B1 Pronouns 13 min read متوسط

جملات وصفی تودرتو (کسی که، چیزی که)

سه تا نکته طلایی داریم: بعد از اسمای «مشخص» و با «ال»، باید «الذي» یا «التي» رو بذاری. ولی اگه اسم «نامشخص» بود، هیچی نذار. «الذي» «التي» «هیچی»

Grammar Rule in 30 Seconds

Use the relative pronoun 'alladhi' (الذي) to link descriptions and stack information about a single noun.

  • Use 'alladhi' (الذي) for masculine singular nouns: 'The man who is tall' (الرجل الذي هو طويل).
  • Use 'allati' (التي) for feminine singular nouns: 'The woman who is smart' (المرأة التي هي ذكية).
  • Ensure the relative pronoun matches the gender and number of the noun it describes.
Noun + (alladhi/allati) + Description

مرور کلی

آیا تا به حال احساس کرده‌اید که جملات عربی شما در «حالت کودکانه» گیر کرده‌اند؟ می‌دانید، جملات کوتاه و ساده‌ای مثل "این یک ماشین است. ماشین قرمز است.
من ماشین را دوست دارم." کار راه انداز است، اما احساس بریده بریده بودن می‌دهد، درست است؟ خب، امروز می‌خواهیم نرم‌افزار جمله‌سازی شما را ارتقا دهیم. ما فقط یک توصیف اضافه نمی‌کنیم؛ ما آنها را مثل آجرهای لگو روی هم می‌چینیم.
این‌طور است که از گفتن «من یک دوست دارم» به «من دوستی دارم که کسی را می‌شناسد که می‌تواند گوشی‌ات را تعمیر کند» می‌رسید.
این دستور زبان چطور کار می‌کند
به این قانون به عنوان «تلقین» (Inception) دستور زبان فکر کنید - جملات درون جملات. در فارسی، ما از کلماتی مثل «که» برای چسباندن این ایده‌ها به هم استفاده می‌کنیم. در عربی هم همین کار را می‌کنیم، اما طعم «چسب» بسته به اینکه چیزی که درباره‌اش صحبت می‌کنید خاص (معرفه) است یا عام (نکره)، تغییر می‌کند.
اگر کلمه خاص باشد (مثل
آن کتاب
یا
ماشین من
)، از یک کلمه ربط خاص استفاده می‌کنیم: alladhī (برای مذکر) یا allatī (برای مؤنث). اگر کلمه عام باشد (مثل
یک کتاب
یا
یک ماشین
)، اصلاً از هیچ کلمه ربطی استفاده نمی‌کنیم! فقط جمله بعدی را درست بعد از آن می‌آوریم.
وقتی این جملات را «تودرتو» می‌کنیم، فقط داریم این منطق را زنجیر می‌کنیم. شما مورد الف را توصیف می‌کنید، که شامل مورد ب است، که دارای توصیف ج است. مثل قطاری است که هر واگن بعدی را می‌کشد.
الگوی ساخت
بیایید یک جمله تودرتو را قدم به قدم بسازیم. تصور کنید می‌خواهیم بگوییم: «دانش‌آموزی را دیدم که کتابی را نوشت که مشهور شد.»
  1. 1با جمله اصلی شروع کنید:
ra'aytu al-tālib (دانش‌آموز را دیدم)
*وضعیت: معرفه/خاص (آن دانش‌آموز)*
  1. 1اولین رابط را اضافه کنید:
چون al-tālib مذکر و معرفه است، به رابط alladhī نیاز داریم.
...alladhī kataba al-kitāb (...که کتاب را نوشت)
  1. 1اسم جدید را تحلیل کنید:
حالا به al-kitāb (کتاب) نگاه کنید. این دمِ بخش اول است، اما سرِ بخش بعدی است. مذکر و معرفه است.
  1. 1رابط دوم را اضافه کنید:
چون al-kitāb معرفه است، دوباره از alladhī استفاده می‌کنیم.
...alladhī ash-tahara (...که مشهور شد)
جمله کامل:
ra'aytu al-tālib alladhī kataba al-kitāb alladhī ash-tahara.
(دانش‌آموزی را دیدم که کتابی را نوشت که مشهور شد.)
الگوی «روح» (نکره):
اگر اسم‌ها نکره (غیر خاص) بودند، رابط‌ها ناپدید می‌شدند!
