هر چقدر ... همان قدر ... (Jitnā... Utnā)
jitnā و utnā استفاده کن تا نشون بدی مقدار یا شدت بخش دوم جمله، کاملاً به بخش اول بستگی داره.
Grammar Rule in 30 Seconds
Use 'Jitnā' (as much) and 'Utnā' (that much) to show how one action or quality changes in proportion to another.
- Start with 'Jitnā' + adjective/adverb, then follow with 'Utnā' + adjective/adverb.
- Ensure the gender and number of 'Jitnā/Utnā' match the noun they modify.
- The structure is: [Jitnā + X] + [Utnā + Y] + [Verb].
مرور کلی
jitnā... utnā (जितना... उतना) استفاده میکنیم.jitnā... utnā نشاندهنده پیشرفت چشمگیر در درک نحو (Syntax) و عمق معنایی زبان هندی است.jitnā و utnā خودشان نقش تعیینکننده دارند و باید با اسم همراه خود مطابقت کنند.jitnā یک شرط یا مقیاس را تعیین میکند و عبارت اصلی با utnā نتیجه یا مقیاس متناظر را بیان مینماید. برای نمونه، جمله जितना पढ़ोगे, उतना सीखोगे (هر چقدر بخوانی، همانقدر یاد میگیری) دقیقاً رابطه بین مقدار مطالعه و مقدار یادگیری را برقرار میکند.jitnā... utnā به عنوان ضمایر صفتی همبسته یا قیدهای همبسته عمل میکنند. نقش آنها بسته به کلمهای که توصیف میکنند تغییر میکند.jitnā (जितना) بند پیرو را معرفی کرده و نقطه مرجع را تعیین میکند، در حالی که utnā (उतना) بند اصلی را معرفی کرده و درجه یا مقدار متناظر را نشان میدهد. وقتی این کلمات به عنوان صفت عمل میکنند، باید از نظر جنسیت (مذکر/مؤنث) و شمار (مفرد/جمع) با اسمی که به آن اشاره دارند، مطابقت کنند. این دقیقاً مشابه نقش صفت در فارسی است، با این تفاوت که در فارسی صفتها معمولاً با اسم مطابقت دستوری (از نظر جنسیت) ندارند (چون فارسی جنسیت دستوری ندارد)، اما در هندی این مطابقت اجباری است.जितनी किताबें पढ़ोगे, उतनी जानकारी मिलेगी (هر چقدر کتاب بخوانی، همانقدر اطلاعات به دست میآوری)، jitnī با kitābē̃ که مؤنث است مطابقت کرده است. در مقابل، وقتی این کلمات قید هستند و فعل یا صفت را توصیف میکنند، معمولاً به شکل پایه مذکر مفرد یعنی jitnā و utnā باقی میمانند، زیرا در این حالت جنسیت و شمار مطرح نیست. ترتیب کلمات در هندی ثابت است؛ عبارت jitnā همیشه مقدم بر عبارت utnā است که این نظم منطقی برای درک علت و معلول ضروری است.jitnā | اسم مذکر مفرد | जितना पैसा (هر چقدر پول) |jitne | اسم مذکر جمع | जितने लोग (هر چند نفر) |jitnī | اسم مؤنث | जितनी मेहनत (هر چقدر تلاش) |जितना तेज़ दौड़ोगे, उतना जल्दी पहुँचोगे (هر چقدر سریعتر بدوی، همانقدر زودتر میرسی). در اینجا jitnā و utnā قیدهای tez و jaldī را توصیف میکنند.