A2 صفت‌ها 13 min read آسان

تطابق جمع: انسان‌ها در مقابل اشیاء

یادت باشه، برای آدم‌ها صفت جمع میاری ولی برای چیزها (اشیاء و حیوانات) مثل یه «خانم تنها» باهاشون رفتار می‌کنی. کلمات کلیدی: «آدم‌ها جمع», «چیزها مفرد مونث».

Grammar Rule in 30 Seconds

When describing non-human plurals in Arabic, use the feminine singular form for adjectives.

  • Human plurals take plural adjectives: 'Students are smart' -> 'الطلاب أذكياء'.
  • Non-human plurals take feminine singular adjectives: 'Books are new' -> 'الكتب جديدة'.
  • Always check if the noun refers to people or things first.
Non-Human Plural Noun + Feminine Singular Adjective = ✅

مرور کلی

تا حالا دقت کردید که زبان عربی با آدم‌ها متفاوت از فنجان‌های قهوه رفتار می‌کند؟ اگر جمع‌های استاندارد را یاد گرفته باشید، ممکن است انتظار داشته باشید که «کتاب‌های جدید» از یک صفت جمع استفاده کند. اما در عربی، اگر اینطور بگویید، با نگاه‌های گیج‌کننده‌ای مواجه می‌شوید.
راز بزرگ اینجاست: دستور زبان عربی یک باشگاه VIP برای انسان‌ها (و فرشتگان/جن‌ها) دارد که «عاقل» نامیده می‌شود. هر چیز دیگری - گربه‌ها، ماشین‌ها، ایده‌ها، کوه‌ها - «غیرعاقل» است. این تمایز کاملاً نحوه توصیف آنها را تغییر می‌دهد.
این یکی از بارزترین ویژگی‌های این زبان است و تسلط زودهنگام بر آن باعث می‌شود مثل یک ربات مترجم به نظر نرسید. این فقط درباره دستور زبان نیست؛ درباره نحوه نگاه زبان به جهان است.

این گرامر چطور کار می‌کنه

در فارسی (و انگلیسی)، «بزرگ» فقط «بزرگ» است، چه درباره مردان بزرگ صحبت کنید چه جعبه‌های بزرگ. در عربی، صفت‌ها تغییر می‌کنند تا با اسمی که توصیف می‌کنند مطابقت داشته باشند. شما قبلاً می‌دانید که آنها در جنسیت (مذکر/مونث) و معرفه بودن (ال/بدون ال) مطابقت دارند.
اما وقتی نوبت به جمع‌ها می‌رسد، عربی اسم‌ها را به دو دسته تقسیم می‌کند:
  1. 1عاقل ('Āqil): انسان‌ها، مشاغل، اعضای خانواده. اینها «موجودات متفکر» هستند.
  2. 2غیرعاقل (Ghayr 'Āqil): اشیاء، حیوانات، گیاهان، مفاهیم. اینها «غیرمتفکر» هستند.
قانون طلایی:
  • اگر اسم جمع عاقل (افراد) باشد، صفت با آن مطابقت می‌کند (آن هم جمع می‌شود).
  • اگر اسم جمع غیرعاقل (اشیاء) باشد، صفت مفرد مونث می‌شود.
بله، درست خواندید. برای یک عرب‌زبان، گروهی از «ماشین‌ها» از نظر دستوری به عنوان یک موجودیت زنانه واحد («او») در نظر گرفته می‌شود. بنابراین، «ماشین‌های سریع» به صورت تحت‌اللفظی می‌شود «ماشین‌ها سریع(او)».