ra'aytu tāliban (Ø) kataba kitāban (Ø) ash-tahara.
(دانش‌آموزی را دیدم [که] کتابی نوشت [که] مشهور شد.)
کی از آن استفاده کنیم
شما در زندگی واقعی دائماً از این ساختار استفاده می‌کنید، معمولاً بدون اینکه به آن فکر کنید. وقتی به آن نیاز دارید که یک جزئیات برای شناسایی دقیق منظور شما کافی نیست.
  • غیبت کردن:
    آن همان پسری است که با دختری قرار می‌گذارد که در کافه کار می‌کند.
  • پشتیبانی فنی:
    من کابلی را می‌خواهم که به مانیتوری وصل می‌شود که خراب است.
  • توصیه‌ها:
    آیا جایی را می‌شناسی که قهوه‌ای سرو کند که تو دوست داری؟
  • جزئیات:
    فایلی کجاست که عکس‌هایی دارد که دیروز گرفتیم؟
این برای داستان‌گویی ضروری است چون به شما اجازه می‌دهد بدون توقف برای نفس کشیدن در هر سه کلمه، از یک ایده به ایده بعدی بروید.
اشتباهات رایج
اینجا جایی است که زبان‌آموزان معمولاً تلوتلو می‌خورند. نگران نباشید، برای همه پیش می‌آید!
  • تله رابط «روح»: مبتدیان اغلب بعد از کلمات نکره alladhī می‌گذارند. اگر بگویید rajul alladhī (مردی که...)، عرب‌زبان‌ها سرشان را کج می‌کنند. به یاد داشته باشید: نکره = بدون رابط.
  • عدم تطابق جنسیت: استفاده از alladhī برای کلمه مؤنثی مثل sayyāra (ماشین). ماشین‌ها در عربی خانم هستند (allatī)، به آنها احترام بگذارید!
  • ضمیر بازگشتی گمشده: در عربی، اگر بگویید «کتابی که خواندم»، به طور تحت‌اللفظی می‌گویید
    کتابی که خواندمش
    (al-kitāb alladhī qara'tu-hu). مبتدیان اغلب آن -hu کوچک چسبیده به فعل را فراموش می‌کنند. این مثل رسید تحویل است؛ تأیید می‌کند که چه چیزی را خواندید.
تفاوت با الگوهای مشابه
  • صفت‌های ساده: al-bayt al-kabīr (خانه بزرگ). این فقط کلمه + صفت است. جملات موصولی کلمه + جمله کوتاه کامل (فعل/فاعل/مفعول) هستند.
  • «اضافه» (مالکیت): kitāb al-walad (کتابِ پسر). این دو اسم را برای نشان دادن مالکیت وصل می‌کند. جملات موصولی یک اسم را به یک عمل یا حالت وصل می‌کنند.
سوالات متداول سریع
س: آیا می‌توانم معرفه و نکره را در یک زنجیره ترکیب کنم؟
ج: قطعاً!
من آن مرد را دیدم (alladhī) که یک ماشین خرید (Ø) که سریع است.
شما فقط قوانین را برای هر حلقه در زنجیره تغییر می‌دهید.
س: چند جمله را می‌توانم روی هم بچینم؟
ج: از نظر فنی؟ بی‌نهایت. واقع‌بینانه؟ بعد از دو یا سه تا متوقف شوید، وگرنه شبیه فیلسوفی می‌شوید که رشته افکارش را گم کرده است.
س: آیا فعل تغییر می‌کند؟
ج: فعل در جمله معمولاً با انجام‌دهنده مطابقت دارد. اگر «دختر» دارد کار را انجام می‌دهد، فعل داخل جمله باید مؤنث باشد.

Relative Pronouns Table

Gender Singular Dual Plural
Masculine
الذي (alladhi)
اللذان (alladhani)
الذين (alladhina)
Feminine
التي (allati)
اللتان (allatani)
اللواتي (allawati)

Meanings

This grammar allows you to attach a full clause to a noun, acting as an adjective to provide more specific details.

1

Defining Relative Clause

Specifying which person or thing you are talking about.

“الطالبُ الذي يدرسُ بجدٍ ينجحُ”

“الكتابُ الذي قرأتُهُ ممتعٌ”

2

Non-defining Clause

Adding extra information about a noun already known.