जितना अभ्यास करोगे, उतना ही निपुण बनोगे (هر چه بیشتر تمرین کنی، ماهرتر میشوی). ۲.kam (کم) در بند دوم، رابطه معکوس ایجاد میشود، مانند जितना देर करोगे, उतना ही कम समय बचेगा (هر چقدر تأخیر کنی، زمان کمتری باقی میماند). ۳. مقایسه برابری: برای بیان مقدار کافی یا برابر، مانند जितनी चीनी चाहिए, उतनी ले लो (هر چقدر شکر نیاز داری، همانقدر بردار).जितना मैं खा सकता हूँ, उतना खाऊँगा (تا جایی که بتوانم، خواهم خورد). این کاربردها در فارسی با ساختارهای «هر چه...» یا «به اندازهای که...» ترجمه میشوند.- 1عدم مطابقت جنسیت: فارسیزبانان چون در زبان مادری جنسیت دستوری ندارند، اغلب فراموش میکنند که
jitnāرا با اسم مؤنث بهjitnīتغییر دهند. مثلاً میگویندjitnā mehnatکه غلط است و بایدjitnī mehnatباشد. ۲. تغییر شکل در حالت قیدی: برخی زبانآموزان سعی میکنند در حالت قیدی هم جنسیت را تغییر دهند (مثلاً استفاده ازjitnīبرای قید)، در حالی که قیدها در هندی تغییر جنسیت نمیدهند. ۳. جابجایی جایگاه: گاهی زبانآموزان جایjitnāوutnāرا عوض میکنند (به دلیل تأثیر ساختار جمله در فارسی که منعطفتر است)، اما در هندی ترتیبjitnā(اول) وutnā(دوم) برای حفظ منطق جمله الزامی است.
jitnā... utnā) | ساختار فارسی (معادل) |jitnā zyādā, utnā acchā که در آن zyādā (بیشتر) به عنوان قید به کار رفته است.- 1آیا میتوان
jitnāرا بدونutnāبه کار برد؟ خیر، این یک ساختار همبسته است و برای کامل شدن معنای تناسبی، هر دو بخش الزامی هستند. ۲. آیا این ساختار در زبان محاوره هم کاربرد دارد؟ بله، بسیار رایج است و در گفتگوهای روزمره برای بیان تجربیات و نتایج استفاده میشود. ۳. چرا گاهی ازhīبعد ازutnāاستفاده میشود؟ برای تأکید بیشتر بر روی تناسب دقیق و مستقیم (دقیقاً همانقدر). ۴. آیا این ساختار برای زمان گذشته هم کاربرد دارد؟ بله، زمان افعال در هر دو بند باید با هم هماهنگ باشد.
Jitnā/Utnā Agreement Table
| Gender/Number | Jitnā Form | Utnā Form |
|---|---|---|
|
Masculine Singular
|
Jitnā
|
Utnā
|
|
Feminine Singular
|
Jitnī
|
Utnī
|
|
Masculine Plural
|
Jitne
|
Utne
|
|
Feminine Plural
|
Jitnī
|
Utnī
|
Meanings
This structure establishes a direct correlation between two variables, where the degree of one determines the degree of the other.
Proportional Increase
Expressing that as one thing increases, another increases.
“जितनी गर्मी बढ़ती है, उतनी प्यास लगती है।”
“जितना काम करोगे, उतना पैसा मिलेगा।”
Reference Table
| جنسیت/تعداد | کلمه ربط (شرط) | کلمه جواب (نتیجه) | مثال برای کاربرد |
|---|---|---|---|
|
مذکر مفرد
|
jitnā (जितना)
|
utnā (उतना)
|
آب، پول، زمان
|
|
مذکر جمع
|
jitne (जितने)
|
utne (उतने)
|
آدمها، روپیه، روزها
|
|
مؤنث (همه)
|
jitnī (जितनी)
|
utnī (उतनी)
|
چای، زبان هندی، شبها
|
|
حالت متممی (با حرف اضافه)
|
jitne (जितने)
|
utne (उतने)
|
"در فلان مقدار زمان..."
