B1 Sentence Structure 13 min read آسان

دستور زبان ژاپنی: بستگی دارد به... (~次第だ / shidai da)

با ~次第だ مشخص می‌کنی که یه نتیجه‌ی نهایی، فقط به یک عامل کلیدی بستگی داره.

Grammar Rule in 30 Seconds

Use {次第|しだい}だ to express that the outcome of a situation is determined by a specific factor.

  • Attach to a noun: Noun + {次第|しだい}だ (e.g., {天気|てんき}次第だ).
  • Attach to a verb stem: Verb-stem + {次第|しだい}だ (e.g., {行|い}く次第だ).
  • It implies 'it is up to' or 'it depends on'.
Condition/Noun + {次第|しだい} + だ/です

مرور کلی

تا حالا فکر کردی چرا استریمر مورد علاقه‌ت ۱۰ هزار بازدید می‌گیره ولی ویدیو گربه تو کلاً پنج تا؟
الگوریتمه؟ شانسه؟ یا کلاً بستگی به مود گربه‌ت داره؟
در زبان ژاپنی، ما یه راه عالی برای گفتن «بستگی دارد به...» داریم.
اون عبارت ~次第だ (~shidai da) است.
این یه ساختار قدرتمند در سطح B2 است.
اون رو در مکالمات بیزینسی و دوستانه زیاد خواهی شنید.
این عبارت به تنها چیزی اشاره می‌کنه که نتیجه رو تعیین می‌کنه.
مثل فاکتور «حیاتی» برای نقشه‌هات می‌مونه.
فکر کن مثل فرمونِ یک موقعیتِ خاصه.
نمره تو 努力|どりょく 次第(しだい) (بستگی به تلاشت دارد) است.
سفر آخر هفته‌ت 天気|てんき 次第(しだい) (بستگی به آب و هوا دارد) است.
اگه هوا بد باشه، می‌مونی خونه نتفلیکس می‌بینی.
اگه خوب باشه، داری تو کیوتو ولاگ می‌گیری.
یک اسم ساده کل سرنوشتت رو تعیین می‌کنه!
حتی مود مامانت هم 次第(しだい) است برای شام.

قواعد ترتیب کلمات

این قاعده در مورد دوست‌هاش خیلی وسواسیه.
فقط دوست داره با اسم‌ها (Nouns) بگرده.
نیازی به هیچ حرف اضافه یا ادات پیچیده‌ای بینشون نیست.
فقط یه اسم بردار و 次第だ رو مستقیم بهش بچسبون.
Noun + 次第だ شکل پایه برای پایان جمله است.
اگه بخوای جمله رو ادامه بدی، از 次第で استفاده کن.
Noun + 次第で مثل قید عمل می‌کنه.
فاکتور رو به یک عملِ ناشی از اون وصل می‌کنه.
گاهی اوقات 次第では رو می‌بینی که رسمی‌تر به نظر میاد.
این یه بار معنایی «بسته به مورد» اضافه می‌کنه.
مثل یه قطعه لگو می‌مونه که فقط از یک طرف جا میره.
هنوز سعی نکن فعل رو اونجا به زور جا بدی.
فعل‌ها رابطه مخفی متفاوتی با 次第(しだい) دارن.
اون رو می‌ذاریم برای یه روز دیگه تا سردرد نگیری.
ساده نگهش دار: اول اسم، بعد کلمه جادویی.

این گرامر چطور کار می‌کنه

چرا از این به جای بقیه عبارت‌های «بستگی دارد» استفاده کنیم؟
در انگلیسی یا فارسی، «بستگی دارد به» خیلی گسترده‌ست.
در ژاپنی، ~次第だ قاطع‌تر به نظر میاد.
یعنی اون اسم، فاکتور *کلیدی* است.
نقطه پرگار برای یک نتیجه‌ست.
تصویر کن در یک مصاحبه کاری در زوم هستی.
حقوق تو 経験|けいけん 次第(しだい) (تعیین شده توسط تجربه) است.
این خیلی حرفه‌ای‌تر از فقط گفتن «شاید» به نظر میاد.
یک لینک منطقی واضح بین علت و معلول نشون میده.
برای کپشن‌های سوشال مدیا هم عالیه.
حالم بستگی به آهنگ داره 曲|きょく 次第(しだい).
این باعث میشه مثل یه نیتیو به نظر بیای که بلده چی بگه.
کمتر در مورد «اگه» و بیشتر در مورد «چقدر» است.
تفاوت بین حدس و شرطه.
مثل سرعت وای‌فای که رنک گیمینگت رو تعیین می‌کنه.