“أحمدُ، الذي هو صديقي، سافرَ”

“القاهرةُ، التي هي عاصمةُ مصرَ، جميلةٌ”

Reference Table

Reference table for جملات وصفی تودرتو (کسی که، چیزی که)
نوع اسم ربط‌دهنده (مذکر) ربط‌دهنده (مونث) مثال ساختاری
مشخص (با ال...)
alladhī (الذي)
allatī (التي)
The man [alladhī] went...
نامشخص (بدون ال...)
(none)
(none)
A man [Ø] went...
جمع (آدم‌ها)
alladhīna (الذين)
allātī (اللاتي)
The people [alladhīna] left...
جمع (چیزها)
allatī (التي)
allatī (التي)
The books [allatī] fell...

طیف رسمیت

رسمی
الرجلُ الذي يعملُ

الرجلُ الذي يعملُ (Describing someone's job)

خنثی
الرجلُ الذي يعملُ

الرجلُ الذي يعملُ (Describing someone's job)

غیر رسمی
الزلمة اللي بيشتغل

الزلمة اللي بيشتغل (Describing someone's job)

عامیانه
الزلمة اللي شغال

الزلمة اللي شغال (Describing someone's job)

Relative Pronoun Map

Relative Pronouns

Masculine

  • الذي who/which
  • اللذان who/which (dual)
  • الذين who/which (plural)

Feminine

  • التي who/which
  • اللتان who/which (dual)
  • اللواتي who/which (plural)

مثال‌ها بر اساس سطح

1

الرجلُ الذي يقرأُ

The man who reads

2

البنتُ التي تلعبُ

The girl who plays

3

الولدُ الذي يكتبُ

The boy who writes

4

القطةُ التي تنامُ

The cat that sleeps

1

البيتُ الذي اشتريتُهُ كبيرٌ

The house that I bought is big

2

السيارةُ التي لونُها أحمرُ

The car whose color is red

3

الطالبُ الذي يدرسُ بجدٍ

The student who studies hard

4

المكتبةُ التي أذهبُ إليها

The library that I go to

1

الرجالُ الذين يعملون في الشركةِ

The men who work in the company

2

النساءُ اللواتي يقرأنَ الكتبَ

The women who read books

3

هذا هو الكتابُ الذي كنتُ أبحثُ عنه

This is the book I was looking for

4

المدينةُ التي ولدتُ فيها جميلةٌ

The city where I was born is beautiful

1

المديرُ، الذي هو صديقي، ساعدني

The manager, who is my friend, helped me

2

القوانينُ التي وُضِعَتْ مؤخراً

The laws that were recently set

3

الأشخاصُ الذين قابلتُهم أمسِ

The people whom I met yesterday

4

المشكلةُ التي واجهتُها صعبةٌ

The problem that I faced is difficult

1

النظريةُ التي استندَ إليها العلماءُ

The theory upon which the scientists relied

2

القراراتُ التي اتُّخِذَتْ في الاجتماعِ

The decisions that were taken in the meeting

3

الكاتبُ الذي نالتْ روايتُهُ الجائزةَ

The author whose novel won the prize

4

المنظمةُ التي تُعنى بحقوقِ الإنسانِ

The organization that concerns itself with human rights

1

إنَّهُ الشخصُ الذي لا يُمكنُ الاستغناءُ عنهُ

He is the person who cannot be dispensed with

2

الظروفُ التي أدتْ إلى هذا الوضعِ

The circumstances that led to this situation

3

الأساليبُ التي يتبعُها الباحثونَ

The methods that the researchers follow

4

القيمُ التي نؤمنُ بها جميعاً

The values that we all believe in

به‌راحتی اشتباه گرفته می‌شود

Stacking Descriptions (Nested Clauses) در مقابل Adjectives vs Relative Clauses

Learners often use relative clauses for simple adjectives.

اشتباهات رایج

رجل الذي

الرجلُ الذي

Missing the definite article 'al'.

المرأة الذي

المرأةُ التي

Gender mismatch.

الرجالُ الذي

الرجالُ الذين

Number mismatch.

البيتُ الذي أسكنُ

البيتُ الذي أسكنُ فيه

Missing the resumptive pronoun.