|
طیف رسمیت
जितना आप कार्य करेंगे, उतना ही आप अर्जित करेंगे। (Work/Money)
जितना काम करोगे, उतना पैसा मिलेगा। (Work/Money)
जितना काम, उतना पैसा। (Work/Money)
जितना घिसोगे, उतना मिलेगा। (Work/Money)
ترازوی تعادل
علت (عمل/اسم)
- Jitnā guṛ (قند بیشتر) شرط
معلول (نتیجه)
- Utnā mīṭhā (شیرینتر) نتیجه
فرمهای مختلف Jitnā/Utnā
مذکر مفرد
- • Jitnā / Utnā
- • paisa (پول)
- • samay (زمان)
مذکر جمع
- • Jitne / Utne
- • log (مردم)
- • dost (دوستان)
مؤنث
- • Jitnī / Utnī
- • chāy (چای)
- • mehnat (تلاش)
انتخاب پایانبندی درست
آیا کلمه مؤنث است؟
آیا جمع است یا حرف اضافه دارد؟
آیا مذکر مفرد است؟
Jitnā در مقابل Jaise
مثالها بر اساس سطح
जितना खाना, उतना अच्छा।
The more food, the better.
जितना काम, उतना पैसा।
The more work, the more money.
जितनी मेहनत करोगे, उतनी सफलता मिलेगी।
The more hard work you do, the more success you will get.
जितना आप हिंदी बोलेंगे, उतना आप सीखेंगे।
The more you speak Hindi, the more you will learn.
जितनी गहराई से आप सोचेंगे, उतनी स्पष्टता आएगी।
The more deeply you think, the more clarity will come.
जितना अधिक समय व्यतीत होगा, उतनी ही पुरानी यादें धुंधली होती जाएंगी।
The more time passes, the more the old memories will fade.
بهراحتی اشتباه گرفته میشود
Both are correlative structures.
اشتباهات رایج
Jitnā mehnat
Jitnī mehnat
Jitnā khāoge, utnā khāoge
Jitnā khāoge, utnā motā banoge
Jitnā log
Jitne log
Jitnā... (no utnā)
Jitnā... utnā...
Jitnī paise
Jitne paise
Jitnā achhā
Jitnā zyādā, utnā achhā
Jitnā... toh...
Jitnā... utnā...
Jitnā garmi
Jitnī garmi
Jitnā jaldi
Jitnī jaldi
Jitnā baar
Jitnī baar
Jitnā gahrāi
Jitnī gahrāi
الگوهای جملهسازی
Jitnā ___ , utnā ___ .
Real World Usage
Jitnī jaldi ho sake, utnī jaldi aao.
Jitnā zyādā main seekhūngā, utnā zyādā company ko faydā hogā.
حذف کلمات واضح
Jitnā cāhiye, utnā lo(هر چقدر میخوای، بردار).
مواظب صداهای آخر باش
Jitnā koshish چون 'koshish' مؤنثه. این مثل اینه که توی انگلیسی بگی 'He is a beautiful girl'. درستش اینه: Jitnī.قانون چانهزنی
Jitne paise, utnī quality(هر چقدر پول بدی، همونقدر کیفیت میگیری).
تاکید بیشتر با Zyādā
Jitnā zyādā sooge...(هر چقدر بیشتر بخوابی...).
Smart Tips
Use 'zyādā' (more) with Jitnā to emphasize the scale.
Use 'Jitnī jaldi' (as soon as) as a fixed phrase.
Always check the dictionary for the gender of abstract nouns.
Remember to use the plural 'Jitne/Utne'.
تلفظ
Nasalization
The 'n' in Jitnā/Utnā is slightly nasalized.
Rising-Falling
Jitnā... (rise) Utnā... (fall)
Shows the correlation.
حفظ کنید
روش یادسپاری
Jitnā is the 'Jump' (start), Utnā is the 'Up' (result).
تداعی تصویری
Imagine a seesaw. As one side (Jitnā) goes down, the other side (Utnā) goes up.
Rhyme
Jitnā bolo, utnā suno, Hindi seekhne mein mat buno.
Story
A farmer plants seeds. Jitnā (the more) seeds he plants, Utnā (the more) crops he harvests. He realizes the balance is the key to his success.
شبکه واژگان
چالش
Write 3 sentences using this rule about your daily routine.
نکات فرهنگی
Commonly used in proverbs about hard work.
Derived from Sanskrit 'yāvat' (as much) and 'tāvat' (that much).