جنسیت و تطابق

بیایید منطق را باز کنیم تا هرگز آن را فراموش نکنید.
برای انسان‌ها (عاقل):
به جمعیت احترام بگذارید! اگر گروهی از مردان دارید، از صفت جمع مذکر استفاده کنید. اگر گروهی از زنان دارید، از صفت جمع مونث استفاده کنید.
  • al-awlād (پسرها) + iwāl (بلند، جمع) = al-awlād tiwāl (پسرهای بلند).
  • al-banāt (دخترها) + dhakiyyāt (باهوش، جمع) = al-banāt dhakiyyāt (دخترهای باهوش).
برای غیرانسان‌ها (غیرعاقل):
با جمعیت مثل یک خانم واحد رفتار کنید. مهم نیست اسم در اصل مذکر است یا مونث. وقتی جمع می‌شود، اگر انسان نباشد، یک صفت مفرد مونث می‌گیرد.
  • al-kutub (کتاب‌ها) + jadīda (جدید، م.مونث) = al-kutub jadīda (کتاب‌های جدید).
  • al-sayyārāt (ماشین‌ها) + sarī'a (سریع، م.مونث) = al-sayyārāt sarī'a (ماشین‌های سریع).

جدول صرف

Noun Type Arabic Example Transliteration ترجمه Adjective Form
--- --- --- --- ---
Masc. Sing. الطالب جيد at-tālib jayyid دانش‌آموز خوب است Masc. Singular
Fem. Sing. الطالبة جيدة at-tāliba jayyida دانش‌آموز (زن) خوب است Fem. Singular
Rational Pl. (M) الطلاب جيدون at-tullāb jayyidūn دانش‌آموزان خوب هستند Masc. Plural
Rational Pl. (F) الطالبات جيدات at-tālibāt jayyidāt دانش‌آموزان (زن) خوب هستند Fem. Plural
Non-Rational Pl. الكتب جيدة al-kutub jayyida کتاب‌ها خوب هستند Fem. Singular

ترکیبات رایج

شما این عبارات را دائماً در اخبار، رسانه‌های اجتماعی و چت‌های روزانه خواهید شنید. توجه کنید که صفت برای «اشیاء» همیشه مفرد مونث است.
  • akhbār ājila (خبر فوری) - *Lit: اخبار فوری(او)*
  • mashākil kathīra (مشکلات زیاد) - *Lit: مشکلات زیاد(او)*
  • as'ār ghāliya (قیمت‌های گران) - *Lit: قیمت‌ها گران(او)*
  • amākin jamīla (جاهای زیبا) - *Lit: جاهای زیبا(او)*
  • ashyā' gharība (چیزهای عجیب) - *Lit: چیزهای عجیب(او)*

الگوی ساخت

1
هر وقت یک اسم جمع دیدید، این چک‌لیست ذهنی را دنبال کنید:
2
شناسایی اسم: آیا جمع است؟ بله.
3
بررسی «مغز»: آیا این اسم مغز انسان دارد؟ (آیا آدم است؟)
4
اگر بله (انسان): صفت را جمع کنید.
5
گروه مذکر $\rightarrow$ صفت جمع مذکر (-ūn یا جمع مکسر).
6
گروه مونث $\rightarrow$ صفت جمع مونث (-āt).
7
اگر نه (شیء/حیوان): صفت را مفرد مونث کنید.
8
تاء مربوطه (-a) را به صفت اضافه کنید.
9
تمرین مثال:
10
*کلمه:* aqwāl (گفته‌ها/نقل‌قول‌ها).
11
*بررسی مغز:* آیا نقل‌قول‌ها فکر می‌کنند؟ نه.
12
*نتیجه:* به عنوان «او» رفتار کنید. صفت: ma'thūra (مشهور/سنتی).
13
*عبارت:* aqwāl ma'thūra.

