اعداد عربی ۳ تا ۱۰: قاعده مطابقت معکوس جنسیتی
Grammar Rule in 30 Seconds
For numbers 3-10, the number's gender must be the exact opposite of the singular noun's gender.
- Identify the singular form of the noun: 'pen' (qalam) is masculine.
- If the noun is masculine, use the feminine form of the number (e.g., thalathat aqlam).
- If the noun is feminine, use the masculine form of the number (e.g., thalathu sa'at).
مرور کلی
جُمُوع التَّكْسِير) هستند که ممکن است از نظر ظاهری شما را فریب دهند.كِتَاب (کتاب) مذکر است و جمع آن كُتُب میشود. کلمه سَيَّارَة (ماشین) مؤنث است و جمع آن سَيَّارَات است. وقتی میخواهیم بگوییم «سه کتاب»، چون كِتَاب مذکر است، باید از عدد مؤنث ثَلَاثَة استفاده کنیم: ثَلَاثَةُ كُتُبٍ.سَيَّارَة مؤنث است، باید از عدد مذکر ثَلَاث استفاده کنیم: ثَلَاثُ سَيَّارَاتٍ.إِضَافَة (اضافه) است. در این ترکیب، عدد نقش مُضَاف و اسمِ شمرده شده نقش مُضَاف إِلَيْه را دارد. به همین دلیل، اسمِ شمرده شده همیشه باید «جمع» و «مجرور» باشد.- 1اسم مورد نظر را پیدا کنید.
- 2مفرد آن را در ذهن بیاورید (برای تشخیص جنسیت).
- 3اگر مفرد مذکر است، عدد مؤنث (دارای
ة) را انتخاب کنید. اگر مفرد مؤنث است، عدد مذکر (بدونة) را انتخاب کنید. - 4اسم را به صورت جمع بیاورید و در حالت مجرور (با تنوین کسر) قرار دهید.
ثَلَاث | ثَلَاثَة |أَرْبَع | أَرْبَعَة |خَمْس | خَمْسَة |سِتّ | سِتَّة |سَبْع | سَبْعَة |ثَمَانٍ | ثَمَانِيَة |تِسْع | تِسْعَة |عَشْر | عَشَرَة |اشْتَرَيْتُ خَمْسَةَ أَقْلَامٍ.قَلَم مذکر است، عدد خَمْسَة (مؤنث) آمده است. یا اگر میخواهید بگویید «چهار دانشجو آمدند»، اگر دانشجوها آقا باشند میگویید أَرْبَعَةُ طُلَّابٍ و اگر خانم باشند میگویید أَرْبَعُ طَالِبَاتٍ.كِتَابٌ وَاحِدٌ (هر دو مذکر). اما در اعداد ۳ تا ۱۰، این تضاد جنسیتی اجباری است. درک این تفاوت برای جلوگیری از خطاهای دستوری بسیار حیاتی است.- 1قضاوت بر اساس جمع مکسر: فارسیزبانان اغلب به شکل جمع کلمه نگاه میکنند. مثلاً کلمه
جُنَيْهَات(پوندها) چون بهـَاتختم میشود، به نظر مؤنث میرسد، اما مفرد آنجُنَيْهمذکر است. پس باید بگوییدخَمْسَةُ جُنَيْهَاتٍنهخَمْسُ جُنَيْهَاتٍ. علت این خطا، تکیه بر ظاهر جمع به جای ریشهیابی مفرد است. - 2فراموش کردن حالت مجرور: فارسیزبانان به دلیل عادت به زبان فارسی که در آن اسم بعد از عدد هیچ تغییری نمیکند، اغلب اسم را به صورت مرفوع یا منصوب میآورند (مثلاً
ثَلَاثَةُ كُتُبٌ). باید به خاطر داشته باشید کهمُضَاف إِلَيْههمیشه مجرور است. - 3استفاده از اسم مفرد: در فارسی میگوییم «سه کتاب». زبانآموزان ناخودآگاه همین الگو را در عربی پیاده میکنند و میگویند
ثَلَاثَةُ كِتَابٍ. به یاد داشته باشید که در عربی، بعد از اعداد ۳ تا ۱۰، اسم باید جمع باشد.
- 1آیا این قانون برای اعداد بالاتر از ۱۰ هم صدق میکند؟ خیر، اعداد ۱۱ تا ۹۹ قوانین متفاوتی دارند و اسم بعد از آنها معمولاً مفرد و منصوب است.
