B1 Advanced Verbs 19 min read آسان

حالت پتانسیل: آیا می‌توانید انجامش دهید؟ (افعال U)

برای اینکه بگی «می‌تونم» یه کاری رو انجام بدم، کافیه صدای آخر فعل رو به ردیف e ببری و بهش ru بچسبونی. ابزارهای اصلیت اینان: «u به e» و «اضافه کردن ru».

Grammar Rule in 30 Seconds

To say you can do something with a U-verb, change the final 'u' sound to 'e' and add 'ru'.

  • Change the final 'u' vowel to 'e' (e.g., iku -> ike).
  • Add 'ru' to the end (e.g., ike -> ikeru).
  • Treat the result as a standard Ru-verb for further conjugation.
Verb (u-ending) → Verb (e-ending) + る

مرور کلی

آیا تا به حال سعی کرده‌اید به دوست ژاپنی خود بگویید که *می‌توانید* ناتو بخورید، اما فقط توانستید بگویید که ناتو *می‌خورید*؟ تفاوت زیادی بین عادت و توانایی وجود دارد. در ژاپنی، ما فقط کلمه can را قبل از فعل اضافه نمی‌کنیم، مثل انگلیسی.
در عوض، خود فعل را تغییر می‌دهیم. برای افعال گروه اول (U-verbs)، این به معنای تغییر صدای پایانی برای ایجاد یک نسخه «پتانسیل» جدید است. این کار افعال را به احتمالات تبدیل می‌کند.
ناگهان، «من ژاپنی صحبت می‌کنم» به «من می‌توانم ژاپنی صحبت کنم» تبدیل می‌شود.

این گرامر چطور کار می‌کنه

به حالت پتانسیل به عنوان یک «حالت باز شده» برای افعال فکر کنید. وقتی یک فعل U را به این شکل صرف می‌کنید، عملاً به یک فعل Ru (گروه دوم) تبدیل می‌شود. درست است—دسته‌بندی‌اش عوض می‌شود!
این کار صرف کردن بعدی آن را (به زمان گذشته، حالت‌های مؤدبانه و غیره) بسیار آسان می‌کند. مکانیسم اصلی تغییر صدا است. شما صدای مصوت نهایی شکل دیکشنری را می‌گیرید—که همیشه یک صدای 'u' است—و آن را یک پله در جدول هیراگانا به پایین می‌برید تا به صدای 'e' برسید.
سپس، یک ru به انتهای آن اضافه می‌کنید.

الگوی ساخت

1
در اینجا فرمول گام‌به‌گام برای تبدیل هر فعل U به حالت پتانسیل آن آمده است:
2
شکل دیکشنری فعل را بگیرید (مثلاً 書く(かく) - kaku).
3
صدای -u نهایی را حذف کنید.
4
-eru را اضافه کنید.
5
اساساً، آخرین کاراکتر کانا را از ستون u به ستون e تغییر دهید و ru را اضافه کنید.
6
u می‌شود eru (買う(かう)買える(かえる))
7
ku می‌شود keru (書く(かく)書ける(かける))
8
gu می‌شود geru (泳ぐ(およぐ)泳げる(およげる))
9
su می‌شود seru (話す(はなす)話せる(はなせる))
10
tsu می‌شود teru (待つ(まつ)待てる(まてる))
11
nu می‌شود neru (死ぬ(しぬ)死ねる(しねる))
12
bu می‌شود beru (呼ぶ(よぶ)呼べる(よべる))
13
mu می‌شود meru (読む(よむ)読める(よめる))
14
ru می‌شود reru (走る(はしる)走れる(はしれる) *نکته: فقط برای افعال U که به ru ختم می‌شوند*)

کی استفاده کنیم

شما از این حالت در دو موقعیت اصلی استفاده می‌کنید:
  1. 1توانایی (Skills): وقتی مهارت انجام کاری را دارید.
  • «من می‌توانم کانجی بخوانم.» (漢字(かんじ)読める(よめる))
  1. 1احتمال (Circumstances): وقتی شرایط به شما اجازه انجام کاری را می‌دهد.
  • «ما می‌توانیم اینجا بلیت بخریم.» (ここでチケットが買える(かえる))

اشتباهات رایج

تله حروف اضافه (Particles):
معمولاً، نشانگر مفعول wo ({を}) است. اما با حالت پتانسیل، معمولاً wo را با ga ({が}) عوض می‌کنیم.
  • 日本語(にほんご)話せる(はなせる) (Nihongo wo hanaseru) — *از نظر گرامری در گفتار مدرن «قابل قبول» است، اما کمتر استاندارد است.*
  • 日本語(にほんご)話せる(はなせる) (Nihongo ga hanaseru) — *طبیعی و استاندارد.*
چرا؟ زیرا فعل دیگر یک عمل نیست؛ بلکه حالتی از پتانسیل را توصیف می‌کند. مفعول تبدیل به فاعل آن حالت پتانسیل می‌شود.
اشتباه با افعال Ru:
این قانون افعال U را برای افعال Ru (گروه دوم) اعمال نکنید. افعال Ru ru را حذف کرده و rareru اضافه می‌کنند.