اشتباهات رایج

حتی زبان‌آموزان متوسط هم اینجا اشتباه می‌کنند چون منطق فارسی/انگلیسی با آن می‌جنگد.
  • تله «همه چیز جمع است»:
  • *اشتباه:* al-kilāb saghīrūn (سگ‌ها کوچکند [جمع]).
  • *تصحیح:* al-kilāb saghīra (سگ‌ها کوچک-است-او).
  • *چرا:* سگ‌ها بامزه‌اند، اما از نظر دستوری، غیرعاقل هستند. ببخشید فیدو.
  • گیجی «گروه مختلط»:
  • *سناریو:* شما گروهی از معلمان مرد و زن دارید.
  • *قانون:* در عربی، جمع مذکر بر همه چیز غلبه دارد. از صفت جمع مذکر استفاده کنید.
  • *بگویید:* al-mu'allimūn māhirūn (معلمان ماهر).
  • وحشت «جمع مکسر»:
  • به یاد داشته باشید حتی اگر اسم یک جمع «مکسر» عجیب داشته باشد (مثل kutub برای کتاب‌ها)، قانون صفت ساده می‌ماند. اگر اسم شیء است، سعی نکنید یک جمع مکسر برای صفت پیدا کنید. فقط از شکل ساده مونث استفاده کنید!

سؤالات رایج

س: حیوانات چطور؟ گربه من خیلی باهوش است!
ج: از نظر دستوری، حیوانات غیرعاقل هستند. گروهی از گربه‌های باهوش qitat dhakiyya (گربه‌ها باهوش-او) است. دلخور نشوید.
س: آیا استثنایی وجود دارد؟
ج: گهگاهی در شعر یا سیاق‌های خیلی خاص، اما برای زبان‌آموزان A1/A2؟ به قانون ربات بچسبید: غیرانسان = او.
س: درباره کلمه «مردم» (nās) چطور؟
ج: Nās به انسان‌ها اشاره دارد، پس عاقل است! از صفت‌های جمع مذکر استفاده کنید. nās tayyibūn (مردم خوب).
س: آیا این برای فعل‌ها هم صدق می‌کند؟
ج: بله! «ماشین‌ها ایستادند» می‌شود tawaqqafat as-sayyārāt (ایستاد-او ماشین‌ها). کاملاً با قانون صفت هماهنگ است.

Adjective Agreement Table

Noun Type Noun Example Adjective Form Example Sentence
Human Plural
الطلاب (Students)
Plural (أذكياء)
الطلاب أذكياء
Non-Human Plural
الكتب (Books)
Fem. Sing. (كبيرة)
الكتب كبيرة
Non-Human Plural
السيارات (Cars)
Fem. Sing. (سريعة)
السيارات سريعة
Non-Human Plural
الأقلام (Pens)
Fem. Sing. (مكسورة)
الأقلام مكسورة
Non-Human Plural
المدن (Cities)
Fem. Sing. (جميلة)
المدن جميلة
Non-Human Plural
الأيام (Days)
Fem. Sing. (طويلة)
الأيام طويلة

Meanings

This rule dictates that adjectives modifying non-human plural nouns must be in the feminine singular form, regardless of the noun's actual gender.

1

Non-human plural agreement

Adjectives following non-human plural nouns.

“البيوت كبيرة”

“الأقلام مكسورة”

Reference Table

Reference table for تطابق جمع: انسان‌ها در مقابل اشیاء
نوع اسم قاعده تطابق مثال (عربی) مثال (انگلیسی)
جمع مذکر انسان
مطابقت (جمع مذکر)
المدرسون مشغولون
The teachers are busy
جمع مونث انسان
مطابقت (جمع مونث)
المدرسات مشغولات
The teachers (f) are busy
جمع اشیاء
مفرد مونث (اون (خانم))
السيارات سريعة
The cars are fast
جمع حیوانات
مفرد مونث (اون (خانم))
القطط صغيرة
The cats are small
جمع مفاهیم
مفرد مونث (اون (خانم))
أفكار جديدة
New ideas
جمع کشور/شهر
مفرد مونث (اون (خانم))
مدن كبيرة
Big cities

طیف رسمیت

رسمی
الكتب جديدة.

الكتب جديدة. (General statement)

خنثی
الكتب جديدة.

الكتب جديدة. (General statement)

غیر رسمی
الكتب جديدة.

الكتب جديدة. (General statement)

عامیانه
الكتب جديدة.