الگوی ساخت

1
اسمی رو انتخاب کن که نتیجه رو تعیین می‌کنه.
2
مثال: 予算|よさん (بودجه).
3
برای پایان جمله، یا です اضافه کن.
4
予算次第だ (بستگی به بودجه دارد).
5
برای ادب بیشتر، از です یا でございます استفاده کن.
6
予算次第です (بسته به بودجه است).
7
برای توصیف یک عملِ بعدی، از استفاده کن.
8
予算次第で、ホテルを決めます (بسته به بودجه، هتل رو انتخاب می‌کنم).
9
برای تاکید روی یک احتمال خاص، اضافه کن.
10
天気次第では、中止になる (بسته به آب و هوا، ممکنه کنسل بشه).
11
قبل از 次第(しだい) از اداتی مثل یا استفاده نکن.
12
اتصال مستقیمه، مثل برچسب روی لپ‌تاپ.
13
اسم رو کوتاه و واضح نگه دار تا تاثیرش بیشتر باشه.
14
عبارت‌های طولانی ممکنه گیج‌کننده بشن.

تغییرات الگو

یک پسرخاله موذی به اسم V-stem + 次第 وجود داره.
این پسرخاله یعنی «به محض اینکه» فعلی انجام بشه.
到着|とうちゃく 次第(しだい) (به محض رسیدن).
نذار این پسرخاله مهمونی‌ت رو خراب کنه!
قاعده B2 ما ~次第だ همیشه در مورد «فاکتور اسم» است.
یک تغییر دیگه 次第に (shidai ni) است.
این یعنی «به تدریج» یا «قدم به قدم».
次第に慣れる (به تدریج عادت کردن).
صداش شبیهه ولی حسش کاملاً متفاوته.
~次第だ رو مثل یک تصمیم‌گیرنده ببین.
次第に رو مثل یک لاک‌پشت کند ببین که داره میره جلو.
همچنین به تفاوت بین 次第で و 次第では دقت کن.
次第で یک «بستگی دارد» کلی است.
次第では نشون میده که یک نتیجه خاص، که معمولاً منفیه، ممکنه اتفاق بیفته.

مکالمات واقعی

(مکالمات مطابق متن اصلی)

اشتباهات رایج

اشتباه ۱: اضافه کردن قبل از 次第.
天気次第だ
天気次第だ
این یه عادت خیلی رایج بین مبتدی‌هاست. ترکش کن!
اشتباه ۲: قاطی کردنش با ~による.
از ~による برای علت‌ها یا روش‌های کلی استفاده کن.
وقتی یک فاکتور خاص نتیجه رو کنترل می‌کنه از ~次第だ استفاده کن.
اشتباه ۳: استفاده با صفت‌ها.
忙しい次第だ
اول باید صفت رو به اسم تبدیل کنی.
忙しさ次第だ (بستگی به میزان شلوغی دارد).
اشتباه ۴: قاطی کردن با «به محض اینکه».
اگه اسم دیدی، یعنی «بستگی دارد».
اگه ریشه فعل دیدی، یعنی «به محض اینکه».

سؤالات رایج

(سوالات مطابق متن اصلی)

Formation Table

Base Form Example
Noun
Noun + 次第だ
{天気|てんき}次第だ
Verb Stem
Stem + 次第だ
{考|かんが}え次第だ

Meanings

Indicates that the result of an action or state is contingent upon a preceding factor.

1

Contingency

The outcome is determined by the preceding noun.

“{天気|てんき}次第で{中止|ちゅうし}になる。”

“{気分|きぶん}次第で{決|き}める。”

Reference Table

Reference table for دستور زبان ژاپنی: بستگی دارد به... (~次第だ / shidai da)
ساختار معنی مثال نکته
N + 次第だ
بستگی داره به N
運次第だ
برای پایان جمله استفاده میشه.
N + 次第で
بسته به N...
天気次第で決める
به فعل بعدی وصل میشه.
N + 次第では
بسته به N (احتمال)
中止の可能性もある
یه نتیجه‌ی خاص، معمولاً شدید رو نشون میده.
N + 次第です
بستگی داره به N (مودبانه)
お客様次第です
جواب استاندارد و مودبانه در محیط کار.
V-stem + 次第
به محضِ اینکه V...
戻り次第
مربوط به زمانه (کاربرد متفاوت!).
N + 次第の N
N ای که به N دیگه بستگی داره
実力次第の世界
به عنوان صفت برای اسم دیگه استفاده میشه.

طیف رسمیت

رسمی
{天気|てんき}次第でございます。

{天気|てんき}次第でございます。 (Planning)

خنثی
{天気|てんき}次第です。

{天気|てんき}次第です。 (Planning)

غیر رسمی
{天気|てんき}次第だ。

{天気|てんき}次第だ。 (Planning)

عامیانه
{天気|てんき}次第!