مقایسه با الگوهای مشابه

حالت پتانسیل در مقابل こと(koto)できる(dekiru)
هر دو به معنای «توانستن» هستند، اما حس متفاوتی دارند.
  • حالت پتانسیل (~える): سریع، محاوره‌ای، روان. در ۹۰٪ مکالمات روزمره استفاده می‌شود.
  • Koto ga dekiru: رسمی، خشک. از این در مقالات یا مصاحبه‌های رسمی استفاده کنید.

سؤالات رایج

س: آیا می‌توانم از این برای «می‌توانم به دستشویی بروم؟» (اجازه) استفاده کنم؟
پ: واقعاً نه. حالت پتانسیل برای توانایی/احتمال است. برای اجازه («آیا ممکن است؟»)، از te-form + mo ii desu ka استفاده کنید.
س: در مورد افعالی که به tsu ختم می‌شوند مثل matsu چطور؟
پ: ردیف T را به یاد داشته باشید! tsu به te تبدیل می‌شود. بنابراین matsu (منتظر ماندن) می‌شود materu (توانستن منتظر ماندن).
س: آیا کلمه areru وجود دارد؟
پ: نه! Aru (وجود داشتن برای اشیاء) معمولاً حالت پتانسیل ندارد.

U-Verb Potential Conjugation

Dictionary Potential Polite Potential
{書|か}く
{書|か}ける
{書|か}けます
{話|はな}す
{話|はな}せる
{話|はな}せます
{待|ま}つ
{待|ま}てる
{待|ま}てます
{死|し}ぬ
{死|し}ねる
{死|し}ねます
{遊|あそ}ぶ
{遊|あそ}べる
{遊|あそ}べます
{飲|の|む}
{飲|の|める}
{飲|の|めます}
{帰|かえ}る
{帰|かえ}れる
{帰|かえ}れます
{買|か}う
{買|か}える
{買|か}えます

Meanings

The potential form indicates that the subject has the ability or the environment allows for an action to be performed.

1

Physical Ability

Possessing the skill to perform an action.

“{日本語|にほんご}が{話|はな}せます。”

“{漢字|かんじ}が{読|よ}めます。”

2

Situational Possibility

Circumstances allow for the action to happen.

“この{店|みせ}で{カード|かーど}が{使|つか}えます。”

“ここで{写真|しゃしん}が{撮|と}れます。”

Reference Table

Reference table for حالت پتانسیل: آیا می‌توانید انجامش دهید؟ (افعال U)
شکل لغت‌نامه‌ای توانایی (دوستانه) توانایی (محترمانه) معنی
{行|い}く (iku)
{行|い}ける (ikeru)
{行|い}けます (ikemasu)
می‌تواند برود
{飲|の}む (nomu)
{飲|の}める (nomeru)
{飲|の}めます (nomemasu)
می‌تواند بنوشد
{話|ها}す (hanasu)
{話|はな}せる (hanaseru)
{話|はな}せます (hanasemasu)
می‌تواند صحبت کند
{遊|あそ}ぶ (asobu)
{遊|あそ}べる (asoberu)
{遊|あそ}べます (asobemasu)
می‌تواند بازی کند
{待|ま}つ (matsu)
{待|ま}てる (materu)
{待|ま}てます (matemasu)
می‌تواند منتظر بماند
{買|か}う (kau)
{買|か}える (kaeru)
{買|か}えます (kaemasu)
می‌تواند بخرد

طیف رسمیت

رسمی
{私|わたし}はそれができます。

{私|わたし}はそれができます。 (General)

خنثی
それができます。

それができます。 (General)

غیر رسمی
できるよ。

できるよ。 (General)

عامیانه
できんじゃん。

できんじゃん。 (General)

کارخانه فعل توانایی

1

آیا فعل گروه اول (U-verb) است؟

YES
ادامه بده
NO
توقف (از قانون گروه دوم استفاده کن)
2

صدای آخر رو پیدا کن (ستون u)

YES
به ستون e ببر (مثلاً ku -> ke)
NO
شکل لغت‌نامه‌ای رو چک کن
3

در آخر 'ru' اضافه کردی؟

YES
تمومه! (kaku -> kakeru)
NO ↓

الگوی تغییر صدا

لغت‌نامه‌ای (u)
いく (iku) رفتن
よむ (yomu) خواندن
توانایی (e + ru)
いける (ikeru) توانستن رفتن
よめる (yomeru) توانستن خواندن