الكتب جديدة. (General statement)

Plural Agreement Logic

Plural Noun

Human

  • الطلاب Students
  • المعلمون Teachers

Non-Human

  • الكتب Books
  • السيارات Cars

Human vs Non-Human Adjectives

Human
أذكياء Smart
Non-Human
كبيرة Big

مثال‌ها بر اساس سطح

1

الكتب كبيرة

The books are big.

2

الأقلام حمراء

The pens are red.

3

البيوت جميلة

The houses are beautiful.

4

السيارات جديدة

The cars are new.

1

المدن ليست كبيرة

The cities are not big.

2

هل الأشجار عالية؟

Are the trees tall?

3

الأيام طويلة

The days are long.

4

المكاتب نظيفة

The offices are clean.

1

هذه الأفكار واضحة

These ideas are clear.

2

تلك الجبال بعيدة

Those mountains are far.

3

الأسئلة صعبة جداً

The questions are very difficult.

4

الأحداث كانت مثيرة

The events were exciting.

1

الشركات العالمية ناجحة

Global companies are successful.

2

القرارات المتخذة صحيحة

The taken decisions are correct.

3

المشاكل التقنية معقدة

The technical problems are complex.

4

النتائج كانت غير متوقعة

The results were unexpected.

1

تلك النظريات العلمية دقيقة

Those scientific theories are precise.

2

المسؤوليات الملقاة على عاتقنا كبيرة

The responsibilities placed on us are great.

3

الظروف المحيطة كانت قاسية

The surrounding circumstances were harsh.

4

المبادرات المقترحة فعالة

The proposed initiatives are effective.

1

الآراء المطروحة تبدو منطقية

The presented opinions seem logical.

2

التحليلات الاقتصادية تبدو متشائمة

The economic analyses seem pessimistic.

3

الخطوات المتخذة كانت حاسمة

The steps taken were decisive.

4

الاستنتاجات المستخلصة دقيقة

The drawn conclusions are accurate.

به‌راحتی اشتباه گرفته می‌شود

Plural Agreement: People vs. Things در مقابل Human vs Non-Human Plural

Learners often apply plural adjectives to everything.

Plural Agreement: People vs. Things در مقابل Broken Plurals

Learners think broken plurals are always human.

Plural Agreement: People vs. Things در مقابل Demonstrative Agreement

Using 'هؤلاء' (for humans) instead of 'هذه' (for non-humans).

اشتباهات رایج

الكتب كبيرون

الكتب كبيرة

Using human plural ending for objects.

السيارات سريعون

السيارات سريعة

Incorrect pluralization.

المدن جميلون

المدن جميلة

Wrong gender/number agreement.

الأقلام مكسورون

الأقلام مكسورة

Human plural used for inanimate objects.

هل الأشجار عالون؟

هل الأشجار عالية؟

Using masculine plural for non-human.

البيوت ليست كبيرون

البيوت ليست كبيرة

Incorrect negation agreement.

هذه الكتب جيدون

هذه الكتب جيدة

Demonstrative and adjective mismatch.

الشركات ناجحون

الشركات ناجحة

Business entities are non-human.

القرارات صحيحون

القرارات صحيحة

Abstract nouns are non-human.

المشاكل معقدون

المشاكل معقدة

Abstract nouns are non-human.

الآراء منطقيون

الآراء منطقية

Abstract concepts are non-human.

التحليلات متشائمون

التحليلات متشائمة

Formal reports are non-human.

الخطوات حاسمون

الخطوات حاسمة

Formal steps are non-human.

الگوهای جمله‌سازی

ال___ ___.

هل ال___ ___؟

ال___ ليست ___.

هذه ال___ ___ جداً.

Real World Usage

Social Media very common

الصور جميلة جداً!

Texting very common

الرسائل واضحة.

Job Interview common

المهام المطلوبة صعبة.

Ordering Food occasional

الوجبات لذيذة.

Travel common

الفنادق غالية.

Academic Writing constant

النتائج دقيقة.