الگوهای جمله‌سازی

___ الذي ___

___ التي ___

هذا هو ___ الذي ___

أنا أحب ___ الذي ___

Real World Usage

Social Media very common

الصورة التي نشرتُها جميلةٌ

Job Interview common

الخبرة التي اكتسبتُها مهمةٌ

Ordering Food common

أريدُ البيتزا التي فيها جبنٌ

Travel common

الفندقُ الذي حجزتُه قريبٌ

Texting constant

هل رأيتَ الرسالةَ التي أرسلتُها؟

Academic Writing very common

الدراسةُ التي أُجريتْ مؤخراً

🎯

قانون غیرآدمیزادها

وقتی در مورد یه عالمه چیز غیرآدمیزاد حرف می‌زنی، مثلاً کتابا، ماشینا یا حتی گربه‌ها، اونا رو انگار که یه دونه مونث هستن در نظر می‌گیری. پس می‌گی: «الكتب التي قرأتها رائعة.»
⚠️

زیاد ترجمه نکن

توی انگلیسی گاهی اوقات 'که' رو نمی‌گیم، مثلاً 'مردی که دیدم'. ولی توی عربی، اگه اسمت مشخص باشه، حتماً باید 'الذي' رو بیاری. حواست باشه: «الرجل الذي رأيته.»
💬

مکث با ادبانه

وقتی داری یه جمله طولانی با چند تا «الذي» یا «التي» میگی، خوبه که یه مکث کوچیک کنی. اینجوری شنونده می‌فهمه که داری توضیح بیشتری میدی و قشنگ‌تر حرف می‌زنی: «البيت الذي... اشتريته... كبير.»

Smart Tips

Always check the gender first.

الرجل التي يعمل الرجل الذي يعمل

Use 'alladhi' instead of 'illi'.

الرجل اللي يعمل الرجل الذي يعمل

Remember the plural forms 'alladhina' and 'allawati'.

الرجال الذي يعملون الرجال الذين يعملون

Include the resumptive pronoun.

الكتاب الذي قرأت الكتاب الذي قرأتُه

تلفظ

al-la-dhee

Emphasis

The 'dh' in 'alladhi' is a soft interdental fricative.

Rising-Falling

الرجلُ الذي يعملُ ↗ ↘

Standard declarative statement.

حفظ کنید

روش یادسپاری

Think of 'alladhi' as a 'ladder' (alladhi-ladder) connecting two parts of a sentence.

تداعی تصویری

Imagine a bridge connecting two islands. The bridge is labeled 'Alladhi'. One island is the Noun, the other is the Action.

Rhyme

For the man use alladhi, for the lady use allati.

Story

I met a man (al-rajul) who (alladhi) was running. He chased a cat (al-qitta) that (allati) was hiding. They were the people (al-ashkhas) who (alladhina) made me smile.

شبکه واژگان

الذيالتيالذيناللواتياللذاناللتان

چالش

Write 5 sentences describing people in your room using 'alladhi' or 'allati'.

نکات فرهنگی

In spoken Levantine, 'alladhi' is replaced by 'illi'.

Egyptian also uses 'illi' for all genders and numbers.

Always use 'alladhi/allati' in formal writing and news.

Derived from the demonstrative pronouns.

شروع‌کننده‌های مکالمه

من هو الشخص الذي تحبه كثيراً؟

ما هو الكتاب الذي قرأتَه مؤخراً؟

هل تعرف المكان الذي وُلِدَ فيه النبي؟

ما هي المهارة التي تريد تعلمها؟

موضوعات نگارش

صف صديقك الذي تحبه.
اكتب عن مدينة التي زرتها.
تحدث عن فيلم الذي شاهدته.
اكتب عن تحدٍ الذي واجهته.

اشتباهات رایج

Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح


Incorrect

صحیح

Test Yourself

ربط‌دهنده‌ی درست رو برای "ماشین" (مونث) انتخاب کن.

ركبت السيارة ___ اشترتها أمي. (I rode the car ___ my mom bought.)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: التي (allatī)
چون «السيارة» (ماشین) مونث و مشخصه (حرف تعریف «ال» داره)، حتماً باید از «التي» استفاده کنیم.
کدوم جمله، یه اسم نامشخص رو درست توصیف کرده؟ چند گزینه‌ای

I saw a movie that was funny.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: شاهدت فيلماً كان مضحكاً (Shāhadtu fīlman kāna mudhikan)
درسته! وقتی اسم نامشخصه (فيلماً)، کلمه‌ی ربط‌دهنده رو کلاً حذف می‌کنیم.
اشتباه این جمله رو درست کن. Error Correction

Find and fix the mistake:

الرجل التي يعمل هنا.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الرجل الذي يعمل هنا.
«الرجل» (مرد) مذکره، پس باید از «الذي» استفاده کنی، نه «التي».