- 2چرا عدد ۸ کمی متفاوت است؟ عدد ۸ (
ثَمَانِيَة/ثَمَانٍ) یکاسْم مَنْقُوصاست. در حالت رفع و جر، اگر نکره باشد،يآخر آن حذف میشود و به صورتثَمَانٍنوشته میشود که برای زبانآموزان کمی پیچیده به نظر میرسد. - 3چگونه جنسیت اسمهای غیرجاندار را بفهمیم؟ بهترین راه، یادگیری هر اسم به همراه مفرد آن است. اگر در انتهای مفرد
ةوجود داشت، معمولاً مؤنث است و اگر نداشت، مذکر در نظر گرفته میشود.
Number Gender Agreement Table
| Number | Masculine Noun Form | Feminine Noun Form |
|---|---|---|
|
3
|
ثلاثةُ (Thalathatu)
|
ثلاثُ (Thalathu)
|
|
4
|
أربعةُ (Arba'atu)
|
أربعُ (Arba'u)
|
|
5
|
خمسةُ (Khamsatu)
|
خمسُ (Khamsu)
|
|
6
|
ستةُ (Sittatu)
|
ستُ (Sittu)
|
|
7
|
سبعةُ (Sab'atu)
|
سبعُ (Sab'u)
|
|
8
|
ثمانيةُ (Thamaniatu)
|
ثماني (Thamani)
|
|
9
|
تسعةُ (Tis'atu)
|
تسعُ (Tis'u)
|
|
10
|
عشرةُ (Ashratu)
|
عشرُ (Ashru)
|
Meanings
This rule governs the grammatical agreement between cardinal numbers 3-10 and the nouns they quantify, requiring gender polarity.
Cardinal Counting
Used when counting specific items or people.
“خمسةُ أقلامٍ (khamsatu aqlam) - Five pens.”
“أربعُ سياراتٍ (arba'u sayarat) - Four cars.”
Reference Table
| عدد (رقم) | با اسم مذکر (مثل كتاب) | با اسم مؤنث (مثل سيارة) | ترجمه |
|---|---|---|---|
|
٣
|
ثلاثةُ كتبٍ
|
ثلاثُ سياراتٍ
|
۳ (سه)
|
|
٤
|
أربعةُ كتبٍ
|
أربعُ سياراتٍ
|
۴ (چهار)
|
|
٥
|
خمسةُ كتبٍ
|
خمسُ سياراتٍ
|
۵ (پنج)
|
|
٦
|
ستةُ كتبٍ
|
ستُ سياراتٍ
|
۶ (شش)
|
|
٧
|
سبعةُ كتبٍ
|
سبعُ سياراتٍ
|
۷ (هفت)
|
|
٨
|
ثمانيةُ كتبٍ
|
ثماني سياراتٍ
|
۸ (هشت)
|
|
٩
|
تسعةُ كتبٍ
|
تسعُ سياراتٍ
|
۹ (نه)
|
|
١٠
|
عشرةُ كتبٍ
|
عشرُ سياراتٍ
|
۱۰ (ده)
|
طیف رسمیت
لديَّ ثلاثةُ أقلامٍ. (General)
عندي ثلاثةُ أقلامٍ. (General)
معي ثلاثةُ أقلامٍ. (General)
عندي تلاتة أقلام. (General)
منطق اعداد ۳ تا ۱۰
اسم مذکر (مفرد)
- ثلاثةُ كتبٍ 3 books
اسم مؤنث (مفرد)
- ثلاثُ سياراتٍ 3 cars
جابهجایی جنسیت عدد
درخت تصمیمگیری برای ۳ تا ۱۰
آیا مفردِ اسم مذکر است؟
آیا مفردِ اسم مؤنث است؟
ترکیبهای رایج عددی
اشخاص
- • خمسةُ رجالٍ
- • خمسُ نساءٍ
زمان
- • سبعةُ أيامٍ
- • سبعُ ساعاتٍ
مثالها بر اساس سطح
ثلاثةُ أقلامٍ
Three pens
أربعُ بناتٍ
Four girls
خمسةُ كتبٍ
Five books
ستُ تفاحاتٍ
Six apples
سبعةُ أولادٍ
Seven boys
ثماني سياراتٍ
Eight cars
تسعةُ رجالٍ
Nine men
عشرُ نساءٍ
Ten women
اشتريتُ خمسةَ أقلامٍ زرقاءَ.
I bought five blue pens.
رأيتُ أربعَ طالباتٍ في المكتبةِ.
I saw four female students in the library.
لديَّ ستةُ إخوةٍ.