کاربردهای شکل توانایی

شکل توانایی

مهارت‌ها

  • 話せる (hanaseru) بلد بودن صحبت
  • 泳げる (oyogeru) بلد بودن شنا

امکان‌پذیری

  • 買える (kaeru) امکان خرید
  • 行ける (ikeru) امکان رفتن

تغییرات پایان فعل

🖊️

ردیف K

  • ku -> keru
  • kaku -> kakeru
  • kiku -> kikeru
🗣️

ردیف S

  • su -> seru
  • hanasu -> hanaseru
  • osu -> oseru
📖

ردیف M

  • mu -> meru
  • yomu -> yomeru
  • nomu -> nomeru

مثال‌ها بر اساس سطح

1

{日本語|にほんご}が{話|はな}せます。

I can speak Japanese.

2

{漢字|かんじ}が{読|よ}めます。

I can read kanji.

3

{泳|およ}げます。

I can swim.

4

{歌|うた}えます。

I can sing.

1

{明日|あした}は{行|い}けます。

I can go tomorrow.

2

{辛|から}い{物|もの}が{食|た}べられます。

I can eat spicy food.

3

ここで{待|ま}てますか?

Can I wait here?

4

{自転車|じてんしゃ}が{乗|の}れます。

I can ride a bike.

1

{会議|かいぎ}に{出|で}られます。

I can attend the meeting.

2

{予約|よやく}が{変|か}えられますか?

Can the reservation be changed?

3

{彼|かれ}の{話|はなし}が{聞|き}けません。

I cannot hear his story.

4

{明日|あした}は{休|やす}めます。

I can take a break tomorrow.

1

{状況|じょうきょう}が{変|か}われば、{行|い}けます。

If the situation changes, I can go.

2

{彼|かれ}は{多|おお}くの{言語|げんご}が{話|はな}せます。

He can speak many languages.

3

{問題|もんだい}が{解決|かいけつ}できます。

The problem can be solved.

4

{準備|じゅんび}が{整|ととの}えば{始|はじ}められます。

Once ready, we can start.

1

{彼|かれ}の{意図|いと}が{読|よ}めません。

I cannot read his intentions.

2

{不可能|ふかのう}と{思|おも}われていたことが{実現|じつげん}できます。

What was thought impossible can be realized.

3

{状況|じょうきょう}を{鑑|かんが}みれば、{判断|はんだん}できます。

Considering the situation, I can judge.

4

{彼|かれ}の{才能|さいのう}が{発揮|はっき}できます。

He can demonstrate his talent.

1

{古文|こぶん}が{読|よ}めるようになりたいです。

I want to become able to read classical Japanese.

2

{微細|びさい}な{ニュアンス|にゅあんす}が{理解|りかい}できます。

I can understand the subtle nuances.

3

{歴史|れきし}を{変|か}えることはできません。

History cannot be changed.

4

{彼|かれ}の{言動|げんどう}には{納得|なっとく}できません。

I cannot accept his behavior.

به‌راحتی اشتباه گرفته می‌شود

Potential Form: Can you do it? (U-verbs) در مقابل Volitional

Both involve changing vowels.

اشتباهات رایج

本を読めます

本が読めます

Potential verbs take 'ga'.

行くます

行けます

Must conjugate to potential first.

食べれる

食べられる

Ru-verbs need 'rareru'.

見れる

見られる

Standard grammar requires 'ra'.

الگوهای جمله‌سازی

___が___できます。

Real World Usage

Work very common

会議に出られます。

🎯

تغییر حرف اضافه به Ga

سعی کن همیشه با افعال توانایی به جای wo از ga استفاده کنی. مثلاً بگو: «日本語が話せる». اینطوری خیلی حرفه‌ای‌تر به نظر میای چون توانایی یه «حالت» هست، نه یه «عمل» فیزیکی.
⚠️

با مجهول اشتباهش نگیر!

برای افعال گروه اول (U-verbs) ته فعل به eru- ختم می‌شه. حواست باشه با گروه دوم قاطیش نکنی که یهو به جای «می‌تونم بخورم» نگی «خورده شدم»! مثلاً: «寿司なら食べられる。»
💬

شکسته‌نفسی ژاپنی

توی ژاپن اگه مستقیم بگی «من فلان کار رو عالی بلدم»، ممکنه مغرورانه به نظر بیاد. معمولاً بهتره بگی «کمی می‌تونم»: «少し話せます。»

Smart Tips

Use ga.

本を読める 本が読める

تلفظ

ka-KE-ru

Pitch Accent

The accent usually shifts to the 'e' syllable.

Rising

行けますか?