💡

فکر کن "اون (خانم)"

وقتی کلی کتاب یا یه گله شتر می‌بینی، فقط بهشون اشاره کن و تو ذهنت بگو «اون (خانم)». این برای صفت‌ها (مثل «بزرگ»)، اشاره‌گرها (مثل «این») و حتی فعل‌ها (مثل «آن‌ها رفتند») جواب میده. مثلاً برای کتاب‌ها میگی: «هذه الكتب كبيرة.»
⚠️

مراقب حیوان‌ها باش

از نظر گرامری حیوان‌ها رو مثل آدم‌ها تصور نکن! حتی اگه سگت بهترین دوستته، یه گروه سگ از نظر گرامری «اون (خانم)» هستن، نه «اون‌ها». مثلاً: «الكلاب جميلة.»
💬

جمع‌های شکسته

بیشتر جمع‌های اشیاء «جمع شکسته» (نامنظم) هستن. خبر خوب اینه که لازم نیست شکل جمع صفت رو بدونی! فقط کافیه یه «تاء مربوطه» (-َة) به آخر صفت مفرد اضافه کنی، برای همه اشیاء کار می‌کنه. مثلاً: «مدن كبيرة.»

Smart Tips

Always use the 'ta marbuta' (ة) ending.

الكتب كبيرون الكتب كبيرة

Use 'هذه' for all non-human plurals.

هؤلاء الكتب هذه الكتب

Treat them as non-human objects.

الأفكار جيدون الأفكار جيدة

Look for the human/non-human distinction.

السيارات سريعون السيارات سريعة

تلفظ

kabeerah

Ta Marbuta

The 'ة' is pronounced as 'ah' or 'at' if followed by another word.

Declarative

الكتب كبيرة ↘

Falling intonation for statements.

حفظ کنید

روش یادسپاری

Think of non-human objects as a 'Feminine Singular Club'. Even if there are many, they act as one lady.

تداعی تصویری

Imagine a group of books wearing a single, large, feminine hat. They are many, but they share one identity.

Rhyme

For things that don't speak, use the 'ta' at the peak.

Story

Ahmed had many pens. He tried to call them 'smart' using the plural form, but the pens felt shy. They told him, 'We are just objects, please treat us as one feminine singular unit!' Now Ahmed always says 'الأقلام جميلة'.

شبکه واژگان

الكتبالسياراتالمدنالأقلامالأيامالأشجار

چالش

Look around your room, pick 3 plural objects, and write a sentence for each using a feminine singular adjective.

نکات فرهنگی

In spoken dialects, this rule is strictly followed, though sometimes the 'ta marbuta' is dropped in pronunciation.

Similar to MSA, non-human plurals take feminine singular adjectives.

Formal usage is very common in media and literature.

This rule stems from the classification of inanimate objects as collective entities in Proto-Semitic.

شروع‌کننده‌های مکالمه

كيف هي مدينتك؟

هل هذه الكتب مفيدة؟

ما رأيك في هذه السيارات؟

هل الأفكار المقترحة عملية؟

موضوعات نگارش

Describe your room using 5 plural objects.
Write about your favorite city.
Discuss the pros and cons of modern technology.
Analyze a recent news event.

اشتباهات رایج

Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح

Test Yourself

شکل صحیح صفت رو انتخاب کن.

السيارات ___ (ماشین‌ها سریع هستن)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: سريعة (sarī'a)
ماشین‌ها جمع غیرانسان (غیرعاقل) هستن، برای همین از صفت مفرد مونث استفاده می‌کنیم.
اسم رو به نوع صفت صحیحش وصل کن. جفت کردن

Match each item on the left with its pair on the right:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: matched
انسان‌ها صفت جمع می‌گیرن؛ اشیاء صفت مفرد مونث می‌گیرن.
اشتباه مطابقت رو درست کن. Error Correction

Find and fix the mistake:

Al-tullāb jadīda (دانشجوها جدید هستن [مفرد مونث]).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Al-tullāb judud (pl).
دانشجوها انسان (عاقل) هستن، پس باید صفت جمع بگیرن، نه مفرد مونث.

Score: /3

تمرین‌های عملی

8 exercises
Choose the correct adjective. چند گزینه‌ای

الكتب ___.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: كبيرة
Non-human plural takes feminine singular.
Fill in the blank.

