up to" (پذیرش واقعیت)
Overview این فعل عبارتی (phrasal verb) دربارهی تغییر ذهنی از اجتناب به پذیرش است. به طور مشخص به پذیرش چیزی اشاره دارد...
حروف اضافه زمان: (in, on, at)
Overview تا حالا شده پیامی بفرستید و بگویید ساعت `in` 5 عصر میرسید و در جواب یک ایموجی گیج بگیرید؟ کلمات کوچک در انگلیس...
فعل عبارتی: Take off (درآوردن و پرواز کردن)
نمای کلی افعال عبارتی یا `Phrasal Verbs` یکی از چالشبرانگیزترین و در عین حال جذابترین بخشهای یادگیری زبان انگلیسی هست...
صبر کن! استفاده از 'Hold on'
### Overview عبارت `Hold on` یکی از پرکاربردترین افعال عبارتی (Phrasal Verbs) در زبان انگلیسی است. اگر بخواهیم دقیقاً م...
آراستن: لباس رسمی و لباسهای نمایشی (Dress up)
### Overview در دنیای زبان انگلیسی، برخی از ترکیبهای کلامی فراتر از معنای تحتاللفظی خود عمل میکنند. عبارت فعلی `dress...