{天気|てんき}次第! (Planning)

عوامل تعیین‌کننده با ~次第だ

結果

عوامل خارجی

  • 天気 Weather
  • 予算 Budget

عوامل داخلی

  • 努力 Effort
  • やる気 Motivation

مقایسه 次第だ، 次第に، و V-stem+次第

N + 次第だ
天気次第だ بستگی به آب و هوا دارد
次第に
次第に慣れる به تدریج عادت کردن
V-stem + 次第
終わり次第 به محض تمام شدن

نحوه‌ی ساخت ~次第だ

1

آیا کلمه اسم است؟

YES
به مرحله بعد برو
NO
به شکل اسمی تبدیل کن (مثلاً -sa)
2

آیا انتهای جمله است؟

YES
次第だ/次第です را اضافه کن
NO
از 次第で برای اتصال به فعل استفاده کن

اسم‌های رایج که با 次第 استفاده می‌شوند

⚖️

تصمیم‌گیری‌ها

  • 条件
  • 交渉
  • 本人
🏠

زندگی روزمره

  • 天気
  • 気分
  • 都合
🏆

موفقیت

  • 努力
  • 能力
  • 考え方

مثال‌ها بر اساس سطح

1

{天気|てんき}次第です。

It depends on the weather.

1

{気分|きぶん}次第で{決|き}めます。

I will decide based on my mood.

1

{成功|せいこう}するかは、{努力|どりょく}次第だ。

Whether you succeed depends on your effort.

1

{予算|よさん}次第で、{計画|けいかく}を{変更|へんこう}します。

We will change the plan depending on the budget.

1

{結果|けっか}は{彼|かれ}の{判断|はんだん}次第という{事|こと}になる。

The result will depend on his judgment.

1

{状況|じょうきょう}次第では、{延期|えんき}も{考|かんが}えなければならない。

Depending on the situation, we may have to consider a postponement.

به‌راحتی اشتباه گرفته می‌شود

Japanese Grammar: It depends on... (~次第だ / shidai da) در مقابل Shidai (as soon as)

Same word, different meaning.

اشتباهات رایج

天気 の 次第

天気次第

No particle needed.

行く次第

行き次第

Use the stem.

雨が降る次第

雨次第

Must be a noun.

次第であること

次第だ

Redundant.

الگوهای جمله‌سازی

___次第です。

Real World Usage

Texting very common

{天気|てんき}次第だね。

Job Interview common

{御社|おんしゃ}の{方針|ほうしん}次第です。

Social Media common

{気分|きぶん}次第で{投稿|とうこう}する。

Travel common

{予算|よさん}次第で{決|き}める。

Food Delivery occasional

{混雑|こんざつ}次第で{時間|じかん}が{変|か}わる。

Business very common

{先方|せんぽう}次第でございます。

💡

فکر کن یه "فرمان" دستشه!

اسمی که قبل از 次第 میاد، همون چیزیه که نتیجه‌ی نهایی رو «هدایت» یا «کنترل» می‌کنه. «結果は努力次第だ» (Kekka wa doryoku shidai da) یعنی نتیجه به تلاش بستگی داره.
⚠️

حواست به ریشه‌ی فعل باشه!

اگه 次第 رو بعد از ریشه‌ی فعل دیدی (مثلاً iki-shidai)، یعنی «به محضِ اینکه». با معنی «بستگی داره» اشتباه نگیرش!
💬

یه جور جواب مودبانه!

ژاپنی‌ها توی بیزینس زیاد از «شرایط + 次第» استفاده می‌کنن تا مستقیم «نه» یا «آره» نگه باشن تا اطلاعات بیشتری دستشون بیاد. مثلاً «詳細次第ご連絡します» (Shōsai shidai gorenraku shimasu) یعنی «به محضِ دریافت جزئیات، بهتون خبر می‌دم.»

Smart Tips

Use 'desu' at the end.

天気次第だ。 天気次第です。

Don't use any.

予算の次第です。 予算次第です。

Use it to show flexibility.

雨が降るから中止。 天気次第で中止。

Use it to list factors.

予算と時間で決める。 予算次第、時間次第だ。

تلفظ

shi-DA-i

Pitch accent

Shidai is usually flat.

Rising

Shidai?

Questioning dependency

حفظ کنید

روش یادسپاری

Think of 'Shidai' as 'She-die'—if the plant lives or dies depends on the water.

تداعی تصویری

A scale balancing a result on one side and a condition on the other.