Question

حفظ کنید

روش یادسپاری

Change the 'u' to 'e' and add 'ru' to get to the 'can' view.

تداعی تصویری

Imagine a person trying to lift a heavy box. They change their 'u' (uphill) effort into an 'e' (easy) effort by adding a 'ru' (rubber) band to help them lift it.

Rhyme

Change the U to an E, add RU and you'll see, the ability to be.

Story

Ken wanted to climb a mountain. He couldn't (kakenai). He added a rope (ru) to his gear. Now he can (kakeru) climb it.

شبکه واژگان

{書|か}ける{話|はな}せる{読|よ}める{行|い}ける{食|た}べられる{見|み}られる

چالش

Write 5 things you can do today in Japanese.

نکات فرهنگی

Standard usage.

Derived from the classical 'ru' suffix.

شروع‌کننده‌های مکالمه

何ができますか?

موضوعات نگارش

今日できることを書いてください。

اشتباهات رایج

Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح

Test Yourself

جمله رو با شکل توانایی کامل کن.

私は漢字が ___ (kaku - نوشتن).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 書ける (kakeru)
فعل Kaku به ku ختم می‌شه. ku رو به ke تبدیل می‌کنیم و ru اضافه می‌کنیم تا بشه kakeru (می‌تواند بنویسد).
کدوم گزینه شکل توانایی درست فعل 'yomu' (خواندن) هست؟

شکل درست رو انتخاب کن:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: よめる (yomeru)
برای افعالی که به mu ختم می‌شن، mu به me تبدیل می‌شه و ru اضافه می‌شه.
اشتباه حرف اضافه رو اصلاح کن.

جمله (Nihongo wo hanaseru) معمولاً با چی جایگزین می‌شه؟

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 日本語が話せる (Nihongo ga hanaseru)
در حالت توانایی، حرف اضافه wo معمولاً به ga تبدیل می‌شه تا روی توانایی تمرکز کنه.

Score: /3

تمرین‌های عملی

1 exercises
Conjugate to potential.

書く -> ___

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 書ける
U to E + ru.

Score: /1

Practice Bank

13 exercises
فعل 'oyogu' (شنا کردن) رو به شکل توانایی بنویس. پر کردن جای خالی

海で ___ (oyogu).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 泳げる (oyogeru)
فعل 'matsu' (منتظر ماندن) رو به شکل توانایی بنویس. پر کردن جای خالی

ここで ___ (matsu).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 待てる (materu)
ترجمه کن: «من می‌تونم قهوه بنوشم.» چند گزینه‌ای

جمله درست رو انتخاب کن.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: コーヒーが飲める (Koohii ga nomeru)
تغییر فعل اشتباه رو پیدا کن. Error Correction

کدوم یکی غلطه؟

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 会う -> 会わる (awaru)
جمله «آیا می‌توانید انگلیسی صحبت کنید؟» رو بساز. Sentence Reorder

کلمات رو مرتب کن.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 英語 が 話せます か
شکل ساده رو به شکل توانایی وصل کن. جفت کردن

جفت‌ها رو وصل کن.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: All pairs are correct matches.
جمله «من می‌تونم برم» رو محترمانه کن. پر کردن جای خالی

私は ___ (ikeru -> محترمانه).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 行けます (ikemasu)
کلمه 'kaeru' اینجا یعنی «برگشتن» یا «توانستن خرید»؟ چند گزینه‌ای

متن: 'Kono mise de kaeru.'

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: Both (Ambiguous without kanji/context)
جمله 'Sushi wo tabereru' رو اصلاح کن. Error Correction

صبر کن، 'taberu' گروه دومه، اما اگه طبق قانون گروه اول بود...

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: This is actually a trick question, Taberu is a Ru verb.
ترجمه کن: «نمی‌تونم آواز بخونم.» ترجمه

به ژاپنی ترجمه کن (دوستانه).

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 歌えない (utaenai)
فعل 'shinu' (مردن) رو به توانایی تبدیل کن. پر کردن جای خالی

あのゲームで ___ (shinu). (Can die)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 死ねる (shineru)
شکل درست برای 'Ganbaru' رو انتخاب کن. چند گزینه‌ای

برای اینکه بگی «می‌تونم تلاشم رو بکنم»:

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 頑張れる (ganbareru)
مرتب کن: «چون می‌تونم بنوشم...» Sentence Reorder

عبارت رو بساز.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ビール が 飲める から

Score: /13

سوالات متداول (1)

It marks the state of ability.

Scaffolded Practice

1

1

Mastery Progress

Needs Practice

Improving

Strong

Mastered

In Other Languages

Spanish high

Poder

Spanish uses an auxiliary verb.

Learning Path

Prerequisites

Was this helpful?
هنوز نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که افکار خود را به اشتراک می‌گذارد!