السيارات ___ (fast).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: سريعة
Non-human plural takes feminine singular.
Correct the sentence. Error Correction

Find and fix the mistake:

المدن جميلون.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: المدن جميلة
Non-human plural takes feminine singular.
Change to negative. Sentence Transformation

الكتب جديدة.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الكتب ليست جديدة
Use 'ليست' for negation.
Match the noun to the adjective. جفت کردن

Match: (1) الكتب, (2) الطلاب

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: (1) كبيرة, (2) أذكياء
Human vs non-human agreement.
Choose the correct demonstrative. چند گزینه‌ای

___ الكتب جديدة.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: هذه
Use 'هذه' for non-human plurals.
Fill in the blank.

الأفكار ___ (clear).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: واضحة
Abstract nouns are non-human.
Correct the sentence. Error Correction

Find and fix the mistake:

القرارات صحيحون.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: القرارات صحيحة
Non-human plural agreement.

Score: /8

Practice Bank

10 exercises
عبارت رو کامل کن. پر کردن جای خالی

أقلام ___ (قلم‌های کوچک)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: صغيرة (saghīra)
کدوم جمله از نظر گرامری صحیحه؟ چند گزینه‌ای

کدوم جمله "مهندس‌های مشغول" رو درست میگه؟

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: المهندسون مشغولون (Al-muhandisūn mashghūlūn)
کلمات رو مرتب کن تا یه جمله صحیح بسازی. Sentence Reorder

houses / big / These / are

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: هذه بيوت كبيرة
اسم رو با صفت مناسبش جفت کن. جفت کردن

اسم رو با شکل صحیح صفتش جفت کن.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: matched
اشتباه رو پیدا کن. Error Correction

Al-mudarrisāt māhirūn (معلم‌های خانم ماهر هستن [جمع مذکر]).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Al-mudarrisāt māhirāt
به عربی ترجمه کن. ترجمه

Beautiful cities

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Mudun jamīla
ضمیر اشاره مناسب رو انتخاب کن. پر کردن جای خالی

___ كتب (اینها کتاب هستن)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: هذه (Hādhihi)
توضیح صحیح رو انتخاب کن. چند گزینه‌ای

Talking about 'The Americans' (آمریکایی‌ها).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Kathīrūn (Many - pl)
انگلیسی رو به عربی جفت کن. جفت کردن

عبارت رو جفت کن.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: matched
جمله رو درست کن. Error Correction

Al-qitat nār'imūn (گربه‌ها نرم هستن [جمع مذکر]).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Al-qitat nā'ima

Score: /10

سوالات متداول (8)

It is a grammatical convention in Arabic to treat inanimate plurals as a collective feminine singular unit.

Yes, it applies to both sound and broken plurals of non-human nouns.

It still takes the feminine singular adjective, so the form remains the same.

No, the rule is consistent across most dialects.

Only if you are personifying them, which is rare and usually incorrect.

If it refers to people, it's human. If it's an object, place, or abstract concept, it's non-human.

Demonstratives also follow this rule; use 'هذه' for non-human plurals.

Very few, mostly in archaic or highly poetic language.

Scaffolded Practice

1

1

2

2

3

3

4

4

Mastery Progress

Needs Practice

Improving

Strong

Mastered

In Other Languages

Spanish low

Adjective agreement with noun gender/number.

Spanish uses plural adjectives; Arabic uses singular.

French low

Adjective agreement with noun gender/number.

French uses plural adjectives; Arabic uses singular.

German low

Adjective agreement with noun gender/number.

German uses plural adjectives; Arabic uses singular.

Japanese low

No plural agreement.

Japanese has no agreement; Arabic has specific agreement.

Chinese low

No plural agreement.

Chinese has no agreement; Arabic has specific agreement.

Arabic high

Feminine singular agreement.

None.

Learning Path

Prerequisites

Was this helpful?
هنوز نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که افکار خود را به اشتراک می‌گذارد!