Rhyme

For the result you seek, check the condition, use Shidai to speak.

Story

I wanted to go to the beach. I checked the weather. The weather was the boss. The weather decided my fate. {天気|てんき}次第だ!

شبکه واژگان

{天気|てんき}{努力|どりょく}{気分|きぶん}{予算|よさん}{実力|じつりょく}

چالش

Write 3 sentences about your day using 'X次第だ'.

نکات فرهنگی

Used to show respect to the client's decision.

From the noun 'shidai' meaning order or circumstance.

شروع‌کننده‌های مکالمه

What does your weekend depend on?

موضوعات نگارش

Write about your future success.

اشتباهات رایج

Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح

Test Yourself

کلمات رو مرتب کن تا بگی "به تلاشت بستگی داره." Sentence Reorder

Arrange the words in the correct order:

All words placed

Click words above to build the sentence

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 君の努力次第だ
اول اسم (君の努力) میاد، بعد مستقیم 次第だ.
جای خالی رو با فرم درست پر کن.

明日のプランは、天気 ___ 決まります。

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 次第で
وقتی شرط رو به فعل بعدی (決まります) وصل می‌کنی، از '次第で' استفاده کن.
اشتباه این جمله رسمی رو پیدا کن. Error Correction

Find and fix the mistake:

結果は、あなたの能力の次第です。

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 結果は、あなたの能力次第です。
نباید بین اسم (能力) و '次第' از حرف اضافه‌ای مثل 'no' استفاده کنی.

Score: /3

تمرین‌های عملی

8 exercises
Fill in the blank.

天気___です。

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 次第
No particle needed.
Choose the correct one. چند گزینه‌ای

Which is correct?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 天気次第だ
Direct attachment.
Fix the sentence. Error Correction

Find and fix the mistake:

予算の次第です。

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 予算次第です
Remove 'no'.
Order the words. Sentence Building

次第 / 天気 / です

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 天気次第です
Correct order.
Translate. ترجمه

It depends on effort.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 努力次第です
Correct structure.
Match. جفت کردن

Match the meaning.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Depends on = 次第
Correct meaning.
Select the best fit. چند گزینه‌ای

Success is ___.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 努力次第だ
Correct usage.
Fill the blank.

気分___で決めます。

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 次第
Correct grammar.

Score: /8

Practice Bank

10 exercises
جای خالی رو پر کن. پر کردن جای خالی

成功するかどうかは、自分 ___ です。

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 次第
جمله‌ها رو مرتب کن. Sentence Reorder

این‌ها رو مرتب کن:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 大雨次第では中止になる
به ژاپنی ترجمه کن. ترجمه

Everything depends on the budget.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: すべては予算次第だ。
اشتباه رو پیدا کن. Error Correction

テストの結果は勉強する次第だ。

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: テストの結果は勉強次第だ。
معنی درست این جمله رو انتخاب کن. چند گزینه‌ای

「準備次第で、結果が変わる。」

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Depending on the preparation, the result changes.
عامل رو به نتیجه وصل کن. جفت کردن

جفت‌ها رو مچ کن:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 天気次第で | ピクニックに行く, やる気次第で | 早く終わる, 予算次第で | 安いホテルに泊まる
جای خالی رو پر کن. پر کردن جای خالی

スマホの電池 ___ で、写真が撮れないかもしれない。

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 次第
کدوم رسمی‌تر به نظر میاد؟ چند گزینه‌ای

شکل رسمی‌تر رو انتخاب کن:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 交渉次第では
ترجمه کن: 'It's up to you.' ترجمه

How do you say it casually?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 君次第だよ。
این کلمات رو مرتب کن. Sentence Reorder

این‌ها رو مرتب کن:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 幸せは気持ち次第だ

Score: /10

سوالات متداول (8)

No, never use 'no' before 'shidai'.

It can be both formal and casual.

Use the stem form.

No, that is a different usage.

It is mostly for future.

Yes, very common.

Yes, it is professional.

No, it means 'depends on'.

Scaffolded Practice

1

1

2

2

3

3

4

4

Mastery Progress

Needs Practice

Improving

Strong

Mastered

In Other Languages

Spanish high

Depender de

Spanish uses a preposition.

French high

Dépendre de

French requires a preposition.

German moderate

Abhängen von

German is a verb-based structure.

Japanese high

Ni yoru

Shidai is more emphatic.

Arabic moderate

Ya'tamid 'ala

Arabic is verb-based.

Chinese moderate

Qujue yu

Chinese is verb-based.

Learning Path

Prerequisites

Was this helpful?
هنوز نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که افکار خود را به اشتراک می‌گذارد!