شروعکنندههای مکالمه
Jitnā zyādā aap ghumenge, utnā zyādā aap kya seekhenge?
موضوعات نگارش
اشتباهات رایج
Test Yourself
Score: /3
تمرینهای عملی
8 exercises___ mehnat karoge, utnī safaltā milegī.
Which is correct?
Find and fix the mistake:
Jitnā garmi, utnā pyās.
utnā / jitnā / milegā / karoge / kaam / paisa
The more you speak, the more you learn.
Jitnā zyādā padhoge...
Use 'Jitnā' and 'Utnā' with 'samay' (time).
Jitnā (badh-na) utnā (kam-hona).
Score: /8
Practice Bank
12 exercisesTum ___ bhāgoge, ___ thakoge. (هر چقدر بدوی، همونقدر خسته میشی.)
جفتهای منطقی رو به هم وصل کن.
utnā / Jitnā / milegā / dām / doge / māl
ترجمه کن: 'هر چقدر که بخواهی'
___ roṭiyā̃ khāoge? (چند تا نان روتی میخوری؟)
Jitnā kām karoge, utnā paise milte hain.
Jitnī cādar ho, ___ pair pasāro. (پاهات رو به اندازه گلیمت دراز کن.)
کدوم جمله یعنی 'من همونقدر دویدم که تو دویدی'؟
این جمله رو ترجمه کن.
___ dūri par, ___ kirāyā. (در فلان مسافت، فلان مقدار کرایه.)
Jitnā koshish karoge, utnā safaltā milegi.
وصل کردن سوال و جواب
Score: /12
سوالات متداول (8)
No, they are a correlative pair. You need both for the proportional meaning.
Yes, as long as you match the gender and number.
It is used in all registers.
Because 'mehnat' is a feminine noun.
Yes, just adjust the verb tense.
No, 'Agar' is for conditions, 'Jitnā' is for scales.
Yes, it is very common in formal essays.
Try describing your daily habits using this rule.
Scaffolded Practice
1
2
3
4
Mastery Progress
Needs Practice
Improving
Strong
Mastered
In Other Languages
Cuanto más... más
Spanish uses 'cuanto' instead of 'jitnā'.
Plus... plus
French uses 'plus' for both parts.
Je... desto
German changes word order in the second clause.
~ba ~hodo
Japanese is agglutinative, Hindi is analytic.
Kullama... kullama
Arabic repeats the same word.
Yuè... yuè...
Chinese is monosyllabic.
Learning Path
Prerequisites
Learn These First
ویدیوهای مرتبط
Related Grammar Rules
صفت عالی در هندی: بهترین، بدترین (Sabse)
Overview تا حالا خواستی به هندی بگی یه چیزی «خفنترین» (G.O.A.T.) است؟ چه در حال بحث باشی که شاهرخ خان بهترین بازیگره، چ...
قدرت «فقط»: استفاده از Hi (ही) برای تأکید
### Overview در زبان هندی، ذره یا حرف اضافهای به نام `ही` (hi) وجود دارد که نقشی حیاتی در تأکید و انحصار ایفا میکند. ا...
تشدیدکنندههای قیدی: خیلی، نسبتاً و تا حدی (Bahut/Kāfī)
### Overview در سطح C1 زبان هندی، ارتباطات از توصیفهای ساده فراتر رفته و به حوزه بیان دقیق و ظریف وارد میشود. شما قبل...
تکرار عامیانه در هندی: دو برابر کردن صفتها (गरम-गरम)
Overview میدانید وقتی غذا سفارش میدهید و دلتان میخواهد سیبزمینیها *کاملاً داغ داغ* باشند، نه فقط کمی گرم؟ در فارسی...
مقایسه چیزها در هندی: بهتر، بیشتر و بهترین (से، ज़्यादा، सब से)
### Overview در زبان هندی، مقایسه کردن اشیاء، افراد یا مفاهیم یکی از مهارتهای کلیدی برای رسیدن به سطح B2 است. در زبان...