Score: /3

تمرین‌های عملی

8 exercises
Fill in the blank with the correct relative pronoun.

الرجلُ ___ يعملُ هنا صديقي.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الذي
Masculine singular noun.
Choose the correct sentence. چند گزینه‌ای

Which is correct?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: المرأة التي تعمل
Feminine singular agreement.
Correct the sentence. Error Correction

Find and fix the mistake:

رجل الذي يكتب.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الرجل الذي يكتب
Needs definite article.
Change to plural. Sentence Transformation

الرجلُ الذي يعملُ.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الرجالُ الذين يعملونَ
Plural masculine agreement.
Match the noun to the pronoun. جفت کردن

Match: 1. الرجل 2. المرأة 3. الرجال

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: 1. الذي 2. التي 3. الذين
Gender/number matching.
Order the words. Sentence Building

الذي / يقرأ / الكتاب / هو / هذا

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: هذا هو الكتاب الذي يقرأ
Correct word order.
Complete the dialogue. Dialogue Completion

A: هل رأيتَ الفيلم؟ B: نعم، الفيلم ___ شاهدتُه ممتعٌ.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الذي
Masculine singular.
Is this true? True False Rule

Can you use 'alladhi' for a feminine noun?

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: False
Must match gender.

Score: /8

Practice Bank

11 exercises
زنجیره توضیحی رو کامل کن. پر کردن جای خالی

أحب الكعكة ___ صنعتها أختي. (I like the cake ___ my sister made.)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: التي
کلمه‌ی اضافه رو پیدا کن. Error Correction

عندي صديق الذي يتكلم الفرنسية.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: عندي صديق يتكلم الفرنسية.
ترجمه صحیح رو انتخاب کن. چند گزینه‌ای

The boy who plays football.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الولد الذي يلعب كرة القدم
جای خالی رو پر کن. پر کردن جای خالی

أريد الكتاب ___ على الطاولة. (I want the book ___ is on the table.)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الذي
کدوم ساختار برای اسم نامشخص درسته؟ چند گزینه‌ای

A girl who runs fast.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: بنت تجري بسرعة
عدم تطابق جنسیت رو درست کن. Error Correction

القصة الذي قرأتها جميلة.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: القصة التي قرأتها جميلة.
اسم رو به ربط‌دهنده‌ی درستش وصل کن. جفت کردن

Match pairs

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: ["\u0627\u0644\u0630\u064a","\u0627\u0644\u062a\u064a","(no connector)","\u0627\u0644\u0630\u064a\u0646"]
دو تا جمله رو به هم وصل کن. پر کردن جای خالی

هذا هو البيت ___ يسكن فيه جدي. (This is the house ___ my grandfather lives in.)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الذي
جمله‌ی توضیحی تو در تو رو انتخاب کن. چند گزینه‌ای

The student who has a pen that is red.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الطالب الذي عنده قلم أحمر
اشتباه توی ضمیر برگشتی رو پیدا کن. Error Correction

الفيلم الذي شاهدت ممتع.

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الفيلم الذي شاهدته ممتع.
عبارت وصفی جمع رو کامل کن. پر کردن جای خالی

هؤلاء هم الطلاب ___ نجحوا. (These are the students ___ passed.)

✓ Correct! ✗ Not quite. Correct answer: الذين

Score: /11

سوالات متداول (8)

No, you must match the gender and number of the noun.

You don't use a relative pronoun. You just use an adjective.

Yes, in spoken dialects, but use 'alladhi' for formal writing.

Relative clauses in Arabic are specific, so the noun must be definite.

Use 'alladhina' for men and 'allawati' for women.

It's a pronoun like 'hu' or 'ha' that refers back to the noun inside the clause.

Yes, 'al-makan alladhi...' (the place where...).

It takes practice, but the pattern is very consistent.

Scaffolded Practice

1

1

2

2

3

3

4

4

Mastery Progress

Needs Practice

Improving

Strong

Mastered

In Other Languages

Spanish high

que

Arabic changes for gender/number.

French moderate

qui/que

French has subject/object distinction.

German high

der/die/das

German uses case, Arabic does not.

Japanese low

Relative clause before noun

Word order is reversed.

Chinese low

de (的)

Chinese uses a particle.

English moderate

who/which/that

English distinguishes animate/inanimate.

Learning Path

Prerequisites

Was this helpful?
هنوز نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که افکار خود را به اشتراک می‌گذارد!