I have six brothers.
أكلتُ سبعَ تفاحاتٍ.
I ate seven apples.
تستغرقُ الرحلةُ ثمانيَ ساعاتٍ.
The trip takes eight hours.
هناك تسعةُ أساتذةٍ في الاجتماعِ.
There are nine professors in the meeting.
عشرةُ أيامٍ كافيةٌ للراحةِ.
Ten days are enough for rest.
قرأتُ ثلاثَ قصصٍ قصيرةٍ.
I read three short stories.
استغرقتْ كتابةُ التقريرِ أربعةَ أيامٍ.
Writing the report took four days.
تضمُّ الجامعةُ خمسَ كلياتٍ علميةٍ.
The university includes five scientific faculties.
يوجدُ ستةُ مكاتبَ في الطابقِ.
There are six offices on the floor.
عشرُ طائراتٍ حطتْ في المطارِ.
Ten planes landed at the airport.
تتطلبُ المهمةُ سبعةَ مهندسينَ.
The task requires seven engineers.
ثلاثُ سياراتٍ إسعافٍ وصلتْ فوراً.
Three ambulances arrived immediately.
ثمانيةُ فصولٍ دراسيةٍ تمَّ تجديدُها.
Eight classrooms have been renovated.
تسعُ شركاتٍ عالميةٍ شاركتْ في المعرضِ.
Nine global companies participated in the exhibition.
بهراحتی اشتباه گرفته میشود
Learners try to use the flip rule for 1 and 2, but they actually agree in gender.
These have their own complex rules and don't follow the 3-10 flip.
Learners often use the singular noun after 3-10.
اشتباهات رایج
ثلاثُ أقلام
ثلاثةُ أقلام
ثلاثةُ قلم
ثلاثةُ أقلام
ثلاثةُ أقلاماً
ثلاثةُ أقلامٍ
ثلاثةُ طالبة
ثلاثُ طالبات
أربعةُ سيارات
أربعُ سيارات
أربعُ سيارة
أربعُ سيارات
أربعُ سياراتٍ
أربعُ سياراتٍ
خمسةُ طالبات
خمسُ طالبات
خمسُ طلاب
خمسةُ طلاب
خمسةُ طالباتٍ
خمسُ طالباتٍ
ثمانيُ ساعات
ثماني ساعات
ثمانيةُ ساعات
ثماني ساعات
ثماني ساعاتٍ
ثماني ساعاتٍ
الگوهای جملهسازی
لديَّ ___ ___.
اشتريتُ ___ ___ من السوق.
استغرقتْ الرحلةُ ___ ___.
يوجدُ في الغرفةِ ___ ___.
Real World Usage
أريدُ ثلاثَ تفاحاتٍ.
لدينا خمسةُ أسئلةٍ.
جبتلك 3 أقلام.
لديَّ أربعُ سنواتِ خبرةٍ.
أحتاجُ تذكرتينِ وثلاثَ حقائبَ.
أريدُ أربعةَ طلباتِ بيتزا.
رازِ کلمه مفرد
۱ و ۲ رو برعکس نکنی!
لهجه در مقابل فصیح
Smart Tips
Always pause and think: is the singular noun masculine or feminine?
Write the singular noun first, then the number.
Practice the most common nouns (pen, book, car, student) until the gender is automatic.
Learn the gender along with the noun.
تلفظ
Ta-marbuta
The 'ة' is pronounced as 't' when followed by a noun in a construct state.
Statement
ثلاثةُ أقلامٍ ↓
Falling intonation for declarative sentences.
حفظ کنید
روش یادسپاری
Remember 'Opposites Attract'. If the noun is a boy, the number must be a girl (add ta-marbuta).
تداعی تصویری
Imagine a seesaw. On one side is the noun, on the other is the number. When the noun is heavy (masculine), the number must be light (feminine) to balance it.
Rhyme
Noun is boy, number gets a toy (ta-marbuta). Noun is girl, number is plain as a pearl.
Story
Ahmed went to the shop. He wanted 3 pens (masculine). He asked for 'thalathat aqlam'. Then he wanted 3 watches (feminine). He asked for 'thalathu sa'at'. He kept flipping the gender all day long.
شبکه واژگان
چالش
Count 5 items in your room right now using the correct gender flip.
نکات فرهنگی
In many dialects, the gender flip rule is often ignored in casual speech, but it is strictly maintained in formal media.
Formal usage is preferred in business and government settings.
Colloquial speech often simplifies numbers.
The gender polarity in Arabic numerals is an ancient Semitic feature, found in languages like Hebrew and Ge'ez.
شروعکنندههای مکالمه
كم أخاً لديك؟
كم ساعةً تدرسُ في اليوم؟
كم كتاباً قرأتَ هذا الشهر؟
كم صديقاً ستدعو للحفلة؟
موضوعات نگارش
اشتباهات رایج
Test Yourself
اشتريتُ ___ كتبٍ جديدةٍ. (کتاب: كتاب - مذکر)
چطوری میگی «چهار تا ماشین»؟
Find and fix the mistake:
عندي خمسة ريالات في محفظتي. (ریال: ريال - مذکر)
Score: /3
تمرینهای عملی
8 exercisesلديَّ ___ أقلامٍ.
___ سياراتٍ.
Find and fix the mistake:
خمسةُ سياراتٍ
أقلامٍ / ثلاثةُ / لديَّ
Six books
Match: 3, 4, 5 with Masculine/Feminine.
سبعةُ طلابٍ
ثلاثةُ أقلامٍ -> ?
Score: /8
Practice Bank
10 exercisesهفت دختر (دختر: بنت - مؤنث)
في الفريق ___ لاعبينَ. (بازیکن: لاعب - مذکر)
ثماني/ثمانية ساعات؟ (ساعت: ساعة - مؤنث)
یوم (روز) مذکره. چطوری میگی ۶ روز؟
درجات - تسع - الحرارة - درجة
منطق مذکر/مؤنث رو وصل کن:
زرتُ ___ مدنٍ. (شهر: مدينة - مؤنث)
مداد: قلم (مذکر) - جمع: أقلام
زبان: لغة (مؤنث)
اون (زن) ۳ تا خواهر داره.
Score: /10
سوالات متداول (8)
Because the number's gender is always the opposite of the noun's gender.
No, only to numbers 3-10.
You should check the singular form in a dictionary.
It is standard in Fusha, but often simplified in dialects.
It is a grammatical requirement for numbers 3-10 in Arabic.
No, 11 has its own rules.
Matching the gender instead of flipping it.
Count items around you and check their gender.
Scaffolded Practice
1
2
3
4
Mastery Progress
Needs Practice
Improving
Strong
Mastered
In Other Languages
Tres libros
Spanish does not flip gender based on the noun.
Trois livres
French does not use gender polarity for numbers.
Drei Bücher
German does not use gender polarity for numbers.
San-satsu no hon
Japanese uses counters, not gender polarity.
San ben shu
Chinese uses measure words, not gender polarity.
Shlosha sfarim
The specific gender forms differ, but the logic is identical.
Learning Path
Prerequisites
ویدیوهای مرتبط
تعليم الصلاة للأطفال مع سارة How to pray ( for children)
عادل امام بيحقق مع واحد مراته ماتت منه من كتر ما عاشرها "انا عندي داء الحمار"🤣
روائي عربي يعيش بين 60 ألف كتاب ويعرض مليون دولار لشراء مخطوطة للمتنبي!. هل تعرفون أيمن العتوم؟
آموزش اعداد در زبان عربی (۳ تا ۱۰)
Arabic with Ali
گرامر اعداد ۳ تا ۱۰ - فصیح
Learn Arabic
Related Grammar Rules
جمع مکسر با "جراحی داخلی": فِعَال (رِجال، جِبال)
Overview تا حالا آرزو کردید که کاش میشد فقط با اضافه کردن یک «s» به آخر کلمه آن را جمع بست؟ خب، عربی همیشه اینطوری نیست...
جمع مکسر: الگوی مفاعل (مکانها و اشیاء)
### Overview یادگیری جمع بستن کلمات در زبان عربی برای فارسیزبانان، یکی از جذابترین و در عین حال چالشبرانگیزترین بخش...
اسمهای مذکر عربی: جنسیت پیشفرض (المذکر)
### Overview در زبان عربی، برخلاف زبان فارسی، هر اسم دارای یک «جنسیت دستوری» است. این یعنی هر اسمی که در عربی میشنوید ی...
اسمهای عربی: مذکر در برابر مؤنث (جادوی ة)
Overview آیا تا به حال در قاهره یک «قهوه کوچک» سفارش دادهاید و با نگاههای عجیب مواجه شدهاید؟ شاید ناخواسته جنسیت نوشی...
تنوین در عربی: صدای نون اضافه
### Overview تنوین (Tanween) یکی از اولین و در عین حال کلیدیترین مباحث در دستور زبان عربی است که برای زبانآموزان فارس...